ทุกวันที่ 15 มีนาคมของทุกปี โลกให้ความสำคัญกับ "วันสิทธิผู้บริโภคสากล" (World Consumer Rights Day) ซึ่งเป็นโอกาสสำคัญที่องค์กรผู้บริโภคทั่วโลกจะร่วมกันรณรงค์ สร้างความตระหนักรู้ และขับเคลื่อนการเปลี่ยนแปลงเพื่อสิทธิของผู้บริโภค และในปี ค.ศ. 2025 หรือ พ.ศ. 2568 นี้ หัวข้อหลักของการรณรงค์คือ "การเปลี่ยนผ่านที่เป็นธรรม สู่วิถีชีวิตที่ยั่งยืน" เพื่อตอบรับความท้าทายระดับโลก ทั้งภาวะโลกร้อน ปัญหามลพิษ และการเสื่อมโทรมของสิ่งแวดล้อมที่กระทบต่อคุณภาพชีวิตของเราทุกคน

จุดเริ่มต้นของวันสิทธิผู้บริโภคสากล

วันสิทธิผู้บริโภคสากลเกิดขึ้นครั้งแรกในปี พ.ศ.2505 โดยอดีตประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกา จอห์น เอฟ. เคนเนดี เป็นผู้ริเริ่มและบัญญัติวันสำคัญนี้ขึ้นเป็นครั้งแรก ภายใต้ชื่อ Consumer Rights Day ซึ่งได้รับการรับรองจาก สหพันธ์องค์กรผู้บริโภคสากล (Consumers International หรือ CI)

อย่างไรก็ตาม การจัดกิจกรรมและรณรงค์ให้ประชาชนรู้จักวันสิทธิผู้บริโภคสากลอย่างจริงจังเกิดขึ้นเมื่อวันที่ 15 มีนาคม พ.ศ. 2526 โดยมีการจัดรณรงค์ให้ประชาชนมีส่วนร่วม และเผยแพร่ความสำคัญของวันดังกล่าวผ่านสื่อต่าง ๆ อย่างกว้างขวาง นับตั้งแต่นั้นมาวันที่ 15 มีนาคมของทุกปี จึงเป็นวันที่ผู้บริโภคทั่วโลกได้ตระหนักถึงสิทธิขั้นพื้นฐานของตนเอง

สหพันธ์องค์กรผู้บริโภคสากล ทำงานร่วมกับสมาชิกทั่วโลกเพื่อเป็นกระบอกเสียงอิสระที่สะท้อนถึงอำนาจของผู้บริโภคในระดับนานาชาติ โดยมีเป้าหมายเพื่อปกป้องและเสริมสร้างความเข้มแข็งให้แก่ผู้บริโภคทั่วโลก ปัจจุบันมีสมาชิกมากกว่า 200 องค์กรจาก 115 ประเทศ รวมถึง มูลนิธิเพื่อผู้บริโภค และสภาองค์กรของผู้บริโภค ซึ่งเป็นสมาชิกในประเทศไทย

สิทธิผู้บริโภค: พื้นฐานของชีวิตที่มั่นคง

ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2528 องค์การสหประชาชาติรับรอง 8 สิทธิพื้นฐานของผู้บริโภค ซึ่งครอบคลุมตั้งแต่สิทธิในการได้รับสินค้าและบริการที่จำเป็น สิทธิในการได้รับข้อมูลที่ถูกต้อง ไปจนถึงสิทธิในการดำรงชีวิตในสิ่งแวดล้อมที่ดี อย่างไรก็ตาม สถานการณ์โลกที่เปลี่ยนแปลงไปอย่างรวดเร็วไม่หยุดนิ่ง ส่งผลให้เกิดปัญหาใหม่ที่ซับซ้อน ทำให้ต้องคำนึงถึงสิทธิผู้บริโภคใหม่ให้เท่าทันต่อสถานการณ์การความเปลี่ยนแปลงของโลก เช่น สิทธิในการบริโภคอย่างยั่งยืน สิทธิในการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล และสิทธิในการเข้าถึงการคุ้มครองทางดิจิทัล

สิทธิผู้บริโภคไทยอยู่ตรงไหน?

ในประเทศไทย พระราชบัญญัติคุ้มครองผู้บริโภค พ.ศ. 2522 รับรองสิทธิของผู้บริโภคไว้เพียง 5 ประการ ซึ่งยังไม่ครอบคลุมปัญหาใหม่ ๆ ที่เกิดขึ้นในปัจจุบัน ทำให้ การปรับปรุงกฎหมายและมาตรการคุ้มครองผู้บริโภคให้ทันสมัยและสอดคล้องกับมาตรฐานสากล เป็นเรื่องสำคัญและเร่งด่วน

ร่วมเป็นส่วนหนึ่งของการเปลี่ยนแปลงในวันสิทธิผู้บริโภคสากล 2025

เพื่อสร้างการเปลี่ยนแปลงที่เป็นรูปธรรม สภาองค์กรของผู้บริโภค ร่วมกับเครือข่ายผู้บริโภคกว่า 340 องค์กร กำหนดจัดงาน "วันสิทธิผู้บริโภคสากล 2025: การเปลี่ยนผ่านที่เป็นธรรม สู่วิถีชีวิตที่ยั่งยืน" ระหว่างวันที่ 14-15 มีนาคม 2568 ณ โรงแรมเซ็นทารา ไลฟ์ ศูนย์ราชการและคอนเวนชันเซ็นเตอร์

ไฮไลท์ภายในงาน

-               เวทีเสวนา Consumer Talk รวมผู้เชี่ยวชาญ นักวิชาการ และตัวแทนผู้บริโภค มาร่วมพูดคุยเกี่ยวกับแนวทางการบริโภคอย่างยั่งยืน

-               ปาฐกถาพิเศษ "ขับเคลื่อนประเทศไทย ผ่านนโยบายส่งเสริมการบริโภคที่ยั่งยืน"

-               การแถลงข้อเสนอนโยบายเพื่อการคุ้มครองผู้บริโภค ที่เข้มแข็งและยั่งยืนในอนาคต

การบริโภคอย่างยั่งยืนไม่ได้เป็นเพียงเรื่องของสิ่งแวดล้อม แต่คือเรื่องของ คุณภาพชีวิตและความเป็นธรรม ของเราทุกคน มาร่วมเป็นส่วนหนึ่งของการเปลี่ยนแปลง เรียนรู้ ส่งเสียง และผลักดันนโยบายเพื่อให้ผู้บริโภคไทยได้รับการคุ้มครองอย่างแท้จริง!

-(016)