ข้อมูลจากสมาพันธ์หัวใจโลก (World Heart Federation, WHF) ระบุว่าโรคหัวใจและหลอดเลือดเป็นสาเหตุการเสียชีวิตอันดับ 1 ของโลก โดยพบผู้เสียชีวิตด้วยโรคหัวใจและหลอดเลือดทั่วโลกมากกว่า 20 ล้านคนต่อปี1 ฟิลิปส์ ผู้นำด้านเทคโนโลยีด้านการดูแลสุขภาพระดับโลก ร่วมรณรงค์เนื่องในวันหัวใจโลก (World Heart Day) ซึ่งตรงกับวันที่ 29 กันยายนของทุกปี โดยมุ่งเน้นการเผยแพร่ความรู้ให้กับคนไทยและการยกระดับขีดความสามารถของบุคลากรทางการแพทย์ โดยในปีนี้ บริษัท ฟิลิปส์ (ประเทศไทย) จำกัด ได้ร่วมกับแพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านโรคหัวใจจากโรงเรียนแพทย์ชั้นนำของประเทศไทย จัดการฝึกอบรมเชิงปฏิบัติการ “Primer in 3D Echo” เพื่อขยายความรู้และเพิ่มทักษะให้กับบุคลากรทางการแพทย์อย่างทั่วถึง เพื่อช่วยเพิ่มประสิทธิภาพในการตรวจวินิจฉัยและดูแลรักษาผู้ป่วย โดยการฝึกอบรมในครั้งนี้ได้มุ่งเน้นเกี่ยวกับฝึกฝนการใช้เครื่องอัลตราซาวด์หัวใจแบบ 3 มิติ และการนำโปรแกรมคอมพิวเตอร์เฉพาะทางมาใช้ในการตรวจวินิจฉัยโรคหัวใจให้มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น เพราะความชำนาญของแพทย์ในการตรวจ ถือเป็นกุญแจสำคัญที่จะช่วยลดอัตราการเสียชีวิตและการรักษาตัวในโรงพยาบาลของผู้ป่วยโรคหัวใจได้

วิโรจน์ วิทยาเวโรจน์ ประธานและกรรมการผู้จัดการ บริษัท ฟิลิปส์ (ประเทศไทย) จำกัด กล่าวว่า “ฟิลิปส์ดำเนินธุรกิจด้านสุขภาพด้วยวิสัยทัศน์ในการยกระดับคุณภาพชีวิตของผู้คนและการเพิ่มการเข้าถึงระบบสาธารณสุขให้มากขึ้น การรณรงค์วันหัวใจโลกจึงสะท้อนถึงพันธกิจสำคัญที่เรามุ่งมั่นมีส่วนร่วม เพื่อผลักดันการดูแลสุขภาพที่ยั่งยืนและสร้างคุณค่าให้กับสังคมในระยะยาว นอกจากฟิลิปส์จะนำเสนอนวัตกรรมและเทคโนโลยีทางการแพทย์อันล้ำสมัยแล้ว เรายังให้ความสำคัญในการเผยแพร่ความรู้ให้กับประชาชนชาวไทยได้ตระหนักถึงความสำคัญของโรคหัวใจ รู้แนวทางในการรักษาและป้องกันโรค รวมถึงเรายังสนับสนุนองค์ความรู้และการเพิ่มทักษะให้กับบุคคลากรทางการแพทย์อีกด้วย เนื่องจากปัจจุบันนวัตกรรมและเทคโนโลยีทางการแพทย์เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วและมีความก้าวหน้าอยู่ตลอด ดังนั้น การจัดงานฝึกอบรมเชิงปฏิบัติการจะช่วยให้บุคลากรทางการแพทย์ได้ความรู้ทั้งด้านความก้าวหน้าทางเทคโนโลยี การฝึกอบรมทักษะในการใช้เครื่องมือ และช่วยเพิ่มความมั่นใจในการใช้เครื่องมือทางการแพทย์ในการตรวจวินิจฉัยผู้ป่วย ในปีนี้เราได้รับเกียรติจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านโรคหัวใจผู้ทรงคุณวุฒิมาร่วมจัดหลักสูตรฝึกอบรมในงาน “Primer in 3D Echo” ซึ่งจะเน้นในเรื่องการใช้เครื่องอัลตราซาวด์หัวใจแบบ 3 มิติ หรือที่เรียกว่า Three-Dimensional Echocardiography และการใช้โปรแกรมคอมพิวเตอร์เฉพาะทางในการจัดเก็บข้อมูล พร้อมโปรแกรมวิเคราะห์ภาพ และรายงานผลการตรวจของผู้ป่วยโรคหัวใจ หรือที่เรียกว่า IntelliSpace Cardiovascular (ISCV) พร้อมกับร่วมให้ความรู้เกี่ยวกับโรคหัวใจด้วย”

ศาสตราธิคุณ พญ.สมนพร บุณยะรัตเวช สองเมือง อุปนายกสมาคมแพทย์โรคหัวใจแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ และประธานชมรมคลื่นเสียงสะท้อนหัวใจแห่งประเทศไทย แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านโรคหัวใจ หนึ่งในทีมผู้จัดอบรมหลักสูตร Primer 3D Echo กล่าวว่า “ปัจจุบัน โรคหัวใจยังถือว่าพบมากในประเทศไทย จากข้อมูลของกระทรวงสาธารณสุขในปี พ.ศ. 2566 พบว่าจำนวนผู้ป่วยสะสมด้วยโรคหัวใจและหลอดเลือดมากกว่า 2.5 แสนราย และมีผู้เสียชีวิตด้วยโรคหัวใจและหลอดเลือดมากถึง 4 หมื่นรายต่อปี หรือเฉลี่ยชั่วโมงละ 5 คน ซึ่งการตรวจพบโรคหัวใจได้เร็วและวินิจฉัยได้อย่างถูกต้องจะเพิ่มประสิทธิภาพการรักษา ลดอัตราการเสียชีวิต และการเข้ารักษาตัวในโรงพยาบาลซ้ำอย่างมีนัยสำคัญ โดยหนึ่งในการตรวจวินิจฉัยโรคหัวใจที่มีประสิทธิภาพ คือการใช้เครื่องอัลตราซาวด์หัวใจ หรือ Echocardiography หรือเรียกสั้นๆ ว่า Echo โดยเฉพาะปัจจุบันเราสามารถใช้เทคโนโลยี 3D Echo หรือการอัลตราซาวด์หัวใจแบบ 3 มิติ ซึ่งช่วยให้แพทย์สามารถมองเห็นภาพหัวใจในมิติที่สมจริงและละเอียดมากขึ้น และนอกจากนี้การใช้โปรแกรมคอมพิวเตอร์เฉพาะทางเข้ามาช่วยในการประมวลผลตรวจโรคหัวใจ ทั้งจากเครื่องอัลตราซาวด์ และเครื่องตรวจอื่นๆ อาทิ เครื่อง MRI, เครื่อง CT Scan ยังช่วยให้แพทย์สามารถวินิจฉัยและสรุปผลได้รวดเร็วและมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น”

ศาสตราธิคุณ พญ.สมนพร อธิบายเพิ่มเติม “สำหรับการฝึกอบรม Primer 3D Echo สำหรับบุคลากรทางการแพทย์ในปีนี้ เราเน้นเนื้อหาเกี่ยวกับ ‘Basic to Intermediate and Using 3D Echo in Daily Practice’ ซึ่งเน้นการใช้เครื่องอัลตราซาวด์หัวใจแบบ 3 มิติตั้งแต่ขั้นพื้นฐาน และการฝึกปฏิบัติจริงในการสแกนหัวใจผู้ป่วย รวมถึงเรียนรู้เทคนิคการเก็บภาพและวิเคราะห์ภาพ 3D Echo จากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญโดยตรง พร้อมทั้งการฝึกตั้งค่าเครื่องตรวจและการปรับแต่งภาพ รวมถึงการฝึกใช้งานโปรแกรมคอมพิวเตอร์เฉพาะทางในการเรียกดูผลตรวจ รายงาน และการตั้งค่าต่างๆ  ซึ่งนอกจากจะช่วยเสริมทักษะเชิงปฏิบัติแล้ว ยังช่วยเสริมการตัดสินใจทางคลินิกให้แม่นยำและมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น ทางผู้จัดงานคาดหวังว่าผู้เข้าอบรมจะได้ความรู้กลับไปใช้งานได้จริง ซึ่งหากการตรวจวินิจฉัยมีความแม่นยำ ย่อมเป็นประโยชน์ในการหาแนวทางในการรักษาที่เหมาะสมและมีประสิทธิภาพต่อผู้ป่วยได้มากที่สุด”

ปัจจัยเสี่ยงของโรคหลอดเลือดหัวใจ ส่วนมากเกิดจากภาวะของโรคเบาหวาน, ความดันโลหิตสูง, ไขมันในเลือดสูง, ภาวะอ้วนลงพุง, กินอาหารไขมันสูง, ขาดการออกกำลังกาย ความเครียดหรือการสูบบุหรี่ แต่ในผู้ป่วยบางรายอาจมีสาเหตุมาจากโรคหัวใจพิการแต่กำเนิด “อาการเตือนของโรคหัวใจ ได้แก่ เหนื่อยง่าย เจ็บแน่นหน้าอกซีกซ้าย ปวดจุกลิ้นปี่ ใจสั่น หน้ามืดหมดสติ หากพบอาการเหล่านี้ควรรีบพบแพทย์ทันทีเพื่อเข้ารับการตรวจวินิจฉัยอย่างละเอียด ขณะเดียวกันการตรวจสุขภาพประจำปี ก็สามารถช่วยในการพบโรคและปัจจัยเสี่ยงต่างๆได้เร็ว ซึ่งจะช่วยลดความรุนแรงและลดอัตราการเสียชีวิตด้วยโรคหัวใจได้ อย่างไรก็ตามการดูแลสุขภาพด้วยการพักผ่อนให้เพียงพอ รับประทานอาหารให้ถูกหลักโภชนาการ ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอถือเป็นปัจจัยสำคัญในการป้องกันโรคหัวใจ เพราะการป้องกันยังคงเป็นวิธีที่ดีที่สุดในการต่อสู้กับโรคหัวใจ” ศาสตราธิคุณแพทย์หญิงสมนพร กล่าวปิดท้าย

แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านโรคหัวใจผู้บรรยายเนื้อหาและจัดสอนในงาน Primer 3D Echo  รศ.นพ.อดิศัย บัวคำศรี หัวหน้าหน่วยโรคหัวใจและหลอดเลือด คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, ศาสตราธิคุณ พญ.สมนพร บุณยะรัตเวช สองเมือง อุปนายกสมาคมแพทย์โรคหัวใจแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ และประธานชมรมคลื่นเสียงสะท้อนหัวใจแห่งประเทศไทย, ศ.คลินิก นพ.เดโช จักราพานิชกุล หัวหน้าสาขาวิชาหทัยวิทยา ภาควิชาอายุรศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล