** คุณพรชัย ฐีระเวช อธิบดีกรมสรรพสามิต...กำลังจะมีผลงานเป็นชิ้นเป็นอันแล้วเชียว...เรื่องการปรับโครงสร้างภาษีบุหรี่...จาก 2 อัตราในปัจจุบัน...เป็นอัตราเดียว...แต่น่าเสียดายนายกรัฐมนตรีประกาศยุบสภาไปเสียก่อน...!! ถ้าให้พูดกันตรงๆ เรื่องภาษีบุหรี่แบบอัตราเดียวเนี่ย มันทั้งง่ายและเวิร์กสุดๆสำหรับสายการเงินทั้งหลาย กรมสรรพสามิตเองก็ออกมาบอกแล้วว่ากำลังจะปรับโครงสร้างภาษีบุหรี่ใหม่ หลังจากที่ศึกษามานานโข คาดว่าน่าจะเปลี่ยนเป็นภาษีอัตราเดียวอย่างที่เป็นข่าวมาตลอด 4 ปี…ย้อนดูปัญหาภาษีบุหรี่ที่ลากยาวมา 8 ปี ตั้งแต่ปี 2560 ที่รัฐเปลี่ยนจากเก็บแบบมูลค่าอย่างเดียวมาเป็นระบบผสม คิดทั้งปริมาณและมูลค่า จุดประสงค์ก็เพื่อให้สอดคล้องกับมาตรฐานสากลแบบที่ทั่วโลกแนะนำ จะได้ควบคุมการบริโภคและเพิ่มรายได้รัฐไปในตัว...แต่ในความเป็นจริงก็มีเกมปกป้องผู้เล่นรายใหญ่ในประเทศอย่าง การยาสูบแห่งประเทศไทย (ยสท.) ที่เป็นรัฐวิสาหกิจในสังกัดคลัง เลยเกิดสูตรภาษี 2 อัตรา คือ ถ้าบุหรี่ไม่เกิน 72 บาท ก็เสีย 25% แต่ถ้าราคาเกิน 72 บาท ต้องโดน 42% ตามอัตราปรับปี 2564  โครงสร้าง 2 อัตรานี่แหละที่ทำให้เกิดปัญหาบิดเบี้ยวในตลาด เพราะไม่มีใครกล้าขายบุหรี่ที่ราคา 73-104 บาทเลย ไม่ว่าจะของไทยหรือนอก เพราะถ้าเข้าเทียร์บน ต้องโดนภาษีหนักจนขาดทุนทันที ผลคือ ทุกเจ้าก็แข่งกันขายที่ 70-72 บาท จนบุหรี่ราคานี้เกือบจะครองตลาดหมด…สุดท้าย ยอดขายบุหรี่ตก ยสท. รับซื้อใบยาจากชาวบ้านก็น้อยลง สวนทางกับหวังที่อยากให้รัฐมีรายได้มากขึ้น ยสท. เองก็แทบไม่ได้กำไรจากบุหรี่ซองละ 70-72 บาท เพราะต้องจ่ายภาษีเกือบ 78-79% ของราคาขาย เหลือกำไรนิดเดียว จากเมื่อก่อนซองละ 6-7 บาท เหลือไม่กี่สตางค์...ผ่านมา 8 ปีเต็ม โครงสร้างภาษี 2 อัตราก็ยังไม่ช่วยอะไร ซ้ำรายได้ภาษีจากยาสูบยังลดลง 4 ปีติดกันด้วยซ้ำ ถึงเวลาต้องเดินหน้าภาษีอัตราเดียวซะที เพราะภาษีที่ดีควรจะง่าย ไม่ซับซ้อน และมีอัตราที่เหมาะสม ไม่โหดเกินไป...ถ้าจะพูดถึงทางออก ก็ต้องลดความยุ่งยากด้วยภาษีอัตราเดียวไปเลย ใครต้นทุนสูงก็ต้องขายแพง ใครอยากได้กำไรเยอะก็ต้องกล้าตั้งราคาเอง สุดท้ายตลาดจะค่อยๆปรับสมดุลเอง ทุกฝ่ายก็น่าจะได้ประโยชน์มากขึ้นทั้ง ยสท. และเกษตรกรที่ขายใบยา...ทุกวันนี้แทบไม่มีใครเถียงแล้วว่าระบบ 2 อัตราไม่เวิร์กกับบุหรี่ในไทย กรมสรรพสามิตก็ควรยอมรับความจริงแล้วรีบปรับมาใช้อัตราเดียวแบบที่ต่างประเทศเขาทำกัน ถ้ายังฝืนใช้ 2 อัตราต่อไป นอกจากขัดกับหลักภาษีที่ดีแล้ว รัฐเองก็จะเก็บภาษีได้น้อยกว่าที่ควรอีกต่างหาก...สรุปเลย ถ้ากรมสรรพสามิตหาจุดลงตัวได้ด้วยการใช้ภาษีอัตราเดียวที่ไม่สูงเวอร์จนกระตุ้นบุหรี่เถื่อน เชื่อว่าโครงสร้างภาษีบุหรี่ใหม่จะตอบโจทย์ทุกกลุ่ม ผลประโยชน์กระจายทั่วถึงแน่นอน...!! เอาเถอะเชื่อว่า...รัฐบาลใหม่(หลังเลือกตั้งปี 2569)...คุณเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ...รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงกาคลัง...จะได้กลับเข้ามาดำรงตำแหน่งนี้อีกครั้ง...และคงจะทำเรื่องนี้ให้จบได้เสียที...เพราะตัวเขาเองก็เห็นด้วยกับเรื่องภาษีบุหรี่อัตราเดียวมาตั้งแต่ครั้งดำรงตำแหน่งอธิบดีกรมสรรพสามิต...** 

** อนันตเดช พงษ์พันธุ์ **