17 กรกฎาคม 2569 เข้าสู่คืนที่ 6 แล้ว สำหรับปฏิบัติการโจมตีระลอกใหม่ ระหว่างสหรัฐ-อิหร่าน โดยปฏิบัติการดังกล่าวถือเป็นการโจมตีมุ่งเน้นไปที่การทำลายขีดความสามารถทางทหารของอิหร่านที่ใช้ในการข่มขู่ และคุกคามเรือพาณิชย์ที่สัญจรผ่านช่องแคบฮอร์มุซ โดยส่วนใหญ่พุ่งเป้าที่บริเวณใกล้ชายฝั่งทางภาคใต้ของอิหร่าน

ล่าสุด สำนักข่าวต่างประเทศรายงานว่า รัสเซีย ส่งเครื่องบินบัญชาการทางอากาศ Tupolev Tu-214PU ซึ่งมักถูกเรียกว่า 'เครื่องบินวันสิ้นโลก' ไปยัง สนามบินนานาชาติอิหม่าม โคมัยนี  ในกรุงเตหะราน ตั้งอยู่ห่างจากตัวเมืองไปทางทิศใต้ประมาณ 35 กิโลเมตร

เครื่องบินรบ Tu-214PU บินขึ้นจากมอสโก และลงจอดที่เตหะรานเมื่อเวลาประมาณ 10:10 น. (ตามเวลาท้องถิ่น) ในวันที่ 13 กรกฎาคม การส่งเครื่องบินครั้งนี้เกิดขึ้นพร้อมกับการโจมตีทางอากาศที่ทวีความรุนแรงขึ้นของสหรัฐฯ และอิสราเอล ต่อโครงสร้างพื้นฐานทางทหารของอิหร่าน หลังจากข้อตกลงหยุดยิงในภูมิภาคพังทลายลง

เครื่องบินรบ Tu-214PU ที่ได้รับการดัดแปลงอย่างมากนี้ ถูกใช้โดยฝูงบินพิเศษระดับสูงของรัฐบาลรัสเซีย หรือที่เรียกว่า ฝูงบินพิเศษ รอสซียา (Rossiya) และ ติดตั้งระบบสื่อสารและระบบบัญชาการขั้นสูงที่แข็งแกร่ง ทำให้เจ้าหน้าที่ระดับสูงสามารถประสานงานกิจการของรัฐและปฏิบัติการทางทหารจากทางอากาศในสภาพแวดล้อมที่มีภัยคุกคามสูง การมาถึงของเครื่องบินลำนี้ถูกตีความอย่างกว้างขวางว่าเป็นสัญญาณของการเจรจาทางการทูตระดับสูงเพื่อแก้ไขวิกฤต และความร่วมมือเชิงยุทธศาสตร์ที่แน่นแฟ้นยิ่งขึ้นระหว่างมอสโก และเตหะราน

นักวิเคราะห์และผู้แสดงความคิดเห็นชี้ให้เห็นว่า แม้การเคลื่อนไหวนี้ไม่ได้หมายความว่ากองทัพรัสเซียจะเข้าร่วมการสู้รบ แต่เป็นการส่งสัญญาณแสดงแสนยานุภาพอย่างมหาศาลไปยังสหรัฐ ว่ารัสเซียยังคงมีความสัมพันธ์ใกล้ชิดกับ อิหร่าน และพร้อมที่จะสนับสนุนการประสานงานในระดับสูง

ในระหว่างสงครามยูเครนที่กำลังดำเนินอยู่ ประธานาธิบดีวลาดีมีร์ ปูติน ของรัสเซีย หรือ รัฐมนตรีต่างประเทศของเขาได้ใช้คำว่า "นิวเคลียร์" อย่างน้อย 5 ครั้ง การข่มขู่ด้วยอาวุธนิวเคลียร์ของ 'ปูติน' เป็นส่วนหนึ่งของกลยุทธ์การยกระดับความตึงเครียดเพื่อลดความตึงเครียดของรัสเซีย ซึ่งเขาเองเป็นผู้ริเริ่มเมื่อครั้งยังเป็นเจ้าหน้าที่หนุ่ม ในช่วงปลายปี 2022 'ปูติน' ถึงกับสั่งให้มีการฝึกซ้อมกองกำลังป้องปรามทางยุทธศาสตร์ของรัสเซีย ซึ่งรวมถึงขีปนาวุธข้ามทวีป (ICBM) เรือดำน้ำ และเครื่องบินทิ้งระเบิดขนาดหนัก ซึ่งเป็นสามอาวุธนิวเคลียร์หลักของรัสเซีย

สิ่งที่น่าสนใจคือมีเพียงแค่  2 ประเทศอย่าง สหรัฐฯ และ รัสเซีย ต่างก็มี 'เครื่องบินวันสิ้นโลก' ซึ่งมีหน้าที่ไว้สำหรับการบัญชาการพิเศษทางอากาศของประธานาธิบดีทางอากาศ เพื่อจัดการการสู้รบครั้งใหญ่ โดยเฉพาะอย่างยิ่งสงครามนิวเคลียร์ สิ่งเหล่านี้เรียกอย่างเหมาะสมว่า "เครื่องบินสั่งการ และควบคุมทางอากาศ" โดยเครื่องบินวันสิ้นโลกนี้จึงเป็นเครื่องบินขนส่งขนาดใหญ่ที่ติดตั้งอุปกรณ์สื่อสารระยะไกลแบบพิเศษ พร้อมด้วยคุณลักษณะด้านความปลอดภัยอื่นๆ

โดยเครื่องบินทำลายล้างโลกของรัสเซีย มีชื่อเรียกว่า 'แม็กซ์โดม' เป็นของประธานาธิบดีรัสเซีย เป็นเครื่องบินรุ่น Ilyushin Il-80 Maxdome ที่ได้รับการดัดแปลงเป็นพิเศษ ซึ่งเรียกอีกอย่างว่า 'เครมลินบินได้' ที่น่าสนใจคือ มีคนเห็นเครื่องบินลำนี้บินต่ำเหนือกรุงมอสโกในช่วงต้นเดือนพฤษภาคม 2022 ระหว่างการซ้อมใหญ่สำหรับการเฉลิมฉลองวันแห่งชัยชนะ เนื่องจากมีการขู่ว่าจะใช้อาวุธนิวเคลียร์ซ้ำแล้วซ้ำเล่าในช่วงต้นของสงครามยูเครน การบินโฉบเฉี่ยวเช่นนี้จึงสร้างความกังวลในแวดวงยุทธศาสตร์ ก่อนหน้านี้ ประธานาธิบดีปูติน เคยกล่าวว่าเขาจะไม่ "โอ้อวด" เกี่ยวกับอาวุธนิวเคลียร์ แต่จะใช้มัน "ถ้าจำเป็น" เครื่องบินแม็กซ์โดม เคยเข้าร่วมการบินโฉบเฉี่ยวแบบนี้ครั้งล่าสุดในปี 2010

มีรายงานว่าเครื่องบินลำนี้ทำการบินครั้งแรกในปี 1985 และเข้าประจำการในปี 1987 มีการสร้างขึ้นทั้งหมด 4 ลำ และปัจจุบันยังคงใช้งานอยู่ 3 ลำ เครื่องบินประเภทนี้มีความจำเป็นในกรณีที่โครงสร้างพื้นฐานการบัญชาการภาคพื้นดินอาจถูกทำลายในกรณีเกิดสงครามนิวเคลียร์หรือภัยพิบัติครั้งใหญ่

เครื่องบินแม็กซ์โดม ไม่มีหน้าต่าง ยกเว้นกระจกบังลมห้องนักบินและแผงด้านข้างที่มองเห็นได้โดยตรง เพื่อปกป้องอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ที่ละเอียดอ่อนและผู้คนภายในจากรังสีนิวเคลียร์และคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้าที่ตามมา มีเพียงประตูขึ้นลงชั้นบนด้านหน้าทางซ้ายและประตูขึ้นลงด้านหลังทางขวา มีประตูบันไดขึ้นลงเพียงบานเดียว แทนที่จะเป็นสามบานตามปกติ แม้แต่หน้าต่างห้องนักบินด้านหลังก็ถูกปิดกั้นด้วยแผ่นกั้น

ส่วนเครื่องบินวันสิ้นโลก ของ สหรัฐอเมริกา เครื่องบินเหล่านี้มีชื่อเรียกอย่างเป็นทางการว่า ศูนย์ปฏิบัติการทางอากาศแห่งชาติ (National Airborne Operations Centres-NAOC) ติดตั้งอุปกรณ์การบินและการนำทางแบบอนาล็อกดั้งเดิมครบชุด เนื่องจากได้รับผลกระทบจากภัยคุกคามทางไซเบอร์น้อยกว่า ศูนย์บัญชาการทางอากาศของสหรัฐฯ เริ่มปฏิบัติการมาตั้งแต่ต้นทศวรรษ 1970 และอาจกล่าวได้ว่าเป็นมรดกจากสงครามเย็น เครื่องบินเหล่านี้เปรียบเสมือนห้องบัญชาการรบเคลื่อนที่ และมีนักยุทธศาสตร์ทางทหารและผู้ช่วยด้านการสื่อสารประจำการอยู่

มีรายงานว่าจุดประสงค์ของการที่รัสเซียส่งเครื่องบินบัญชาการทางอากาศ Tu-214PU ไปยังอิหร่านนั้น เพื่อจัดตั้งกองบัญชาการเคลื่อนที่ที่ปลอดภัยและศูนย์กลางการสื่อสารแบบเข้ารหัสในระหว่างการโจมตีทางทหารอย่างรุนแรง 

นอกจากนี้ยังอาจเป็นการส่งสัญญาณถึงการประสานงานเชิงยุทธศาสตร์อย่างลึกซึ้งและการเจรจาทางการทูตระดับสูงในภาวะวิกฤตระหว่างมอสโกและผู้นำอิหร่าน รวมถึงการช่วยให้เจ้าหน้าที่ระดับสูงของรัสเซียและอิหร่านสามารถหารือเรื่องลับได้อย่างปลอดภัยจากการดักฟัง

อย่างไรก็ตามโชคดีที่จนถึงปัจจุบัน ยังไม่มีประธานาธิบดีคนใดมีโอกาสได้ขึ้นไปบนเครื่องบินรบวันสิ้นโลก เหล่านี้เพื่อปฏิบัติการจริง แม้กระทั่งหลังเหตุการณ์โจมตีของผู้ก่อการร้าย 9/11 ประธานาธิบดีจอร์จ ดับเบิลยู. บุช ก็ยังเลือกใช้เครื่องบิน VC-25A (แอร์ ฟอร์ซ วัน) แทนที่จะเป็น E-4B ปัจจุบัน จีนยังไม่มีเครื่องบินที่เทียบเท่าได้ และอินเดียเองก็อาจไม่จำเป็นต้องมีเช่นกัน อย่างน้อยก็ในตอนนี้