นายธนิต อเนกวิทย์ รองปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เปิดเผยว่า กรมวิชาการเกษตรโดยสำนักคุ้มครองพันธุ์พืช ได้จัดการประชุมคณะกรรมการคุ้มครองพันธุ์พืชขึ้น เนื่องจากมีวาระการประชุมสำคัญที่จะต้องพิจารณาหลายเรื่อง อาทิ ร่างคำสั่งแต่งตั้งคณะกรรมการกองทุนคุ้มครองพันธุ์พืช ร่างคำสั่งแต่งตั้งคณะอนุกรรมการคุ้มครองพันธุ์พืชใหม่ ร่างคำสั่งแต่งตั้งคณะอนุกรรมการคุ้มครองพันธุ์พืชพื้นเมืองเฉพาะถิ่นพันธุ์พืชพื้นเมืองทั่วไปและพันธุ์พืชป่า การเพิกถอนหนังสือสำคัญแสดงการจดทะเบียนพืชใหม่ 23 ฉบับ รวมทั้งกำหนดชนิดพืชที่พันธุ์พืชใหม่สามารถขอรับความคุ้มครอง 14 รายการ ประกอบด้วย ไผ่ มะพร้าว พืชสกุลยาสูบ พืชสกุลหญ้านวลน้อย พืชสกุลกาแฟ พืชสกุลกุหลาบ พืชสกุลดาวเรือง กระเจี๊ยบเขียว อะโวคาโด กล้วยไม้สกุลซิมบิเดียม กล้วยไม้สกุลรองเท้านารี พืชสกุลบานชื่น อินทผลัม และพืชสกุลหน้าวัว

นายธนิต กล่าวต่อว่า เมื่อมีคำสั่งแต่งตั้งคณะกรรมการกองทุนคุ้มครองพันธุ์พืชแล้ว การดำเนินงานของกองทุนคุ้มครองพันธุ์พืช จะดำเนินไปตามแผนงานที่ผ่านความเห็นชอบจากคณะกรรมการคุ้มครองพันธุ์พืช ที่เป็นไปตามบันทึกข้อตกลงระหว่างกระทรวงเกษตรและสหกรณ์กับกระทรวงการคลัง เช่น แผนการจัดอบรมให้ความรู้ด้านกฎหมายคุ้มครองพันธุ์พืช และแนวทางการดำเนินงานของกองทุนคุ้มครองพันธุ์พืชให้กับชุมชนและเกษตรกร เพื่อให้มีความรู้ด้านกฎหมายคุ้มครองพันธุ์พืชสร้างจิตสำนึกในการอนุรักษ์ พัฒนา และใช้ประโยชน์พันธุ์พืช นอกจากนี้ ยังมีกิจกรรมการรวบรวมข้อมูลชุมชนที่มีการอนุรักษ์พันธุ์พืชพื้นเมือง ซึ่งหากมีคุณสมบัติเป็นพันธุ์พืชพื้นเมืองเฉพาะถิ่น ชุมชนสามารถยื่นจดทะเบียนคุ้มครองพันธุ์พืชพื้นเมืองเฉพาะถิ่นได้โดยชุมชนเป็นเจ้าของ

สำหรับประเด็นที่ว่า เมื่อมีคำสั่งแต่งตั้งคณะอนุกรรมการคุ้มครองพันธุ์พืชใหม่แล้ว อนุกรรมการคุ้มครองพันธุ์พืชใหม่มีหน้าที่ยกร่างกฎหมายลำดับรอง เช่น ประกาศ กฎ ระเบียบต่างๆ ที่เกี่ยวข้อง เสนอชนิดพืชให้เป็นพันธุ์พืชใหม่ที่จะได้รับการคุ้มครองเพื่อสนับสนุนให้เกษตรกร นักปรับปรุงพันธุ์ คิดค้นพัฒนาพันธุ์พืชใหม่ๆ ด้วยการให้สิทธิความเป็นเจ้าของ ส่งผลให้มีพันธุ์พืชที่หลากหลายให้เกษตรกรได้เลือกใช้ และเมื่อมีคำสั่งแต่งตั้งคณะอนุกรรมการคุ้มครองพันธุ์พืชพื้นเมืองเฉพาะถิ่น พันธุ์พืชพื้นเมืองทั่วไปและพันธุ์พืชป่าแล้ว ชุมชนที่มีพันธุ์พืชที่มีคุณสมบัติเป็นพันธุ์พืชพื้นเมืองเฉพาะถิ่น และต้องการจดทะเบียนจะต้องผ่านการพิจารณากลั่นกรองจากคณะกรรมการชุดนี้ ก่อนนำเสนอคณะกรรมการคุ้มครองพันธุ์พืชพิจารณาเห็นชอบต่อไป

นางสาวศิริพร บุญชุ รองอธิบดีกรมวิชาการเกษตร กล่าวว่า ในประเด็นที่จะมีการเพิกถอนหนังสือสำคัญแสดงการจดทะเบียนพันธุ์พืชใหม่ 23 ฉบับนั้น เป็นการเพิกถอนหนังสือสำคัญแสดงการจดทะเบียนพืชใหม่ เนื่องจากผู้ทรงสิทธิไม่ชำระค่าธรรมเนียมรายปีสำหรับการคุ้มครองพันธุ์พืชใหม่ ขณะที่พันธุ์พืชใหม่มีการคุ้มครองอยู่ เกษตรกร ประชาชน สามารถปลูกขายผลผลิตและเก็บเมล็ดพันธุ์ไว้ต่อพันธุ์ในฤดูถัดไปได้ รวมถึงนำพันธุ์ใหม่นั้นไปใช้ในการปรับปรุงพันธุ์ ศึกษา วิจัยต่อยอดได้อย่างเสรี เพียงแต่ห้ามมิให้ผลิตขายเป็นส่วนขยายพันธุ์หากไม่ได้รับอนุญาตจากผู้ทรงสิทธิ ส่วนพันธุ์พืชใหม่ที่ถูกเพิกถอนสิทธิคุ้มครองแล้ว เกษตรกร ประชาชนทั่วไป จะสามารถปลูกขายผลผลิต เก็บพันธุ์ไว้ปลูกและผลิตขายเป็นส่วนขยายพันธุ์ได้โดยไม่ผิดกฎหมาย

ส่วนการกำหนดชนิดพืชที่พันธุ์พืชใหม่สามารถขอรับความคุ้มครอง 14 รายการ จะเป็นประโยชน์โดยตรงต่อนักปรับปรุงพันธุ์พืช เกษตรกร นักวิจัย ที่ปรับปรุงพันธุ์ใหม่ในพืชทั้ง 14 ชนิดดังกล่าว สามารถยื่นจดทะเบียนคุ้มครองพันธุ์พืชใหม่ได้ และจะได้รับสิทธิความเป็นเจ้าของในพันธุ์พืชของตนเอง