ดร.สมเกียรติ ประจำวงษ์ รองอธิบดีกรมชลประทาน เปิดเผยว่า กรมชลประทานได้จัดตั้งคณะทำงานร่วมกับหน่วยงานที่ดูแลเรื่องน้ำของเกาหลีใต้ ภายหลังจากกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ลงนามร่างบันทึกแสดงเจตจำนง (MOI) ด้านการบริหารจัดการน้ำกับกระทรวงที่ดินโครงสร้างพื้นที่ฐานและการคมนาคมของเกาหลีใต้ เพื่อร่วมกันดำเนินงานแก้ไขปัญหาน้ำของประเทศ โดยนำร่องดำเนินงานที่โครงการพัฒนาลุ่มน้ำห้วยหลวงตอนล่าง ที่ประสบทั้งปัญหาน้ำท่วม และขาดแคลนน้ำ ซึ่งที่ผ่านมากรมชลประทานได้ให้สถาบันแหล่งน้ำและสิ่งแวดล้อมคณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ศึกษาความเหมาะสมและผลกระทบสิ่งแวดล้อมของโครงการ ตั้งแต่ท้ายประตูระบายน้ำ (ปตร.) สามพร้า ไปถึงปากลำห้วยหลวง ที่ไหลลงสู่แม่น้ำโขง ครอบคลุมพื้นที่ 2,160 ตารางกิโลเมตร ในเขต 6 อำเภอ ของ จ.อุดรธานี คือ อ.เมือง อ.หนองหาน อ.พิบูลย์รักษ์ อ.เพ็ญ อ.บ้านดุง อ.สร้างคอม และ 1 อำเภอ ของ จ.หนองคาย คือ อ.โพนพิสัย

ผลการศึกษาพบว่าปัญหาเร่งด่วนที่จะต้องแก้ไขในช่วง 2-3 ปีแรก คือ การบรรเทาแก้ไขปัญหาน้ำท่วม ซึ่งสาเหตุหลักน่าจะเป็นเพราะแม่น้ำโขงมีระดับน้ำที่สูงในฤดูฝน ทำให้เอ่อล้นตลิ่ง อีกทั้งด้วยความลาดชันของลำน้ำห้วยหลวงตอนล่างค่อนข้างต่ำ เมื่อเกิดฝนตกในพื้นที่ตอนบนน้ำจะไหลลงสู่ห้วยหลวง และไหลลงไปที่ ปตร.ห้วยหลวง ที่อยู่ตอนล่างในขณะที่การระบายน้ำทำได้จำกัด เนื่องจากมีน้ำจากแม่น้ำโขงดันเข้ามาด้วย ประกอบกับการทำคันกั้นน้ำที่มีอยู่มีเพียงครึ่งเดียว ทำให้เกิดน้ำท่วมในฤดูน้ำหลากทุกปี

สำหรับแนวทางแก้ไข นอกจากสร้างคันกั้นน้ำให้เสร็จทั้งหมดแล้ว ยังจะต้องสร้างปตร.เพิ่มขึ้นในลำน้ำห้วยหลวงอีก 3 แห่ง จากเดิมที่มีอยู่ 2 แห่ง คือ ปตร.สามพร้า และ ปตร.ห้วยหลวง เพื่อชะลอการไหลของน้ำก่อนลงสู่แม่น้ำโขง ช่วยลดปริมาณน้ำที่จะท่วม โดยทุกแห่งจะต้องติดตั้งเครื่องสูบน้ำด้วย และเมื่อถึงฤดูแล้งยังสามารถสูบน้ำจากแม่น้ำโขงย้อนเข้ามาเก็บไว้ได้อีกด้วย เมื่อแล้วเสร็จทั้งโครงการจะสามารถกักเก็บได้ไม่น้อยกว่า 150 ล้านลูกบาศก์เมตร และทำให้พื้นที่เกษตรในลุ่มน้ำห้วยหลวงตอนล่าง ซึ่งเป็นลุ่มน้ำสาขาของลุ่มน้ำโขง มีความมั่นคงในเรื่องน้ำมากขึ้นอีกประมาณ 300,000 ไร่

ดร.สมเกียรติกล่าวอีกว่า โครงการพัฒนาลุ่มน้ำห้วยหลวงตอนล่าง คาดว่าจะใช้งบประมาณ 21,000 ล้านบาท ซึ่งขณะนี้อยู่ระหว่างเจรจากับทางเกาหลีใต้ว่า สนใจจะร่วมดำเนินโครงการในลักษณะรัฐบาลกับรัฐบาลหรือไม่ คาดว่าจะได้คำตอบภายในเดือนธันวาคม 2559 นี้