เมื่อเข้าสู่วัยผู้สูงอายุ ร่างกายย่อมมีการเปลี่ยนแปลง โดยเฉพาะสรีระทางร่างกายที่มีความเสื่อมถอยตามกลไกธรรมชาติ โดยเฉพาะปัญหาสุขภาพช่องปากที่จะส่งผลกระทบกับการรับประทานอาหารจากผลสำรวจสภาวะสุขภาพช่องปากแห่งชาติครั้งที่ 8 พ.ศ. 2560 พบว่า ผู้สูงอายุ(อายุ 60-74 ปี) มีเพียงร้อยละ 39.4 เท่านั้นที่มีฟันแท้ใช้งาน 20 ซี่ และมีฟันหลัง4 คู่สบ ในขณะที่ผู้สูงอายุส่วนใหญ่สูญเสียฟันรวมถึงเป็นวัยที่พบปัญหาการบดเคี้ยวและการกลืนร่วมด้วย ทำให้กินอาหารได้น้อยลงเสี่ยงต่อการขาดสารอาหาร โดยเฉพาะโปรตีน ใยอาหาร วิตามินและแร่ธาตุบางชนิด เช่น วิตามินบีบางชนิด ธาตุเหล็กซึ่งมักจะพบในเนื้อสัตว์และผักบางชนิดทำให้ทีมนักวิจัยจากสถาบันโภชนาการ มหาวิทยาลัยมหิดล ได้พัฒนาผลิตภัณฑ์ที่รับประทานง่าย มีคุณค่าทางโภชนาการครบถ้วน และมีเนื้อสัมผัสและความข้นหนืดที่เหมาะสมตามมาตรฐาน IDDSI (International Dysphagia Diet Standardisation Initiative) เพื่อสร้างทางเลือกให้กับผู้บริโภค ทำให้มั่นใจว่าจะได้รับสารอาหารที่มีประโยชน์ต่อร่างกายอย่างครบถ้วน ลดความเสี่ยงในการขาดสารอาหาร

ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ธัญญ์นลิน วิญญูประสิทธิ์ อาจารย์ประจำสถาบันสถาบันโภชนาการ มหาวิทยาลัยมหิดล และหัวหน้าโครงการพัฒนาผลิตภัณฑ์เครื่องดื่มสูตรครบถ้วนปรับเนื้อสัมผัสชนิดผง กล่าวว่า การพัฒนาผลิตภัณฑ์เครื่องดื่มสูตรครบถ้วนปรับเนื้อสัมผัสชนิดผงจะทำการศึกษาและปรับระดับของเนื้อสัมผัสของเครื่องดื่มทั้งหมด 4 สูตร เพื่อให้เหมาะสมตามมาตรฐาน IDDSI โดยใช้โปรตีนสกัดจากพืช (Plant-Based) และแป้งข้าวเป็นหลัก ในการปรับเนื้อสัมผัสของเครื่องดื่มให้มีความข้นหนืด แทนการใช้สารก่อเจลในกลุ่มไฮโดรคลอลอยด์ (Hydrocolloids) ซึ่งเป็นที่นิยมใช้ปรับเนื้อสัมผัสในอุตสาหกรรมอาหาร โดยการเลือกใช้แป้งข้าว นอกจากจะเป็นวัตถุดิบจากธรรมชาติแล้ว ยังมีความเสถียร ไม่ทำให้ความหนืดมีการเปลี่ยนแปลงหากชงทิ้งเอาไว้ รวมถึงมีรสชาติเป็นที่คุ้นเคยของผู้บริโภคและยังช่วยส่งเสริมการใช้วัตถุดิบจากเกษตรกรไทย เพิ่มมูลค่าและโอกาสทางการค้าให้กับเกษตรกรของไทยด้วย นอกจากนี้ การพัฒนาผลิตภัณฑ์เครื่องดื่มสูตรครบถ้วนชนิดผง มีการคำนวณปริมาณสารอาหาร ทั้ง 5 หมู่ โปรตีน คาร์โบไฮเดรต ไขมันที่ดี พร้อมเติมวิตามินและแร่ธาตุกว่า 20 ชนิด ที่จำเป็นและเพียงพอต่อความต้องการของร่างกายโดยผลิตภัณฑ์ดังกล่าวได้ผ่านการทดสอบการยอมรับจากอาสาสมัคร จำนวนมากกว่า50 คน ทั้งในกลุ่มของผู้ใหญ่ที่สุขภาพดี และผู้สูงอายุ และมีการทดสอบการใช้งานจริง(Use ability test) จากผู้สูงอายุ และนักกิจกรรมบำบัดผู้ฝึกการกลืนให้กับผู้ที่มีภาวะกลืนลำบาก และผู้ที่มีประสบการณ์เกี่ยวข้องกับมาตรฐาน IDDSI ทำให้มั่นใจได้ว่า ผลิตภัณฑ์ได้รับการออกแบบตรงตามมาตรฐาน IDDSI ตอบโจทย์การใช้งานจริง โดยการบริโภคเครื่องดื่มสูตรครบถ้วนปรับเนื้อสัมผัสชนิดผง 1 แก้ว (ประมาณ 250 มล.) ให้นำเครื่องดื่มสูตรครบถ้วนปรับเนื้อสัมผัสชนิดผงชงกับน้ำอุ่น (อุณหภูมิประมาณ50-60 องศาเซลเซียส เพื่อไม่ให้ความร้อนทำลายวิตามินและแร่ธาตุที่อยู่ในเครื่องดื่มไป)หรือน้ำอุณหภูมิห้อง ปริมาณ 150-180 มิลลิลิตร/แก้ว สามารถกินแทนมื้ออาหารได้ จะให้พลังงาน 250-300 กิโลแคลอรี ต่อหนึ่งหน่วยบริโภค โดยมีการกระจายตัวของพลังงานจากสารอาหารหลัก ได้แก่ โปรตีน ร้อยละ 20 ไขมันไม่เกินร้อยละ 30 คาร์โบไฮเดรตร้อยละ 50 และวิตามินและแร่ธาตุซึ่งเพียงพอต่อความต้องการในหนึ่งมื้อ สามารถบริโภคทดแทนอาหารมื้อหลักได้เหมาะสำหรับบุคคลทั่วไปที่ต้องการมื้อเร่งรีบ ผู้สูงอายุ หรือผู้ที่ต้องการควบคุมน้ำหนักซึ่งต้องมีสารอาหารครบ ทั้งโปรตีน คาร์โบไฮเดรต ไขมัน และวิตามินและแร่ธาตุ ตามสัดส่วนที่เหมาะสมตามประกาศกระทรวงสาธารณสุข ฉบับ 121 (พ.ศ.2532) เรื่อง อาหารสําหรับผู้ที่ต้องการควบคุมน้ำหนัก

ล่าสุดผลงานวิจัยดังกล่าว ได้ลงนามถ่ายทอดเทคโนโลยีให้ใช้สิทธิเพื่อการผลิตและจำหน่ายผลิตภัณฑ์เครื่องดื่มสูตรครบถ้วนปรับเนื้อสัมผัสชนิดผงให้กับบริษัท โอแอนด์พีควอลิตี้เทรด จำกัด เพื่อให้ผลงานวิจัยด้านอาหารและโภชนาการสามารถขยายผลสู่วงกว้าง เข้าถึงประชาชนได้ ซึ่งคาดการณ์ว่าระยะเริ่มต้นจะผลิตและจำหน่ายเครื่องดื่มสูตรครบถ้วนปรับเนื้อสัมผัสชนิดผง ที่มีความข้นหนืดในระดับปกติ เหมาะสำหรับบุคคลทั่วไป ผู้สูงอายุที่มีสุขภาพดี และผู้ที่ต้องการควบคุมน้ำหนัก เป็นการสร้างทางเลือกใหม่ให้ผู้บริโภค เพื่อให้มั่นใจว่าจะได้รับสารอาหารที่มีประโยชน์ต่อร่างกายอย่างครบถ้วนสร้างภาวะโภชนาการที่ดีให้กับผู้บริโภค