เพื่อพัฒนาสายพันธุ์และการปลูกสตรอเบอร์รีในโรงเรือนควบคุมสภาพแวดล้อม พร้อมการพัฒนาที่ยั่งยืนให้กับเกษตรกรที่ได้รับการส่งเสริมการเกษตรจาก บริษัท ดอยคำผลิตภัณฑ์อาหาร จำกัด และเป็นต้นแบบของแหล่งการเรียนรู้การผลิตสตรอเบอร์รีปลอดโรคแบบ Smart Farmer สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินทรงเป็นประธานในพิธีเปิดโรงเรือนควบคุมสภาพแวดล้อมและโรงคัดบรรจุ ภายในบริเวณโรงเก็บผลิตภัณฑ์เกษตรและโรงปฏิบัติการวิจัยทางพืช โรงงานหลวงอาหารสำเร็จรูปที่ 1 (ฝาง) จังหวัดเชียงใหม่ พร้อมทรงติดตามผลงานการพัฒนาสายพันธุ์และการปลูกสตรอเบอร์รี ทอดพระเนตรห้องเพาะเลี้ยงต้นพันธุ์พืชปลอดโรค ห้องปฏิบัติการอณูชีววิทยา (MolecularLaboratory) ทรงตรวจสอบโรคพืชด้วยเทคนิคอณูชีววิทยา (RNA) รวมทั้งกิจกรรมต่างๆ โดยรอบอาคารโรงปฏิบัติการวิจัยทางพืช โดยมี นายเจริญฤทธิ์สงวนสัตย์ ผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงใหม่ นายพิพัฒพงศ์อิศรเสนา ณ อยุธยา กรรมการผู้จัดการใหญ่ บริษัท ดอยคำผลิตภัณฑ์อาหาร จำกัด พร้อมทั้งคณะผู้บริหาร ตลอดจนพนักงานโรงงานหลวงฯคณะทำงาน และประชาชนในพื้นที่ ร่วมเฝ้าฯ รับเสด็จ

ทั้งนี้ ในปีพ.ศ.2561 สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้ากรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ได้เสด็จพระราชดำเนินมาทรงเปิดโรงเก็บผลิตภัณฑ์เกษตรและโรงปฏิบัติการวิจัยทางพืช ซึ่งเป็นแหล่งวิจัย ปรับปรุง พัฒนาทั้งพันธุ์พืชท้องถิ่น และสายพันธุ์จากต่างประเทศ ด้วยเทคโนโลยีและนวัตกรรมทางด้านการเกษตรสมัยใหม่ ให้ได้สายพันธุ์ที่มีคุณภาพ เหมาะสมกับสภาพภูมิอากาศในแต่ละพื้นที่ สามารถต้านทานโรคและแมลง เน้นผลิตต้นพันธุ์พืชที่ปลอดโรค สามารถลดต้นทุนทางด้านการเพาะปลูกแก่เกษตรกร ในการเสด็จพระราชดำเนินครั้งนี้จึงเป็นการติดตามงานอย่างใกล้ชิดเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืนให้กับเกษตรกร

นายพิพัฒพงศ์ อิศรเสนา ณ อยุธยา กรรมการผู้จัดการใหญ่บริษัท ดอยคำผลิตภัณฑ์อาหาร จำกัด กล่าวว่า การพัฒนาสายพันธุ์และการปลูกสตรอเบอร์รีในโรงเรือนควบคุมสภาพแวดล้อมเป็นอีกแนวทางหนึ่งที่จะสามารถควบคุมผลผลิตสตรอเบอร์รีให้มีคุณภาพดี ลดการใช้สารเคมีในระบบการผลิต ปลอดภัยต่อทั้งเกษตรกรและผู้บริโภค อีกทั้ง เพิ่มปริมาณผลผลิตสตรอเบอร์รี รวมถึงยังสามารถผลิตต้นพันธุ์ที่ปลอดโรคเพื่อนำไปจำหน่ายให้แก่เกษตรกรหรือผู้ที่สนใจปลูกในฤดูกาลถัดไป และเป็นต้นแบบของแหล่งการเรียนรู้การผลิตสตรอเบอร์รีแบบ Smart Farmer อีกด้วย

นายนิวัฒน์ ขันโท ผู้จัดการฝ่ายนวัตกรรมเกษตร ซึ่งรับผิดชอบโครงการพัฒนาการผลิตสตรอเบอร์รีในโรงเรือนควบคุมสภาพแวดล้อม กล่าวว่าปัจจุบันเกษตรกรยังเข้าถึงข้อมูลและเทคโนโลยีได้ยาก ยังคงใช้รูปแบบการเพาะปลูกแบบเก่ากันอยู่มาก เช่น ใช้ต้นพันธุ์ที่ขยายพันธุ์กันเองต่อเนื่องมายาวนาน ทำให้ต้นพันธุ์ที่เกษตรกรผลิตได้ไม่ปลอดโรคและอ่อนแอ เกิดการสะสมเชื้ออันเป็นสาเหตุโรคพืชในพื้นที่ปลูก ทั้งโรคจากเชื้อราสีเทาและเชื้อราแป้ง อีกทั้งปัญหาการเปลี่ยนแปลงของสภาพอากาศที่เปลี่ยนไปในทุกๆ ปี จากสภาวะโลกร้อนส่งผลให้พืชผลทางการเกษตรแปรผันไปตามสภาพแวดล้อม จึงทำให้ปริมาณและคุณภาพของผลผลิตลดลง

ดอยคำได้นำเทคโนโลยีมาพัฒนาการผลิตต้นพันธุ์พืชสตรอเบอร์รีที่ปลอดโรค ตลอดจนพัฒนาปรับปรุงสายพันธุ์พืชให้ต้านทานโรคและแมลงศัตรูพืช ให้ได้ผลผลิตต่อไร่สูง สามารถขยายปริมาณต้นพันธุ์พืชรวมทั้งแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์ “ดอยคำ” ของโรงงานหลวงฯ โดยคำนึงถึงความรับผิดชอบต่อสังคมและสิ่งแวดล้อม เนื่องจากสายพันธุ์ที่ได้เหมาะสมกับสภาพภูมิประเทศ ต้นพันธุ์ปลอดโรค จึงสามารถลดการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชได้ถึง 80 เปอร์เซ็นต์ เป็นการลดต้นทุน เพิ่มปริมาณและคุณภาพผลผลิต ซึ่งเป็นการพัฒนาการเกษตรแบบยั่งยืน สอดคล้องกับวิสัยทัศน์ของดอยคำที่ดำเนินการเพื่อสังคมและสิ่งแวดล้อมควบคู่ไปกับการพัฒนาความกินดีอยู่ดีของเกษตรกร

สำหรับโรงเรือนควบคุมสภาพแวดล้อม ออกแบบเป็นอาคารหลังคาโค้งคลุมพลาสติกแบบน็อกดาวน์ มีจำนวนทั้งหมด 14 หลังบนที่ดิน 13 ไร่เกิดจากความร่วมมือของหน่วยงานภาครัฐ เอกชนและสถาบันการศึกษาใน “โครงการยกระดับการแข่งขันในระบบธุรกิจเกษตร” ซึ่งจังหวัดเชียงใหม่และกลุ่มจังหวัดภาคเหนือตอนบน 1 สำนักงานเกษตรจังหวัดเชียงใหม่ สนับสนุนงบประมาณจัดสร้างโรงเรือนเพื่อมอบให้กลุ่มเกษตรกรทำสวนโครงการพัฒนาพื้นที่ลุ่มแม่น้ำงอน อันเนื่องมาจากพระราชดำริ โดยตั้งแต่ปีพ.ศ.2562 มีเกษตรกรได้รับการส่งเสริมการเกษตรจาก บริษัทดอยคำ ผลิตภัณฑ์อาหาร จำกัด จำนวน 6 ราย ซึ่งเป็นชาวเขาเผ่าเมี่ยนหรือเย้า ได้เข้าทดลองใช้โรงเรือนฯ 10 หลัง เพื่อเรียนรู้ระบบควบคุม แสง อุณหภูมิ ความชื้น การให้น้ำ การให้ธาตุอาหารพืชโดยมีนักวิชาการจากบริษัทฯ และหน่วยงานต่างๆ เป็นผู้แนะนำ ซึ่งได้ผลผลิตสตรอเบอร์รีปลอดโรค ลอตแรกเพื่อจำหน่ายแล้ว ส่วนพื้นที่โรงเรือนฯ อีก 10 หลัง ดอยคำ ได้ใช้เพื่อทำการทดลองปลูกสตรอเบอร์รีที่ได้ปรับปรุง วิจัยและพัฒนาสายพันธุ์พืช รวมถึงผลิตต้นพันธุ์พืชปลอดโรคควบคู่ไปด้วย

กิจกรรมในโรงเรือน แบ่งออกเป็น 3 กิจกรรม ได้แก่ 1.ทดลองปลูกสตรอเบอร์รีในโรงเรือนควบคุมสภาพแวดล้อม เริ่มให้เกษตรกรใช้พื้นที่ในโรงเรือนควบคุมสภาพแวดล้อม ตั้งแต่ปี พ.ศ.2562 เพื่อเรียนรู้ระบบควบคุม แสง อุณหภูมิ ความชื้น การให้น้ำ การให้ธาตุอาหารพืช โดยมีนักวิชาการจาก บริษัท ดอยคำผลิตภัณฑ์อาหาร จำกัด และหน่วยงานต่างๆเป็นผู้แนะนำและร่วมทดลอง 2.ผลิตต้นพันธุ์สตรอเบอร์รีปลอดโรคโดย บริษัท ดอยคำผลิตภัณฑ์อาหาร จำกัด ผลิตต้นพันธุ์ปลอดโรคเพื่อนำไปปลูกในฤดูกาลถัดไป และจำหน่ายให้แก่เกษตรกรหรือผู้ที่สนใจรวมถึงยังเป็นต้นแบบของแหล่งการเรียนรู้การผลิตสตรอเบอร์รี แบบSmart Farmer ให้แก่เกษตรกรและผู้สนใจ 3.วิจัยและพัฒนาสายพันธุ์พืชโดยปรับปรุงสายพันธุ์สตรอเบอร์รีเพื่อให้ได้คุณภาพตรงตามต้องการมีความจำเป็นอย่างยิ่ง เพื่อพัฒนาพันธุ์ที่ดีมีศักยภาพให้ได้ผลผลิตดีและช่วยลดการนำเข้าวัตถุดิบสตรอเบอร์รีแช่แข็งจากต่างประเทศ รวมถึงเป็นการสร้างตลาดเฉพาะให้กลุ่มเกษตรกรผู้ผลิต ให้มีอาชีพและรายได้ที่มั่นคงแก่เกษตรกรอย่างยั่งยืน

ส่วน โรงคัดบรรจุ เป็นโรงสำหรับคัดคุณภาพผลผลิตเพื่อบรรจุของดอยคำ ที่ออกแบบและวางสายการผลิตให้ปฏิบัติงานได้อย่างถูกสุขลักษณะและป้องกันการปนเปื้อน ภายใต้มาตรฐานการปฏิบัติการที่ดีในการผลิตอาหาร (GMP) เพื่อสร้างความมั่นใจทางด้านความปลอดภัยต่อผู้บริโภค สามารถประยุกต์ใช้กับผลผลิตได้หลากหลายชนิด โรงคัดบรรจุ ออกแบบด้วยสถาปัตยกรรมร่วมสมัยแรงบันดาลใจจากอาคารบ้านเรือนภายในชุมชน มีความเรียบง่ายสะท้อนอัตลักษณ์วัฒนธรรมท้องถิ่น มีพื้นที่ใช้สอยรวม240 ตารางเมตร