การเฝ้าระวังเพื่อลดการแพร่ระบาดของไวรัสโควิด-19 ตามสถานที่ต่างๆ เริ่มใช้เป็นบรรทัดฐานเดียวกันมากขึ้น รพ.ศิริราช กำหนดขั้นตอนเพื่อความปลอดภัย สำหรับผู้มาใช้บริการที่โรงพยาบาล ด้วยหลัก 5 ประการคือ 1.ทุกคนต้องสวมหน้ากาก 2.ตรวจวัดอุณหภูมิที่จุดคัดกรอง3.สแกน QR Codeทุกสถานที่ ๆ ไปใช้บริการ4.ล้างมือบ่อย ๆ ด้วยสบู่ หรือแอลกอฮอล์และ 5.รักษาระยะห่างกับผู้อื่นอย่างน้อย 1-2 เมตรเพียงเท่านี้ก็จะช่วยป้องกันการระบาดของโควิดได้

รศ.นพ.นริศ กิจณรงค์ รองคณบดีฝ่ายสื่อสารองค์กรและกิจกรรมเพื่อสังคม คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล กล่าวว่า ในช่วงที่ผ่านมา รพ.ศิริราชรับคนไข้ติดเชื้อโควิดจำนวนมากแพทย์ต้องซักประวัติย้อนหลัง 14 วันว่าผู้ป่วยโควิดเดินทางไปไหนบ้าง ปัญหาคือ คนป่วยจำได้เพียงสถานที่หลักๆ และไม่สามารถระบุรายละเอียดทั้งหมดได้ว่าไปไหนบ้าง จึงเกิดแนวคิดที่ว่าถ้ามีระบบการบันทึกประวัติการเดินทางไปในสถานที่ต่าง ๆ ด้วยความสมัครใจของทุกคนไว้ในโทรศัพท์มือถือ แพทย์ก็จะได้รับข้อมูลอย่างละเอียดทันทีโดยสามารถดำเนินการป้องกันการแพร่ระบาดในสถานที่ต่าง ๆ นั้น รวมทั้งทำการแจ้งเตือนบุคคลกลุ่มเสี่ยงที่เกี่ยวข้องได้อย่างรวดเร็ว

การตรวจทดสอบหาผู้ติดเชื้อในพื้นที่และประชากรกลุ่มเสี่ยงด้วยระบบบันทึกการเดินทางไปในสถานที่เสี่ยงโดยใช้เทคโนโลยีการสื่อสาร ในต่างประเทศรวมทั้งประเทศไทยมีการใช้หลายแอพพลิเคชั่น แต่ยังไม่มีการใช้ในวงกว้างทำให้ยังไม่สามารถนำมาใช้ประโยชน์ทางการแพทย์ได้อย่างจริงจัง  และจากการที่ภาครัฐใช้นโยบายผ่อนปรนมาตรการเพื่อให้ประชาชนกลับมาดำเนินชีวิตได้ตามปกติ  ดังนั้นเพื่อป้องกันไม่ให้ประเทศไทยเกิดการระบาดรอบ 2 หรือ Second Wave เหมือนในบางประเทศ ทำให้ รพ.ศิริราช ซึ่งมีประสบการณ์จากการดำเนินโครงการบางกอกน้อยโมเดลที่ใช้แอพพลิเคชั่นคล้ายกันจึงนำมาปรับใช้และพัฒนาระบบ Skan&GO QR Codeในการบันทึกการเดินทางของประชาชนก่อนการติดเชื้อเพื่อประโยชน์ทางการแพทย์และการระบาดวิทยา”

รศ.นพ.นริศ กิจณรงค์กล่าวว่า  Skan&GOQR Code มีการออกแบบโดยคำนึงถึงประโยชน์ของทุกภาคส่วน โดยเน้นความสะดวกและประโยชน์ของประชาชนผู้ใช้งานเป็นหลัก ไม่มีการเก็บข้อมูลส่วนตัว นอกจากเบอร์โทรศัพท์เพื่อเอาไว้ให้ระบบแจ้งกลับเมื่อเจ้าของเลขหมายอาจมีความเสี่ยงต่อการติดเชื้อ มีระบบแจ้งระดับความเสี่ยงของสถานที่ให้ตัดสินใจก่อนใช้บริการ ผู้ใช้ไม่ต้องดาวน์โหลดแอพทำให้ไม่เปลืองความจำของโทรศัพท์ เพียงเข้าเว็บwww.Thaicovids.comสำหรับการใช้งานตรั้งแรก จะมีหน้ายอมรับการใช้งาน และใส่หมายเลขโทรศัพท์มือถือ เพื่อขอรหัส OTP ทาง SMS เมื่อใส่รหัสเรียบร้อย ระบบก็พร้อมบันทึกวันเวลาสถานที่ที่เราไปไว้ในโทรศัพท์ของเราเอง ในครั้งต่อไปเพียงเปิดกล้องสแกนQR Code เพื่อประเมินสถานที่ที่เราไปแต่ละครั้งได้ทันทีถ้าระบบขึ้นสีเขียว สถานที่นั้นน่าจะมีความปลอดภัย สีส้มสถานที่นั้นอาจมีความเสี่ยงสีแดง พื้นที่นั้นมีความเสี่ยงสูงเคยมีคนที่ยืนยันว่าติดเชื้อโควิดมาที่นั่นอย่างน้อย 2 คน ทำให้เราตัดสินใจได้ว่าจะเข้าไปหรือไม่

ส่วนประวัติการเดินทางจะเก็บไว้ในมือถือของผู้ใช้15วัน แล้วถูกลบออกโดยอัตโนมัติเพื่อป้องกันความเป็นส่วนตัวของผู้ใช้งานในอนาคตหากผู้ใช้งานถูกตรวจพบว่าติดเชื้อโควิด ก็สามารถส่งข้อมูลของผู้ใช้ใน14 วันให้แพทย์ผู้วินิจฉัยเพื่อเป็นประวัติ รวมทั้งแพทย์จะทำการแจ้งเตือนคนอื่น ๆ ที่ไปในสถานที่ต่าง ๆ ในวันเวลาใกล้เคียงกับผู้ติดเชื้อรวมทั้งเจ้าของสถานที่เพื่อดำเนินการด้านสุขอนามัย หน่วยงานที่เกี่ยวข้องสามารถทำการกำจัดเชื้อ สอบสวนโรคในพื้นที่เสี่ยงได้อย่างมีเป้าหมาย ทำให้เจ้าของสถานที่สามารถเปิดให้บริการตามปกติได้อย่างรวดเร็ว

ระบบนี้ ประชาชนทุกคน เจ้าของสถานที่ทุกแห่งสามารถจัดทำSkan&GOQR Codeใช้ได้เองผ่านทางเว็บไซต์ เพียงกรอกข้อมูลที่จำเป็นแล้วพิมพ์ QR Codeออกมาติดไว้ที่หน้าบ้าน หน้าร้านค้า คอนโดมิเนียม อาคารสำนักงาน ห้างสรรพสินค้า ร้านค้าต่างๆในห้างสรรพสินค้าร้านอาหาร รถสาธารณะ รถตู้ รถเมล์ รถไฟฟ้า แท็กซี่ ฯลฯ ทุกคน ทุกๆร้าน แล้วขอให้ผู้ใช้บริการสแกนก่อนเข้าร้าน หรือให้ผู้ที่มาส่งของที่บ้านทำการสแกนก่อนรับสิ่งของเพื่อประโยชน์ในอนาคตของผู้ใช้หรือผู้ให้บริการในด้านการป้องกันการติดเชื้อ รวมทั้งเป็นประโยชน์ต่อสังคมส่วนรวมในด้านการป้องกันการระบาดของโรคได้

“การออกแบบระบบ Skan&GOเน้นให้ใช้งานง่าย โดยก่อนออกจากบ้านสามารถดูใน Covid map เพื่อดูว่าสถานที่ที่เราจะไปมีความเสี่ยงมากน้อยแค่ไหน หากไปในสถานที่เราไม่แน่ใจ มีคนแออัด  เช่น ในรถเมล์ สถานีหรือขบวนรถไฟฟ้าการบันทึกประวัติเก็บไว้จะทำให้เรารู้ว่าความเสี่ยงการติดเชื้อส่วนบุคคลของเราเองในอนาคต  หน่วยงานภาครัฐสามารถบริหารจัดการพื้นที่เสี่ยง พื้นที่ปลอดภัยได้อย่างมีแนวทาง จำกัดหรือปิดเฉพาะพื้นที่เสี่ยงได้ดีขึ้น มีการระบุประชาชนกลุ่มเป้าหมายที่มีความเสี่ยง สามารถเข้าไปสอบสวน ควบคุมโรค ประเมินความเสี่ยง และกักกันผู้ป่วยได้ทันท่วงที เพื่อมารับการทดสอบหรือเฝ้าระวังได้อย่างมีประสิทธิภาพ ไม่ต้องตรวจหาเชื้อในประชาชนแบบปูพรม เป็นการประหยัดงบประมาณ สุดท้าย Skan&GO ออกแบบเพื่อประโยชน์ทางการแพทย์เป็นหลัก ไม่ต้องการเก็บประวัติอื่น ๆ เพื่อรักษาความเป็นส่วนตัวของผู้ใช้งาน

ผมขอเชิญชวนผู้สนใจเข้าร่วมเป็นส่วนหนึ่งของการสร้างต้นแบบการใช้ระบบบันทึกประวัติการเดินทาง การประเมินความเสี่ยงของบุคคลและสถานที่ เพื่อการบริหารจัดการเชิงพื้นที่และประชากรกลุ่มเสี่ยงได้อย่างมีประวิทธิภาพ  อย่างไรก็ตาม ระบบการประเมินและบันทึกประวัติใด ๆ จะสำเร็จได้ต้องอาศัยความร่วมมือร่วมใจ ความรับผิดชอบ ความสามัคคีของคนไทยทุกคนเพื่อให้ประเทศไทยสามารถควบคุมโรคโควิด-19 ได้ภายใต้มาตรการผ่อนปรนต่าง ๆ ให้ทุกภาคส่วนดำเนินการต่อไปได้ แล้วเราก็จะรอดไปด้วยกัน”รศ.นพ.นริศ กิจณรงค์กล่าวในที่สุด