25 พฤษภาคม 2569 สำนักข่าวต่างประเทศรายงานว่า หลังจากที่รัสเซียใช้ขีปนาวุธพิสัยไกลความเร็วเหนือเสียง 'โอเรชนิก' (Oreshnik) ในการโจมตีทางอากาศครั้งใหญ่ถล่มกรุงเคียฟ ของยูเครน ส่งผลให้มีผู้เสียชีวิตอย่างน้อย 2 คน และบาดเจ็บอีกอย่างน้อย 83 คน

ล่าสุดกลายเป็นประเด็นที่ทั่วโลกจับตาอีกครั้งสำหรับขีปนาวุธความเร็วเหนือเสียง 'โอเรชนิก'  (Oreshnik) ซึ่งนี่ถือเป็นครั้งที่ 3 ที่มีการใช้งานขีปนาวุธชนิดนี้ในสงคราม รัสเซีย-ยูเครน อีกทั้งการใช้อาวุธชนิดนี้ทำให้ชาติพันธมิตรยุโรปออกมาประณามการโจมตีดังกล่าวรวมถึงการใช้ขีปนาวุธ 'โอเรชนิก' ของรัสเซียด้วย

โอเรชนิก (Oreshnik) คืออะไร? เป็นขีปนาวุธพิสัยกลางแบบไฮเปอร์โซนิก หรือ ขีปนาวุธความเร็วเหนือเสียง ที่รัสเซียพัฒนาต่อยอดจากระบบ อาร์เอส-26 รูเบช (RS-26 Rubezh) ซึ่งเดิมถูกออกแบบให้เป็นขีปนาวุธข้ามทวีป หรือ ICBM อาวุธชนิดนี้สามารถติดตั้งได้ทั้งหัวรบนิวเคลียร์ และหัวรบทั่วไป แม้การโจมตียูเครนที่ผ่านมา จะไม่มีสัญญาณว่ามีการใช้หัวรบนิวเคลียร์ก็ตาม

จุดเด่นสำคัญของ 'โอเรชนิก' ผู้เชี่ยวชาญระบุว่า จุดเด่นสำคัญของ 'โอเรชนิก' คือความสามารถในการติดหัวรบหลายลูก เพื่อโจมตีหลายเป้าหมายพร้อมกัน ซึ่งเป็นเทคโนโลยีที่มักพบในขีปนาวุธข้ามทวีปมากกว่า โดยยูเครนเคยระบุว่า 'โอเรชนิก' ที่รัสเซียใช้โจมตีในเดือนมกราคม 2026 มีความเร็วราว 13,000 กิโลเมตรต่อชั่วโมง หรือ มากกว่า 10 เท่าของความเร็วเสียง

อีกทั้ง ประธานาธิบดีวลาดิเมียร์ ปูติน ของรัสเซีย เคยกล่าวอ้างว่า 'โอเรชนิก' เป็นอาวุธที่แทบไม่มีทางสกัดได้ และมีอานุภาพทำลายล้างใกล้เคียงอาวุธนิวเคลียร์ แม้จะใช้หัวรบธรรมดาก็ตาม

เจ้าหน้าที่และผู้เชี่ยวชาญตะวันตกบางส่วน มองว่า คำกล่าวอ้างดังกล่าวอาจเกินจริง โดยเจ้าหน้าที่สหรัฐฯ รายหนึ่งเคยระบุเมื่อปลายปี 2024 ว่า 'โอเรชนิก' ยังเป็นอาวุธเชิงทดลองและรัสเซียอาจมีอยู่เพียงไม่กี่ลูก 

ผู้เชี่ยวชาญประเมินว่ารัสเซียมีขีปนาวุธรุ่นใหม่นี้ในปริมาณจำกัดและจะใช้งานอย่างประหยัด ซึ่งหมายความว่ารัสเซียอาจจะงดเว้นการยิงขีปนาวุธเพิ่มเติมหากเห็นว่าชาติตะวันตกได้รับฟังข้อความของตนแล้ว

เหตุใดรัสเซียใช้โอเรชนิก? แม้โอเรชนิกจะถูกมองว่าเป็นอาวุธทรงพลัง แต่การโจมตีในปี 2024 และต้นปี 2026 กลับใช้หัวรบจำลองแทนหัวรบระเบิดจริง ทำให้ความเสียหายจำกัด

ผู้เชี่ยวชาญด้านความมั่นคงมองว่า จุดประสงค์หลักของรัสเซียคือ การส่งสัญญาณทางการเมืองและการทหารไปยังยูเครนและชาติตะวันตกว่ามอสโกมีอาวุธไฮเปอร์โซนิกติดหัวรบนิวเคลียร์ที่พร้อมใช้งาน ชาติยุโรปหลายประเทศ มองว่า การใช้อาวุธชนิดนี้เป็นความพยายามข่มขู่นาโตและประเทศที่สนับสนุนยูเครน โดยเฉพาะช่วงหลังที่อังกฤษ และฝรั่งเศสเสนอแผนส่งทหารช่วยคุ้มครองยูเครนหากเกิดข้อตกลงหยุดยิง

นักวิเคราะห์ส่วนใหญ่มองว่า รัสเซียยังมีขีปนาวุธโอเรชนิกจำนวนจำกัด ทำให้มีแนวโน้มว่าจะใช้อย่างระมัดระวัง และเลือกใช้เฉพาะในสถานการณ์ที่ต้องการส่งสารเชิงยุทธศาสตร์ถึงฝ่ายตรงข้ามมากกว่าการโจมตีเพื่อผลทางทหารโดยตรง นอกจากนี้ รัสเซียยังเริ่มผลิตโอเรชนิกแบบต่อเนื่อง และส่งมอบให้พันธมิตรอย่างเบลารุสอีกด้วย 

ผู้เชี่ยวชาญด้านการเมืองบางคน กล่าวว่า มอสโกอาจต้องการแสดงแสนยานุภาพทางทหารหลังจากที่เสียชื่อเสียงมาตั้งแต่ต้นปีนี้ โดยเฉพาะอย่างยิ่งการที่สหรัฐฯ โค่นล้มประธานาธิบดีนิโคลัส มาดูโร พันธมิตรของปูตินแห่งเวเนซุเอลา และการที่สหรัฐฯ ยึดเรือบรรทุกน้ำมันที่ติดธงรัสเซียในมหาสมุทรแอตแลนติกเหนือ

อ่านข่าวที่เกี่ยวข้อง : เปิดภาพความเสียหาย รัสเซีย ยิงขีปนาวุธความเร็วเหนือเสียง โอเรชนิก ถล่มกรุงเคียฟครั้งใหญ่ที่สุด