สำหรับชาวบ้านที่ทำมาหากิน ไม่ว่าภาวะเศรษฐกิจจะเป็นอย่างไรหุ้นจะขึ้น ราคาทองจะลง กลับไม่ได้มีความหมายกับพวกเขามากไปกว่ามีกินมีใช้ ไม่ขัดสน แต่ถ้าปัจจัยต่างๆ รอบตัวไม่เอื้ออำนวย มิหนำซ้ำยังเป็นอุปสรรคต่อการทำกิน การจะหาเลี้ยงปากเลี้ยงท้องคงเป็นไปได้ยาก

ในพื้นที่ได้รับผลกระทบจากการสร้างอ่างเก็บน้ำ มักมีผู้ได้รับกระทบไม่ทางใดก็ทางหนึ่ง หนึ่งในนั้นคือที่ทำกินเดิมอยู่ใต้เขื่อน ทว่ากรมชลประทานไม่ปล่อยให้อนาคตของชาวบ้านเหล่านั้นต้องจมน้ำ เมื่อได้รับผลกระทบก็ต้องได้รับการเยียวยา จึงสนับสนุนส่งเสริมด้านอาชีพจนหลายคนลืมตาอ้าปากได้อีกครั้ง เช่น โครงการอ่างเก็บน้ำคลองหลวงรัชชโลธรอันเนื่องมาจากพระราชดำริ จังหวัดชลบุรี ที่สร้างขึ้นเพื่อพัฒนาแหล่งน้ำให้เป็นแหล่งต้นน้ำ ใช้ประโยชน์ด้านอุปโภคบริโภค เกษตรกรรม และอุตสาหกรรม ตลอดจนช่วยบรรเทาปัญหาอุทกภัยเพื่อบรรเทาอุทกภัยในพื้นที่ อำเภอพานทอง อำเภอพนัสนิคม อำเภอเกาะจันทร์ อำเภอบ่อทอง และอำเภอเมืองชลบุรี จังหวัดชลบุรี รวมทั้งเกิดประโยชน์ด้านการประมง และพัฒนาเป็นแหล่งท่องเที่ยว

นายมหิทธิ์ วงศ์ษา หัวหน้าฝ่ายวิเคราะห์ผลกระทบสิ่งแวดล้อมที่ 2 สำนักบริหารโครงการ กรมชลประทาน บอกว่า อ่างเก็บน้ำคลองหลวงฯ มีความจุ 98 ล้านลูกบาศก์เมตร ประกอบด้วยพื้นที่เพาะปลูกในฤดูฝน 44,000 ไร่ พื้นที่เพาะปลูกในฤดูแล้ง 8,500 ไร่ และส่งน้ำเพื่อการอุปโภคบริโภค การประมงและพื้นที่อุตสาหกรรมปีละ 11.90 ล้านลูกบาศก์เมตร โดยใช้งบประมาณค่าก่อสร้างทั้งโครงการ 9,341.36 ล้านบาทแน่นอนว่าทุกบาททุกสตางค์จะต้องเกิดประโยชน์สูงสุด

ทั้งนี้ ตลอดหลายปีที่ผ่านมา กรมชลประทานได้ดำเนินการป้องกันแก้ไขผลกระทบสิ่งแวดล้อมควบคู่กับการก่อสร้างโครงการฯมาตั้งแต่ปี 2555 รวมระยะเวลา 15 ปี งบประมาณ 300 ล้านบาทในบรรดาแผนงานทั้ง 25 แผนงานที่เกิดขึ้นหลังจากศึกษาผลกระทบแล้วนั้น กรมชลประทานเร่งดำเนินการให้ชาวบ้านที่ได้รับผลกระทบด้วยการส่งเสริมอาชีพ เพราะมีผู้ได้รับผลกระทบจำนวน 9 หมู่บ้านในพื้นที่รอบอ่างเก็บน้ำ นอกจากนี้ กรมชลประทานยังให้งบประมาณส่วนหนึ่งแก่กรมพัฒนาชุมชน เพื่อดำเนินการแผนพัฒนาอาชีพให้ชาวบ้านที่ได้รับผลกระทบ

“ผลที่เกิดขึ้นคือ ชาวบ้านจะมีความเป็นอยู่ที่ดีขึ้น จากการดำเนินการดังกล่าวทำให้เกิดหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบรอบอ่างเก็บน้ำ 9 หมู่บ้านทั้งกรมชลประทานและกรมพัฒนาชุมชนได้ส่งเสริมอาชีพให้เหมาะสมกับสภาพแวดล้อมและความพอใจของคนในชุมชนเช่น แปรรูปเพาะเห็ด ปลูกมะนาวทำประมง เป็นต้น

ที่สำคัญได้มีการจัดตั้งคณะกรรมการขึ้นมาบริหารกันเองอย่างเป็นระบบ ทำให้ผู้ที่ได้รับผลกระทบได้เปลี่ยนสถานะเป็นผู้มีรายได้เพิ่มขึ้น มีอาชีพที่มั่นคง ความเป็นอยู่ดีขึ้น และเป็นการช่วยให้ชุมชนมีเศรษฐกิจที่ดีและเข้มแข็งด้วย”

แม้เรื่องทรัพย์สินเงินทองจะไม่ใช่ทุกสิ่งทุกอย่างของชีวิต แต่ก็ปฏิเสธไม่ได้ว่านอกจากปัจจัย 4 ที่จำเป็นต่อการดำรงชีวิต การมีรายได้ก็ช่วยให้มีความมั่นคงมากขึ้น จากผู้ที่ได้รับผลกระทบจนเกือบจะสิ้นไร้ไม้ตอก การเข้ามาเยียวยาของกรมชลประทานจึงกลายเป็นการสร้างงานและสร้างคนด้วยอนาคตที่มั่นคง มั่งคั่ง และยั่งยืนต่อไป