กองทุนการเงินระหว่างประเทศ (IMF) เผยแพร่บทความ Thailand Can Ease Household Debt Burden by Using Coordinated Approach  โดยระบุว่า กรณีศึกษาของเราแสดงให้เห็นว่าประเทศต่างๆ ลดหนี้ครัวเรือนลงอย่างต่อเนื่องโดยลดภาระหนี้ที่มีอยู่และป้องกันการกู้ยืมใหม่มากเกินไป หนี้ครัวเรือนที่สูงของไทยส่งผลให้การฟื้นตัวหลังสถานการณ์โรคระบาดโควิด-19 ล่าช้า ซึ่งใช้เวลานานกว่าเศรษฐกิจของประเทศอื่นๆ ในภูมิภาค การกู้ยืมพุ่งสูงขึ้นในช่วงวิกฤติด้านสุขภาพ เนื่องจากประชาชนต้องดิ้นรนเพื่อตอบสนองความต้องการพื้นฐาน และภาระการชำระหนี้ที่ยังคงมีอยู่ยังคงจำกัดการใช้จ่ายของผู้บริโภค

ทั้งนี้แม้ว่าหนี้ครัวเรือนจะลดลงเล็กน้อยจากจุดสูงสุดในช่วงสถานการณ์โรคระบาด แต่ก็ยังคงสูงเป็นประวัติการณ์ที่  89 % ของผลผลิตทางเศรษฐกิจ นอกจากจะส่งผลกระทบต่อการบริโภคแล้ว ยังส่งผลกระทบต่อการลงทุนและเศรษฐกิจโดยรวมอีกด้วย ซึ่งอาจทำให้เกิดความไม่มั่นคงทางการเงินได้ หากประชาชนที่เปราะบางที่สุดและธุรกิจขนาดเล็กยังคงดิ้นรนเพื่อชำระหนี้ และภาวะเศรษฐกิจที่ถดถอยจากหนี้สินและความเสี่ยงที่จะเกิดภาวะแทรกซ้อนที่ร้ายแรงกว่านี้เน้นย้ำถึงความจำเป็นในการหาแนวทางแก้ไขที่ประสานงานกันและครอบคลุม กรณีศึกษาของเราแสดงให้เห็นว่าการลดหนี้อย่างยั่งยืนต้องอาศัยการผสมผสานขั้นตอนเพื่อลดภาระผูกพันและนโยบายเพื่อป้องกันการกู้ยืมใหม่  ตัวอย่างเช่น บราซิลช่วยให้ผู้กู้ที่ผิดนัดชำระหนี้เจรจาต่อรองใหม่ด้วยส่วนลดและชำระหนี้ ทำให้สามารถเข้าถึงสินเชื่อได้อีกครั้งด้วยความช่วยเหลือจากผู้ให้กู้เอกชนและการใช้จ่ายของรัฐบาลที่น้อยที่สุด โครงการซึ่งดำเนินการระหว่างเดือน ก.ค. 2566  - พ.ค. 2567 ช่วยให้ผู้คนมากกว่า 15 ล้านคนเจรจาต่อรองเงินกู้ใหม่มูลค่า 52,000 ล้านเรียล หรือประมาณ 0.5  % ของผลิตภัณฑ์มวลรวม (GDP) ในประเทศ  หรือ กรณีของมาเลเซีย ได้ดำเนินการหลายอย่างเพื่อลดความเสี่ยงที่เกี่ยวข้อง มาตรการเฉพาะ ได้แก่ การแนะนำแนวทางการให้สินเชื่ออย่างรับผิดชอบ การกำหนดราคาสินเชื่อโดยคำนึงถึงความเสี่ยง และข้อกำหนดด้านบัตรเครดิตที่เข้มงวดยิ่งขึ้น เพื่อจัดการกับสินเชื่อส่วนบุคคลและหนี้บัตรเครดิตที่เกี่ยวข้องกับสถาบันการเงินที่ไม่ใช่ธนาคาร (Non – Bank)

สำหรับประเทศไทยทางการได้ดำเนินมาตรการสำคัญเพื่อช่วยลดหนี้ครัวเรือน ซึ่งรวมถึงการช่วยเหลือด้านการชำระหนี้ การแนะนำโปรแกรมปรับโครงสร้างหนี้ การปรับปรุงกฎระเบียบ และการให้ความรู้ทางการเงิน โครงการหนึ่งที่น่าสนใจคือ “คุณสู้เราช่วย (You Fight, We Help)”  ที่ช่วยให้บุคคลและธุรกิจขนาดเล็กสามารถชำระเงินรายเดือนที่ลดลง พักชำระดอกเบี้ยและยกเลิกดอกเบี้ย และปรับโครงสร้างสินเชื่อ ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) ยังได้กำหนดแนวทางมีการให้สินเชื่ออย่างมีความรับผิดชอบ โดยการจำกัดจำนวนเงินที่บุคคลสามารถกู้ยืมได้เมื่อเทียบกับสินทรัพย์ของต

นอกเหนือจากความพยายามเหล่านี้แล้ว กรณีศึกษาในประเทศของเรายังชี้ให้เห็นว่าสิ่งสำคัญคือต้องจัดการกับหนี้ที่ค้างชำระและไม่ยั่งยืน ในประเทศไทย ผู้กู้ยืมที่ผิดนัดชำระหนี้จะเข้าถึงสินเชื่อจากธนาคารอย่างเป็นทางการได้ยากมาก ดังนั้น จึงมีความสำคัญที่จะต้องทำให้ประชาชนสามารถแก้ปัญหาหนี้สินส่วนบุคคลได้ง่ายขึ้น และสร้างระบบการล้มละลายที่สังคมยอมรับได้ ซึ่งเรียบง่าย มีประสิทธิผล และยุติธรรม รัฐบาลควรให้ความสำคัญกับครัวเรือนที่เปราะบางที่สุดและร่วมมือกับบริษัทเอกชนเพื่อลดต้นทุนในการจัดการกับหนี้สินเหล่านี้ อย่างไรก็ตามการแก้ไขปัญหาหนี้สินครัวเรือนเป็นสิ่งสำคัญเช่นเดียวกับการดำเนินการในลักษณะที่ไม่ส่งผลกระทบต่อการเติบโตทางเศรษฐกิจ ประวัติศาสตร์แสดงให้เห็นว่าการดำเนินการอย่างรวดเร็วเกินไปโดยไม่ใส่ใจต่อความเชื่อมโยงทางเศรษฐกิจทั้งหมดอาจส่งผลเสียต่อภาคการธนาคาร ลดความพร้อมของสินเชื่อ ชะลอการใช้จ่ายของผู้บริโภคและการลงทุนทางธุรกิจ

ไอเอ็มเอฟ ระบุอีกว่าที่สำคัญกว่านั้น ประเทศไทยต้องแก้ไขสาเหตุหลักที่หนี้สินยังคงสูงอยู่ นั่นคือ คนงานมากกว่าครึ่งหนึ่งไม่ได้รับการจ้างงานอย่างเป็นทางการ (แรงงานนอกระบบ) ซึ่งทำให้ขาดความมั่นคงในการทำงานและการคุ้มครองทางสังคม ทำให้พวกเขาเสี่ยงต่อภาวะช็อกทางเศรษฐกิจเป็นพิเศษ ซึ่งทำให้รายได้ลดลง เนื่องจากต้องกู้ยืมเงินเพื่อให้พอใช้จ่าย การเสริมสร้างการคุ้มครองทางสังคมจะไม่เพียงช่วยลดความเหลื่อมล้ำ แต่ยังช่วยลดหนี้ครัวเรือน โดยเฉพาะสินเชื่อที่ไม่เป็นทางการ ซึ่งอาจช่วยบรรเทาความเสี่ยงต่อเสถียรภาพทางการเงินได้