** กำลังจะกลายเป็นมหากาพย์แล้วกับเรื่อง “โครงสร้างภาษีบุหรี่”...เรื่องของเรื่องเริ่มจากกรมสรรพสามิต ยุคที่มี... “เดอะบั๊ด” ลวรณ แสงสนิท ปลัดกระทรวงการคลัง...ดำรงตำแหน่ง อธิบดีกรมสรรพสามิต...ได้ประกาศใช้อัตราภาษีบุหรี่ 2 อัตรา (อัตรา 25%: สำหรับบุหรี่ที่มีราคาขายปลีกแนะนำ ไม่เกินซองละ 72 บาท อัตรา 42%: สำหรับบุหรี่ที่มีราคาขายปลีกแนะนำ เกินซองละ 72 บาท)...ผลที่เกิดขึ้นคือผู้ค้าบุหรี่ส่วนใหญ่มุดลงไปเล่นตลาดล่าง (ภาษี 25% ) จนปัจจุบันบุหรี่ในตลาด 95% อยู่ในตลาดนี้...ผลที่ตามมาคือ กรมสรรพสามิตสูญเสียรายได้จากภาษีบุหรี่ปีละ 10,000 ถึงเกือบ 30,000 ล้านบาทต่อปี...!! เป็นอย่างนี้รัฐบาลก็ “ก้นร้อน”สิครับ...เงินหายไปตั้งเยอะ...ว่าแล้ว...ที่ประชุมคณะรัฐมนตรี(ครม.) ในสมัยนั้น ก็มีมติ ครม.ในวันที่  28 กันยายน 2564...มอบหมายให้กระทรวงการคลังทบทวนโครงสร้างภาษีเพื่อนำไปสู่ระบบอัตราเดียวในอนาคตที่เหมาะสมและเป็นธรรม โดยคำนึงถึงการแข่งขันและสุขภาพประชาชน...ผ่านไปร่วม 1 ปี ไม่มีอะไรในก่อไผ่...ไม่รู้กระทรวงการคลังจะแข็งข้อหรือว่ายังศึกษาไม่เสร็จก็ไม่รู้ เลยไม่มีอะไรคืบหน้า แต่รายได้ก็หดลงทุกวัน...ว่าแล้วก็เลยมี มติ ครม. ซ้ำลงมาอีก ในวนที่ 16 สิงหาคม 2565 โดยสั่งการย้ำให้กระทรวงการคลัง และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเร่งดำเนินการแก้ไขปัญหาภาษียาสูบตามแนวทางมติเดิมเมื่อปี 2564 ที่ได้มีข้อสั่งการไปแล้ว…นั่งนับนิ้วดูเล่นๆ ผ่านมาแล้ว 4 ปี...ทุกอย่างเหมือนเดิมคือไม่มีอะไรคืบหน้า...แม้ว่า กระทรวงการคลัง โดยสำนักงานเศรษฐกิจการคลัง นักวิชาการภายนอก ก็มีผลศึกษาออกมาตรงกันว่า...ภาษีบุหรี่อัตราเดียว...นั้นเหมาะสมกับประเทศไทย...ซ้ำยังมีความเห็นจาก องค์การอนามัยโลก (WHO) และองค์การระหว่างประเทศอื่นๆ สนับสนุนให้ประเทศไทยใช้โครงสร้าง ภาษีบุหรี่อัตราเดียว มาโดยตลอด...!! คนไทยงงไหมว่า “มันติดขัดอะไรตรงไหน ใครใหญ่พอขวาง มติ ครม.ได้ ”...ล่าสุด กรรมาธิการ (กมธ.) วิสามัญพิจารณาร่างพระราชบัญญัติ (พ.ร.บ.) งบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2570...ได้สอบถาม... ดร.พรชัย ฐีระเวช  อธิบดีกรมสรรพสามิต....ถึงปัญหาของการจัดเก็บภาษีสรรพสามิตบุหรี่ภายใต้โครงสร้างแบบ 2 อัตรา ที่ส่งผลให้รายได้จากภาษีลดลงอย่างมีนัยสำคัญ คาดว่าสูญเสียรายได้ถึงปีละกว่า 2 หมื่นล้านบาท สะท้อนถึงช่องโหว่ที่ไม่สามารถบรรลุเป้าหมายด้านการจัดเก็บรายได้อย่างที่ตั้งเป้าหมายไว้ได้...ดร.พรชัย...ตอบ กรรมาธิการฯไปอย่างนี้ครับว่า  “โครงสร้างภาษีบุหรี่ที่แบ่งเป็นหลายอัตรา ทำให้ผู้บริโภคจำนวนหนึ่งหันไปเลือกบริโภคบุหรี่ในกลุ่มราคาต่ำ ส่งผลให้ประสิทธิภาพการจัดเก็บภาษีลดลงตามที่กรรมาธิการฯได้ตั้งข้อสังเกตไว้...และกรมสรรพสามิต ก็ได้ศึกษาทางเลือกในการปรับโครงสร้างภาษีบุหรี่อัตราเดียวเสร็จสิ้นแล้ว แต่เพื่อให้การดำเนินนโยบายมีความรอบคอบที่สุด ขณะนี้อยู่ระหว่างการรับฟังความคิดเห็นจากนักวิชาการ ก่อนรวบรวมข้อเสนอประกอบการพิจารณาของกระทรวงการคลัง โดยกรอบระยะเวลาจะขึ้นอยู่กับผลการรับฟังความคิดเห็น เพื่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดต่ออุตสาหกรรมยาสูบ การจัดเก็บรายได้ของรัฐและผู้มีส่วนเกี่ยวข้องทุกฝ่าย”... !! ถ้าตอบแบบนี้ก็ต้องถามต่อว่า..มีกรอบเวลาไหมว่าจะต้องรับฟังความคิดเห็นให้เสร็จเมื่อใด…รับฟังไปเรื่อยๆ แบบไม่มีกำหนด ไม่ต่างจากคำว่า “ยื้อเวลา”นะครับท่านอธิบดี....**

** อนันตเดช พงษ์พันธุ์ **