ไม่อยากนอนติดเตียง ต้องเริ่มวันนี้! Tuck Talk เปิดเคล็ดลับสุขภาพดีฉบับ “ป้าจิ๊ อัจฉราพรรณ” ในวัย 75 ปี ที่ไม่มีโรค เพราะวินัยเล็ก ๆ ที่ทำต่อเนื่องกว่า 40 ปี ตรวจละเอียดทุกอวัยวะไม่ปล่อยให้คลาดสายตา จนหมอยังต้องเบรก! เพราะเนื้อมันงอกไม่ทัน กินดี ออกกำลังกาย เพราะ ชอบไม่ใช่กระแสเลยทำได้นานและเห็นผลจริง เลือกใช้ชีวิตอย่างมีสติ ฝึกใจให้สงบ เพราะความคิดคือตัวการทำร้ายร่างกายได้มากกว่าที่คิด!

จัดระเบียบชีวิตตัวเองยังไง ?

ป้าจิ๊ อัจฉราพรรณ : จัดระเบียบชีวิตตัวเอง จะเป็นคนที่ชอบพูดคุยกับตัวเอง ก็บอกว่าเราจะเป็นคนที่อยากจะแข็งแรง เราไม่อยากจะวันหนึ่งแก่แล้วนอนติดเตียง เพราะฉะนั้นต้องลุกมาทำอะไรที่จะทำให้สุขภาพของเราดี และการดีไม่ใช่แบบว่าทำไปตามแฟชั่น ไม่ได้ ต้องมีวินัย คนก็มีติง ๆ บอก ป้าเป็นคนซีเรียสมาก ทำไม ดูที่สตริก ๆ กัน ยังเจ็บไข้ได้ป่วยกันอย่างนี้ แล้วลองไม่สตริก แล้วลองไม่ให้เขามาเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตเราจริง ๆ ไปเดี๋ยวเราก็ลืม เดี๋ยวเราก็เลิก อะไรที่ทำตามแฟชั่นแล้วจะทำต่อไปเรื่อย ๆ ไม่มี และบางคนไม่มีแรงบันดาลใจ แล้วบางคนก็จะมีข้ออ้างต่าง ๆ ว่างานก็เยอะอยู่แล้ว ต้องมาอะไรหนักหนา เพราะฉะนั้นถ้าเผื่อสมมติว่าเริ่มต้นจากความชอบ ยังไงมันจะไม่หลุดไปจากชีวิตเราเลย

เคยป่วยครั้งสุดท้ายที่ต้องหาหมอเมื่อไหร่ ?

ป้าจิ๊ อัจฉราพรรณ : จริง ๆ มีทุกคนบอกทำไมหาหมอนักหนา พาตัวเองไปหาหมอตลอด ชอบมากเลยในการไปหาหมอ เป็นการตรวจร่างกายประจำปี อยากทราบบ้างไหมว่าไปที่ไหน สถาบันมะเร็ง คนบอกว่าไปอะไรนักหนา จะไปหาอะไรให้เจอเหรอสถาบันมะเร็ง ไปทำไม ก็ไปตั้งแต่ก่อนที่มันยังไม่เป็นสิ เพราะฉะนั้นไปมา 10-20 ปีแล้ว สถาบันมะเร็ง

สถาบันมะเร็งตรวจอะไรบ้าง ?

ป้าจิ๊ อัจฉราพรรณ : เราไม่ต้องไปล้วงไปควัก หมอเขาจะดูเอง จับเต้านม บีบบี้ ขยี้ขยำ เห็นไปทุกปี นมไม่แตกเหรอป่านนี้ เพราะว่าเวลาที่ท่านผู้ชายอาจจะไม่รู้จัก ว่าเวลาที่ไปตรวจเต้านม เขาจะเอาเนื้อนมใส่เข้าไป แล้วเอาแผ่นเหล็กบนล่างแล้วก็บีบเข้าไปแบน ๆ เลย เพราะฉะนั้นเราไปทำตลอด เพราะเราจะรู้ว่ามะเร็งเต้านมบางทีเห็นเพื่อนเราดี ๆ สุขภาพก็ดีแล้วทำไมถึงได้เป็น เพราะฉะนั้นไปในการตรวจร่างกายประจำปี ช่องท้องบน ช่องท้องล่าง ตรวจลำไส้

ตรวจบ่อยแค่ไหน ?

ป้าจิ๊ อัจฉราพรรณ : ความจริง 5 ปี 10 ปี แต่ว่าธรรมดาเคยไปครั้งหนึ่งแล้วอีก 2 ปีตรวจอีกแล้ว หมอบอกเราลำไส้สวยมากเห็นเป็นขดๆ เกลี้ยงเกลา ไม่เคยมีอาการป่วยแบบที่ต้องนอนโรงพยาบาล ไข้หวัดก็ไม่ค่อยเป็นอะไรเลย เราตรวจหมดเลยทุกอย่าง ปอด ปัสสาวะ แล้วที่จะไปประจำคือ ศูนย์ผู้สูงวัยสุขภาพดีที่อาคารสิรินธร โรงพยาบาลจุฬาฯ ดีมาก ตรวจละเอียดมากถามทุกอย่างเลย แล้วกลับบ้านด้วยการจ่ายเงิน 50 บาท แต่ต้องอายุ 60 ปีขึ้นไป

ทำไมถึงต้องกินมังสวิรัติ ?

ป้าจิ๊ อัจฉราพรรณ : การกินมังสวิรัติ จริง ๆ นิสัยการกินของตัวเราเองจะไม่ชอบอะไรที่รีบ ๆ จะไม่ชอบอะไรที่เคี้ยวยาก เพราะบางทีเมื่อก่อนเวลาทำงานเวลาเรากระชั้น กว่าจะนั่งกินเพราะถ้าเผื่อกินอาหารเคี้ยวแล้วไม่ถึง 30 ครั้งก็จะไม่กลืน เพราะว่าถ้าเผื่อสมมติว่าเกิดเรากินอะไรที่เคี้ยวก็ยังไม่ละเอียดมันเข้าไป แล้วถ้าเผื่อเรากินเข้าไปทั้งดุ้น ๆ แบบนี้ กระเพาะเราซึ่งมันเป็นเนื้อที่มันน่าสงสาร กว่ามันจะมาย่อยให้เรานึกออกไหม แล้วอีกอย่างหนึ่ง มันจะอืด เฟ้อ เรอ เหม็นเปรี้ยว ถ้าเผื่อเรากินไปแล้วให้ร่างกายมันมีภาระ ข้อที่ 1 กินช้า ข้อที่ 2 ไม่มีเวลาขอไม่กิน แล้วเดี๋ยวพอเสร็จงานแล้วมาตามกิน พี่เลี้ยงยังบอกเลยบอกว่ารีบ ๆ เลยวันไหนจะไปทำงาน เพราะฉะนั้นมันก็เลยเป็นเหตุที่ว่าเราต้องกินให้มันละเอียดช้า ๆ

คนที่กินมังสวิรัติต้องมีความรู้ในเรื่องของสุขภาพศึกษาเรื่องนี้ยังไง ?

ป้าจิ๊ อัจฉราพรรณ : จริง ๆ เวลาตอนที่จะกิน ไม่ได้กินเพราะเตรียมตัวแล้วว่าฉันจะกิน วันดีคืนดีไปเห็นเขาฆ่าสัตว์ ถากหัวปลา แล้วเราเห็นปุ๊บเราก็มันจำเป็นเหรอว่าเราจะต้องกินปลา ไม่ต้องกินก็ได้ เราจะไม่ต้องให้เขาตาย เราก็เลยเลิก แล้วพอเลิกก็ปิดสวิตช์เลย แต่ว่าที่บอกว่าเราจะต้องศึกษา ก็ในช่วงแรก ๆ กลุ่มอโศกเป็นกลุ่มที่กินมังสวิรัติเป็นกลุ่มแรก เราไปเลย แล้วไปดูว่าเขามีอาหารอะไรบ้าง แล้วก็ดี ๆ ผู้คนก็มีจิตเมตตาแล้วคอยบอกเรา สิ่งที่จะต้องมีก็คือโปรตีน เราไม่ได้จากเนื้อสัตว์แล้ว จะมาจากเต้าหู้ เห็ด ถั่ว ธัญพืชต่าง ๆ เพราะฉะนั้นก็ต้องกินให้ครบ เอาแค่ไม่หิวไม่ใช่เอาอิ่ม

ไข่ก็ให้โปรตีนปกติทานเยอะไหม ?

ป้าจิ๊ อัจฉราพรรณ : ตอนแรกไม่ค่อยเยอะ ไข่ไม่เกี่ยวกับคอเลสเตอรอล จะกินไข่ประมาณ 1-2ฟองกินไปตามปกติ แต่ที่พี่ไปที่ศูนย์ผู้สูงวัยสุขภาพดีมีแผนกโภชนาการ พอเสร็จแล้วถามว่าทานอะไรบ้าง คุยกับนักโภชนาการ เต้าหู้ให้กินเป็นแผ่น ไข่แดงอย่ากินมากเกินไป

เวลาเช็คร่างกายคอเลสเตอรอลมีไหม ?

ป้าจิ๊ อัจฉราพรรณ : คอเลสเตอรอล ไม่ขึ้นสูงปรี๊ด ไม่ให้เกิน 200  

ตอนที่เลิกกินเนื้อสัตว์ สิ่งที่พบว่ามันยากที่สุดของการกินมังสวิรัติคืออะไร ?

ป้าจิ๊ อัจฉราพรรณ : มันไม่ยาก แต่ว่ามันไม่เหมือนเดิมเสียแล้ว ก็กินไป เพราะเราไม่ใช่คนแสวงหาการกิน มันไม่ได้ทน ถ้าเผื่อทนเมื่อไหร่เราจะทำไม่ได้ ไม่เคยเลย มีอยู่ครั้งหนึ่งที่มันเกิดอาการขึ้นมา คือไม่สบายตอนนั้น เป็นหวัด เป็นไข้ ในใจมันข้างในมันโหยหามาก ข้าวต้มปลาสลิด แล้วเราก็แบบอยากกิน ทำไม่ได้ ๆ เราต้องไม่กิน แล้วเราก็ไปที่มังสวิรัติ เพราะชอบไปซื้อกับข้าวเขาซื้อวัตถุดิบ ก็บอกว่าอยากกินมากเลยข้าวต้มปลาสลิด เขาก็ดีให้คำแนะนำก็บอกว่ามารมันมาลองใจค่ะ (หัวเราะ) แต่ก็ไม่ได้กิน แค่ครั้งเดียวแล้วไม่เคยอยากอะไรอีกเลย

มีอาหารเสริมอะไรที่ต้องกินไหม ?

ป้าจิ๊ อัจฉราพรรณ : ไม่ทานอาหารเสริมเลย แต่วิตามินคนละเรื่องกัน วิตามินหมอจะบอกว่าเป็นมังสวิรัติ บางมื้อบางทีถ้าเผื่อกินอาหารไม่ครบ ก็จะจะขาดวิตามิน B เพราะฉะนั้นหมอก็จะบอกว่า B1, B6, B12 แล้วก็วิตามิน C จะได้ไม่เป็นหวัด แล้วก็วิตามิน D แก่แล้ว แนวโน้มเดี๋ยวกระดูกหักกระดูกแตก แล้วก็ประคอง ๆ ไว้ ก็จะกินแค่นี้ 

แบ่งเวลาการออกกำลังกายยังไง ?

ป้าจิ๊ อัจฉราพรรณ : ไม่มีเลย เพราะว่าจะไม่ไปแบบฟิกซ์ (Fix) ว่าต้องอย่างงี้ วันนี้ไม่ออกกำลังกายไม่ได้ แต่ว่าในการทำเราต้องรู้ว่าประโยชน์ของมันคืออะไร แล้วมันก็ติดตัวเรา เพราะเราทำไว้แล้วเราสะสมไว้แล้วใช่ไหม เรื่องกล้ามเนื้อต่าง ๆ อะไรอย่างนี้กับโยคะ แต่ว่าบางทีเราก็ต้องแบบว่าให้เห็นว่าในการฝึกเพื่ออะไร ทุกคนมาสตูดิโอบอกอยากได้รูปร่างสวย เราก็เลยบอกเอาสุขภาพก่อนเถอะ รูปร่างสวยมันคือของแถม เพราะว่าโยคะนี่มันคือการเหลาร่างกายให้เรียวเล็กและกระชับ มันไม่ใช่อยู่ ๆ มันผอมเฉพาะส่วนมันลงหมดเลย ก่อนไปเริ่มฝึกโยคะน้ำหนัก 58 พอตอนไปฝึกแล้วจะเหลือประมาณ 52-53 แล้วมันก็อยู่อย่างงั้น แล้วก็ชอบปั่นจักรยานเสือหมอบ

เคยเครียดไหมหรือโมโหใครไหม ?

ป้าจิ๊ อัจฉราพรรณ : ไม่ค่อยนะ แต่ว่าพอเวลาโมโหแล้วด่ามันยังหัวเราะ เขานึกว่าเราพูดตลก ฉันโกรธแกนะ ฉันกำลังโมโห ให้รู้นะว่าฉันโมโหแกเรื่องอะไร จะไม่เก็บกดพูดกันเลยเรื่องนี้อย่างงี้ ๆ แต่ส่วนใหญ่ก็ไม่ค่อยมี จะไม่เก็บกดเอาไว้ ก็จะมีวิธีเอาออกอย่างเช่นการแผ่เมตตาให้ แล้วเราก็จะไม่พูดคำหยาบกับใคร

อะไรที่คิดว่ามันทำร้ายสุขภาพเรามากที่สุด ?

ป้าจิ๊ อัจฉราพรรณ : ความคิด ใจมันนำทุกอย่างเลยนะ เพราะฉะนั้นดี ๆ ความคิดอย่าไปสร้างเรื่องลบ สมมติว่าลบเรื่องหนึ่ง เกลียดนี่อย่างงี้ ในใจเราคิดว่านี่มันน่าจะเกลียดมันได้อีกเรื่องอะไร หลั่งไหลเข้ามา เราไม่เอาไง เป็นคนไม่อยากสะสมอะไรที่เรารู้แล้วว่ามันไม่ดี แล้วจะสะสมทำไม

มองภาพตัวเองตอนอายุ 80-100 ไว้ไหมว่าเป็นอย่างไร ?

ป้าจิ๊ อัจฉราพรรณ : ไม่เลย ทำจริง คืออยู่กับปัจจุบัน ฉันไม่ได้อยู่ถึง 100 หรอก

ขอประโยคหนึ่งถ้าอยากจะเตือนสติข้อหนึ่ง ?

ป้าจิ๊ อัจฉราพรรณ : วันหนึ่งจะได้นอนติดเตียงแน่ ๆ ถ้าเผื่อสมมติอะไรก็ไม่เอา กินก็ไม่อยากกินดี ออกกำลังกายก็ไม่อยากออกกำลังกาย คิดก็อยากคิดแต่เรื่องลบ เพราะฉะนั้นทุกอย่างทำอะไรไปแล้ว มันสุมกลับเข้ามาอยู่ในตัวของเรา เราเป็นคนรับ คนนั้นที่เราด่ามัน เราโมโหมัน ไปไหนเราไม่รู้ นี่ยังแบบว่าโมโหอยู่ แล้วเวลาโมโห เครียดนะ รีบไปดูกระจก หน้าฉันเป็นอย่างงี้เหรอ