31 มี.ค.61 ที่ศูนย์การเรียนรู้ ซึ่งตั้งอยู่ภายในบ้านเลขที่ 85 ถนนเวฬุวัน ต.สะเตง อ.เมือง จ.ยะลา  ที่นี่ได้มีกลุ่มสตรีที่มาจากหลายชุมชน ภายในเขตเทศบาลนครยะลา ต่างเดินทางไปเรียนรู้ ผลิตภัณฑ์ผ้ามัดย้อมที่มาจากสีธรรมชาติ ที่มาจาก “ดิน”  และ เปลือกกล้วยหิน ที่มีมากในพื้นที่แห่งนี้

นายปิยะ สุวรรณพฤษ์ ประธานกลุ่มศรียะลาบาติก กล่าวว่า เดิมทีกลุ่มสมาชิกรวมตัวกันผลิตผ้ามัดย้อมสีจากธรรมชาติโดยทั่วๆ ไป เช่น ฝักราชพฤกษ์ ใบกล้วยและกาบมะพร้าว สำหรับการย้อมสีเสื้อผ้าจะเป็นประเภทเสื้อยืด เสื้อเชิ้ต ผ้าคลุม ผ้าเช็ดหน้า ซึ่งรูปแบบไม่แตกต่างจากผลิตภัณฑ์ที่วางจำหน่ายตามท้องตลาดทั่วไปที่มักจะผลิตออกมาคล้ายๆ กันทำให้ต้องแข่งขันแย่งตลาดกันเอง จนกระทั่งพยายามคิดหาจุดขายใหม่ๆ ให้สินค้า กระทั่งได้ศึกษาวัตถุดิบจากธรรมชาติ อาทิ ดินสีแดงที่มีอยู่ทั่วไป หรือ เปลือกกล้วยหิน ซึ่งมีมากในพื้นที่จังหวัดยะลา ดินซึ่งเป็นดินทั่วไปตามภูเขาหรือดินสีแดง  หากนำมาย้อมบนผืนผ้าจะได้สีสันที่เป็นเอกลักษณ์ไม่เหมือนใคร และที่สำคัญผ้าทุกผืนสามารถบ่งบอกเรื่องราวและแหล่งที่มาได้อย่างชัดเจน

สำหรับกระบวนการสกัดสีจากดินเป็นขั้นตอนที่ต้องใช้ความพยายามสูง เริ่มจากการนำดินมาต้มจนได้สี จากนั้นก็ต้องกรองแยกเศษดินออกให้หมดเอาเฉพาะน้ำเพื่อนำไปย้อมสีผ้าตามลวดลายที่ต้องการ ขั้นตอนการกรองเป็นสิ่งที่สำคัญที่ต้องกรองแล้วกรองอีกจนกว่าจะมั่นใจว่าสะอาดจริง  “การสกัดสีจากดินจะได้สีย้อมผ้าเป็นสีโทนส้มอ่อนๆ คล้ายสีก้อนอิฐ เมื่อกรองหลายๆ ครั้งก็จะได้สีสันที่แตกต่างกันออกไปตามความเข้มอ่อนของดิน ส่วนเปลือกกล้วยหินก็มีลักษณะการทำคล้ายๆกัน โดยการนำเปลือกกล้วยไปตากแดดก่อนสัก 1-2 วัน เพื่อให้แห้งจัด หลังจากนั้นก็นำมาหั่นเป็นชิ้นเล็กๆ แล้วนำไปใส่ในกระทะที่น้ำเดือด รอสักพัก จนได้สีของเปลือกกล้วยแล้วนำเสื้อผ้าที่จะย้อมใส่ไปในกระทะจนได้ที แล้วนำขึ้นมาล้างน้ำสะอาดก็จะได้สีที่ดูสวยงามมาก” นายปิยะ กล่าว

นายปิยะ ยังได้กล่าวอีกว่า สำหรับเปลือกกล้วยหิน หลังจากใช้ย้อมผ้าแล้ว เศษเปลือกกล้วยที่ใช้ย้อมผ้าแล้ว สามารถนำมาบทให้ละเอียด แล้วนำไปทำเป็นแผ่นกระดาษ ได้อีก นับว่าเปลือกกล้วยมีประโยชน์มากมาย และวัตถุดิบอย่างเปลือกกล้วยก็มีมากด้วยในพื้นที่  ซึ่งทั้งเสื้อที่ย้อมผ้าด้วยดินหรือเปลือกกล้วยหินแม้กระทั่ง กระดาษสา ที่ทำจากเปลือกกล้วยก็ได้รับความนิยมในพื้นที่มาก และตนเองก็ได้นำไปเผยแพร่ยังต่างจังหวัดและกรุงเทพมหานครมาแล้วหลายครั้ง