Generative AI คือ ปัญญาประดิษฐ์ รูปแบบหนึ่งที่ใช้สำหรับสร้างเนื้อหาใหม่ๆ ได้อย่างหลากหลายแบบอัตโนมัติโดยที่ไม่ต้องมีมนุษย์เข้ามาช่วย เช่น ใช้สร้างข้อความ รูปภาพ เพลง วีดีโอ ฯลฯโดยทางธุรกิจสามารถนำไปประยุกต์ใช้งานหลากหลาย เช่น การสร้างภาพ การประมวลผล การสร้างเสียงดนตรี เป็นต้น ทั้งนี้ Gen AI ได้เริ่มมีการนำมาใช้ในหลายอุตสาหกรรม เช่น การตลาดการพัฒนาซอฟต์แวร์ การสร้างคอนเทนต์ และอื่นๆ โดยมีความสามารถในการทำงานที่ซับซ้อนและมีประสิทธิภาพสูง

ข้อมูลจาก วิไลพร ทวีลาภพันทอง หัวหน้ากลุ่มลูกค้าธุรกิจบริการทางการเงินในภูมิภาคเอเชีย-แปซิฟิก และหัวหน้าสายงานธุรกิจที่ปรึกษา บริษัท PwC ประเทศไทย เปิดเผยว่า เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (artificial intelligence : AI) ไม่ใช่แค่กระแส แต่กำลังกลายเป็นแรงขับเคลื่อนสำคัญในการเปลี่ยนแปลงธุรกิจ โดยการทำให้ AI เป็นส่วนหนึ่งที่สำคัญขององค์กรนั้นเป็นสิ่งจำเป็น เพราะกลยุทธ์ AI จะทำให้บริษัทต่างๆ สามารถก้าวหน้าไปข้างหน้าได้อย่างรวดเร็วและทำให้คู่แข่งตามทันได้ยาก

ในปีนี้ GenAI จะถูกพัฒนาและนำมาใช้งานเพื่อบรรลุกลยุทธ์ทางธุรกิจอย่างจริงจังและแพร่หลายมากขึ้น หลังจากในปีที่ผ่านมา GenAI ได้รับการตอบรับที่ดีมากในตลาดไทย โดยองค์กรหลายแห่งมีการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีนี้ในหลากหลายมิติไม่ว่าจะเป็นการสร้างคอนเทนต์การตลาดแบบเฉพาะบุคคล การยกระดับการให้บริการลูกค้า การพัฒนาเกมและความบันเทิงให้มีความน่าสนใจ รวมไปจนถึงการใช้งานด้านการศึกษาและการฝึกอบรม

สำหรับภาคธุรกิจ AI ยังเป็นเทคโนโลยีที่ PwC และลูกค้าของเราในหลายอุตสาหกรรมได้นำมาใช้เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการดำเนินธุรกิจ ไม่ว่าจะเป็นในด้านการเขียนโค้ด การสนับสนุนลูกค้าด้วยแชทบอท AI ที่มีการปฏิสัมพันธ์ใกล้เคียงกับมนุษย์และการจัดการคำถามที่ซับซ้อน รวมไปถึงการยกระดับทักษะและการฝึกอบรมพนักงานผ่านแพลตฟอร์ม AI ให้เหมาะกับรูปแบบการเรียนรู้ของแต่ละคน

ทั้งนี้ จากข้อมูลของศูนย์ธรรมาภิบาลปัญญาประดิษฐ์ (AI Governance Center หรือ AIGC) ภายใต้สำนักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ (ETDA) ที่ได้เผยผลสำรวจ
ความพร้อมในการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์สำหรับบริการดิจิทัลประจำปี 2567 (AI ReadinessMeasurement 2024) ระบุว่า สัดส่วนขององค์กรไทยที่ประยุกต์ใช้งาน AI แล้วเพิ่มขึ้นมาอยู่ที่ 17.8% จากปี 2566 อยู่ที่ 15.2% และยังมีองค์กรที่จะเตรียมใช้งาน AI ในอนาคตสูงถึง 73.3%

เมื่อเดือนธันวาคม 2567 บทความ “2025 AI Business Predictions” ของ PwC ได้ระบุถึงการช่วยลูกค้าเปลี่ยนแปลงธุรกิจด้วย AI ว่า บริษัทที่มีประสิทธิภาพสูงสุดจะเปลี่ยนจากการไล่ตามกรณีการใช้ AI ไปสู่การใช้ AI เพื่อเติมเต็มกลยุทธ์ทางธุรกิจ โดยกระบวนการทำงานพื้นฐานจะเปลี่ยนแปลงไป แต่มนุษย์ยังคงมีบทบาทสำคัญในการสอนและจัดการ AI ในขณะที่พวกเขาจะสามารถทำงานในรูปแบบอัตโนมัติได้ง่ายขึ้น

ทั้งนี้ ในประเทศสหรัฐอเมริกา เกือบครึ่ง(49%) ของผู้นำด้านเทคโนโลยีที่ตอบแบบสำรวจรายงาน Pulse Survey ของ PwC ประจำเดือนตุลาคม 2567 กล่าวว่า ได้ผนวก AI เข้ากับกลยุทธ์ ธุรกิจหลักของบริษัทของพวกเขาอย่างเต็มรูปแบบ และหนึ่งในสาม กล่าวว่า AI ได้รับการผนวกเข้ากับผลิตภัณฑ์และบริการอย่างเต็มรูปแบบ

คาดการณ์แนวโน้มการใช้งาน AI ในปี 2568

นอกจากนี้ วิไลพร ทวีลาภพันทอง ยังได้คาดการณ์ทิศทางการพัฒนาของ AI ในปีนี้ดังต่อไปนี้

1.การปรับแต่งเฉพาะบุคคลขั้นสูง :GenAI จะเสนอการปรับแต่งที่ซับซ้อนมากขึ้น โดยระบบมีความสามารถในการสร้างเนื้อหาและประสบการณ์ที่ปรับแต่งเฉพาะบุคคลโดยอิงจากการวิเคราะห์ข้อมูลแบบเรียลไทม์ ซึ่งอาจบูรณาการ AI เข้ากับเทคโนโลยีที่ผสมผสานระหว่างโลกเสมือนและโลกแห่งความเป็นจริง (augmented reality : AR) และเทคโนโลยีความจริงเสมือน (virtual reality: VR) เพื่อเสริมประสบการณ์เฉพาะบุคคล

2.การร่วมมือกับมนุษย์ที่มากขึ้น : เครื่องมือ GenAI จะสามารถทำงานร่วมกับมนุษย์ในการสร้างสรรค์ เสนอแนะ และการทำซ้ำความคิดแบบเรียลไทม์ ซึ่งจะทำหน้าที่เป็นผู้ร่วมสร้างสรรค์ได้อย่างมีประสิทธิภาพในหลากหลายโดเมน

3.กำหนดกรอบจริยธรรมและระเบียบข้อบังคับ : การใช้ GenAI อย่างแพร่หลายจะนำไปสู่แนวปฏิบัติและระเบียบข้อบังคับด้านจริยธรรมที่เข้มงวดยิ่งขึ้น โดยเน้นถึงความเป็นส่วนตัว
ความปลอดภัย และการลดอคติ เพื่อให้แน่ใจว่ามีการใช้งานอย่างมีความรับผิดชอบ

4.ความยั่งยืนและสิ่งแวดล้อม : การพัฒนาเทคโนโลยี GenAI อาจเน้นที่ความยั่งยืน โดยใช้ AI เพื่อสร้างโซลูชั่นสำหรับปัญหาสิ่งแวดล้อมเช่น การเพิ่มประสิทธิภาพการจัดการทรัพยากร หรือการออกแบบผลิตภัณฑ์ที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม เป็นต้น

5.การรักษาความปลอดภัยของแอปพลิเคชั่นจะถูกยกระดับ : GenAI สามารถนำไปใช้เพื่อปรับปรุงมาตรการด้านความปลอดภัยของแอปพลิเคชั่น เช่น การสร้างโปรโตคอลความปลอดภัยที่สามารถปรับเปลี่ยนได้ หรือการจำลองภัยคุกคามทางไซเบอร์ที่อาจเกิดขึ้นเพื่อการเตรียมความพร้อมรับมือที่ดีขึ้น

6.AI ในศิลปะสร้างสรรค์ : ศิลปินและผู้สร้างสรรค์งานศิลปะอาจใช้ GenAI มากขึ้นเพื่อขยายขอบเขตของงานศิลปะ ซึ่งจะนำไปสู่ศิลปะประเภทใหม่ๆ ที่ผสมผสานความคิดสร้างสรรค์ของมนุษย์กับเนื้อหาที่สร้างโดยเครื่องจักร (machine-generated content)

ธุรกิจต้องเน้นย้ำถึง “Responsible AI”

ภาคธุรกิจยังคงต้องตระหนักถึงความเสี่ยงที่เกิดจากการใช้งาน AI เพื่อสร้างความไว้วางใจให้กับผู้บริโภคและผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย ซึ่งที่ผ่านมาPwC ได้มีส่วนร่วมในการพัฒนาและนำแนวทางปฏิบัติด้าน AI อย่างมีความรับผิดชอบ(responsible AI) ไปประยุกต์ใช้กับลูกค้าในกลุ่มอุตสาหกรรมต่างๆ โดยควรยึดหลักสี่ประการดังต่อไปนี้

1.การออกแบบและการใช้งานตามจริยธรรม : AI ควรได้รับการออกแบบและใช้งานในลักษณะที่เคารพสิทธิมนุษยชนและปฏิบัติตามมาตรฐานจริยธรรม ซึ่งรวมถึงการให้ความยุติธรรม ความโปร่งใส และความรับผิดชอบ ในระบบ AI

2.การลดอคติ : องค์กรต่างๆ ควรนำกลยุทธ์มาใช้เพื่อระบุและลดอคติในโมเดล AI ซึ่งเกี่ยวข้องกับการใช้ชุดข้อมูลที่หลากหลายการตรวจสอบเป็นประจำ และเครื่องมือตรวจจับอคติเพื่อสร้างผลลัพธ์ที่ยุติธรรม

3.ความปลอดภัยของข้อมูลส่วนตัว : การปกป้องความเป็นส่วนตัวของข้อมูลและการรับรองมาตรการรักษาความปลอดภัยที่แข็งแกร่งถือเป็นสิ่งสำคัญ องค์กรต่างๆ ควรปฏิบัติตามกฎระเบียบการปกป้องข้อมูลที่เกี่ยวข้องและนำแนวทางจัดการข้อมูลที่ปลอดภัยมาใช้

4.การกำกับดูแลและความรับผิดชอบ : การกำหนดโครงสร้างการกำกับดูแลที่ชัดเจนสำหรับโครงการด้าน AI ถือเป็นสิ่งสำคัญ ซึ่งรวมถึงการกำหนดบทบาทและความรับผิดชอบ การจัดตั้งกลไกการกำกับดูแล และการรับรอง

การกำกับดูแล AI อย่างมีความรับผิดชอบ ถือเป็นประเด็นสำคัญที่ทุกองค์กรจำเป็นต้องมีเพื่อสร้างความไว้วางใจและจัดการความเสี่ยงได้อย่างเป็นระบบ โดยการกำกับดูแลที่แข็งแกร่งไม่ว่าจะผ่านทีมตรวจสอบภายในที่มีทักษะสูง หรือผู้เชี่ยวชาญจากภายนอก จะมีความสำคัญอย่างยิ่งต่อการควบคุมการใช้งาน AI และยังเป็นแนวทางที่จะดึงศักยภาพของ AI มาใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุดในการเปลี่ยนแปลงองค์กรสู่ดิจิทัล

ในส่วนของการใช้ AI อย่างมีจริยธรรม (AI ethics) นั้นข้อมูลจากผลสำรวจ ความพร้อมในการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์สำหรับบริการดิจิทัลประจำปี 2567 ของศูนย์ AIGC โดย ETDA ระบุว่ามีเพียง 16.5% ขององค์กรไทยที่นำ AI ethics มาประยุกต์ใช้ภายในองค์กรแล้ว ในขณะที่ 43.7% กำลังเริ่มวางแนวคิดในการนำ AI ethics มาปรับใช้

ผศ.(พิเศษ)ดร.อภิสิทธิ์ ฉัตรทนานนท์

ประธานกรรมการ มูลนิธิคุณแม่คุณภาพ