วันที่ 26 ธันวาคม 2563 สถานการณ์การระบาดของไวรัสโควิด-19 ซึ่งก่อนหน้านี้มีรายงานว่าพบการกลายพันธุ์ของเชื้อในสหราชอาณาจักรและประเทศแอฟริกาใต้ ล่าสุดยังยังพบการกลายพันธุ์ในประเทศไนจีเรีย โดยเว็บไซต์ นสพ.The Nation ของไนจีเรีย เสนอข่าว COVID-19 new variant in Nigeria ‘not UK type’ อ้างการเปิดเผยของ จอห์น เอ็นเก็นกาซง (John Nkengasong) หัวหน้าศูนย์ควบคุมและป้องกันโรคแห่งแอฟริกา (Africa Centre for Disease Control : ACDC) ที่ระบุว่า พบไวรัสโควิด-19 สายพันธุ์ใหม่ในไนจีเรีย ที่แยกออกมาจากสายพันธุ์สหราชอาณาจักรและแอฟริกาใต้ อย่างไรก็ตาม ยังต้องรอผลการตรวจสอบอย่างละเอียดอีกครั้ง

การเปิดเผยดังกล่าวเกิดขึ้นเมื่อวันที่ 25 ธ.ค. 2563 โดย เอ็นเก็นกาซง กล่าวว่า ในวันที่ 21 ธ.ค. 2563 ACDC ได้ออกแถลงการณ์เรื่องเชื้อ SARS-CoV-2 หรือไวรัสโควิด-19 ที่พบก่อนหน้านี้ในสหราชอาณาจักรและแอฟริกาใต้ โดยมีรายงานพบครั้งแรกในอ่าวเนลสัน แมนเดลา ของแอฟริกาใต้ ก่อนจะแพร่กระจายอย่างรวดเร็วทั้งทางตะวันออกและตะวันตก รวมถึงที่จังหวัดควาซูลู-นาทาล (KwaZulu-Natal) ทางตะวันออกเฉียงใต้ของแอฟริกาใต้ 

แต่ไวรัสนี้มีสายพันธุ์แตกต่างจากที่พบในสหราชอาณาจักร แต่การกลายพันธุ์คล้ายคลึงกัน และตอนนี้ก็ได้รับรายงานไวรัสสายพันธุ์แอฟริกาใต้ถูกพบในสหราชอาณาจักร นอกจากนี้ยังพบรายงานไวรัสสายพันธุ์ที่คล้ายคลึงกันในไนจีเรีย โดยทีมงานของ ศ.คริสเตียน แฮปปี (Prof.Christian Happi) ทั้งนี้ ACDC จะดำเนินการสืบสวนผ่าน Institute for Pathogen Genomics เพื่อตรวจสอบว่าเชื้อสายพันธุ์ที่พบใหม่สามารถแพร่กระจายได้ง่ายขึ้นหรือทำให้เกิดอาการป่วยที่รุนแรงขึ้นหรือไม่

ขณะที่ ชิคเว อิเฮคเวอาซู (Chikwe Ihekweazu) ผู้อำนวยการใหญ่ศูนย์ควบคุมและป้องกันโรคแห่งไนจีเรีย (Nigeria Centre for Disease Control : NCDC) กล่าวว่า ไวรัสโควิด-19 สายพันธุ์ใหม่ในไนจีเรีย ยังไม่พบว่ามีอันตรายกว่าสายพันธุ์เดิมแต่อย่างใด ทั้งนี้ในช่วง 2-3 วันที่ผ่านมาได้ติดตามสถานการณ์การกลายพันธุ์ของไวรัสโควิด-19 ในสหราชอาณาจักร แอฟริกาใต้ และประเทศอื่นๆ ซึ่งสิ่งสำคัญอยู่ที่การระบุข้อเท็จจริงบางอย่างเกี่ยวกับสิ่งที่รู้และไม่รู้ และสิ่งที่จะเรียนรู้ในอีกไม่กี่ปีข้างหน้า 

แต่ความจริงที่สำคัญที่สุดนั้นคือไวรัสกลายพันธุ์ตลอดเวลา และแม้โควิด-19 ที่พบในไนจีเรียจะไม่ใช่สายพันธุ์เดียวกับที่พบในสหราชอาณาจักร แต่นั่นไม่ใช่สิ่งที่กำลังมองหาในระหว่างการเดินทาง ในการค้นหาสิ่งนั้นจำเป็นต้องจัดลำดับ และความสนใจของ NCDC ไม่ได้อยู่ที่การจัดลำดับ ที่ผ่านมาได้จัดลำดับไปบางส่วน แต่ก็ไม่พบสิ่งนั้น พบเพียง 2 ที่คล้ายแต่ก็ไม่เหมือนกัน 

อย่างไรก็ตาม NCDC กำลังจัดลำดับเพิ่มเติม หากถามว่าเป็นไปได้หรือไม่ คำตอบคือใช่ เพราะมีการเดินทางไป-มา ระหว่างสหราชอาณาจักรและไนจีเรียจำนวนมาก ทั้งนี้ NCDC จะร่วมกับหน่วยงานอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง เก็บตัวอย่างเชื้อโควิด-19 เพิ่มเติมสำหรับการจัดลำดับเพื่อกำหนดตัวแปร โดยขณะนี้อยู่ระหว่างดำเนินการ แต่ไม่สามารถเกิดขึ้นได้ทันทีเพราะค่อนข้างซับซ้อน และนั่นเป็นเหตุผลว่าทำไมจึงมีศูนย์ไม่กี่แห่งที่ทำได้ 

รายงานข่าวกล่าวต่อไปว่า ไวรัสโควิด-19 สายพันธุ์ที่พบใหม่ในแอฟริกาใต้ เป็นการกลายพันธุ์ที่ไม่เหมือนกันหลายๆ ตัวในโปรตีน spike (S) การกลายพันธุ์ทั้งสามนี้ตั้งอยู่บนโดเมนที่มีผลผูกพันตัวรับ (RBD) ของโปรตีนขัดขวางซึ่งสิ่งที่น่าสังเกตมากที่สุดคือการกลายพันธุ์ของ N501Y บนแม่ลายการจับตัวรับที่จับกับตัวรับ Angiotensin Converting Enzyme-2 (ACE2) ของมนุษย์ ในแง่ความอันตรายเท่าที่มีข้อมูลในขณะนี้คือการที่มันสามารถแพร่กระจายอย่างรวดเร็ว โดยพบมากในการระบาดระลอก 2 ในแอฟริกาใต้

ด้านสำนักข่าว Voice of America สหรัฐอเมริกา เสนอข่าว Nigerian CDC Investigating New Coronavirus Variant ระบุว่า ไวรัสโควิด-19 สายพันธุ์ใหม่ที่แตกต่างจากสหราชอาณาจักรและแอฟริกาใต้ ถูกพบในผู้ติดเชื้อ 2 ราย เมื่อวันที่ 3 ส.ค. และ 9 ต.ค. 2563 ในรัฐโอซุน (Osun) ทางตะวันตกเฉียงใต้ของไนจีเรีย ขณะที่อัตราการติดเชื้อในไนจีเรียเพิ่มขึ้นร้อยละ 52 ตั้งแต่เดือน พ.ย.-ธ.ค. 2563 อนึ่ง ทางการไนจีเรียได้กำหนดข้อจำกัดเรื่องการจัดกิจกรรมรวมกลุ่มชุมนุม และขอความร่วมมือประชาชนงดเดินทางในช่วงเทศกาลคริสต์มาส ทั้ง ACDC และ NCDC ยืนยันไวรัสโควิด-19 สายพันธุ์ใหม่ไม่ส่งผลกระทบต่อการใช้วัคซีน แต่เป็นห่วงว่าการกลายพันธุ์ต่อเนื่องจะควบคุมได้ยาก 

ทั้งนี้ ไนจีเรียเป็นหนึ่งในหลายประเทศในทวีปแอฟริกา ที่จัดหาวัคซีนป้องกันไวรัสโควิด-19 โดยจะเริ่มแจกจ่ายวัคซีนในต้นปี 2564 ซึ่ง โอโลบาโย กุนเล (Olobayo Kunle) ผู้เชี่ยวชาญด้านการวิจัยยา สถาบันเพื่อการวิจัยและพัฒนายาแห่งไนจีเรีย (Nigerian Institute for Pharmaceutical Research and Development) กล่าวว่า วัคซีนได้รับการออกแบบโดยอาศัยสมมติฐานหลากหลาย แต่หากไวรัสเปลี่ยนแปลงไปเรื่อยๆ อาจหลุดไปจากกรอบที่วัคซีนได้รับการพัฒนา ซึ่ง NCDC และผู้เชี่ยวชาญคนอื่นๆ คาดหวังว่าไวรัสโควิด-19 สายพันธุ์ใหม่จะมีอัตราการตายและการติดเชื้อที่ลดลง แต่เวลานี้ทางการไนจีเรียขอให้ประชาชนระวังตัวโดยเฉพาะช่วงวันหยุด

ขอบคุณเรื่องจาก
https://thenationonlineng.net/covid-19-new-variant-in-nigeria-not-uk-type/
https://www.voanews.com/covid-19-pandemic/nigerian-cdc-investigating-new-coronavirus-variant

ข่าวที่เกี่ยวข้อง
https://www.naewna.com/inter/540868 (ขนลุกระดับสิบ!! พบ‘โควิด-19กลายพันธุ์’จากแอฟริกาใต้ แพร่เชื้อเร็วกว่าทุกชนิด : 24 ธ.ค. 2563)
https://www.naewna.com/inter/540677 (ยึดเกาะ! ไวรัสกลายพันธุ์ระบาด-รัฐบาลจ่อล็อคดาวน์ : 23 ธ.ค. 2563)