อาการปวดเข่าขณะขึ้นลงบันได ลุกจากเก้าอี้ลำบาก หรือเดินได้ไม่นานเหมือนเดิม เป็นปัญหาที่หลายคนพบในชีวิตประจำวัน โดยเฉพาะในวัยทำงานและผู้สูงอายุ หลายคนมักคิดว่าเป็นเพียงอาการปวดเมื่อยทั่วไปหรือเป็นเรื่องของอายุที่เพิ่มขึ้น แต่ในความเป็นจริง อาการเหล่านี้อาจเป็นสัญญาณเริ่มต้นของ โรคข้อเข่าเสื่อม ซึ่งหากปล่อยไว้โดยไม่ได้รับการรักษา อาจทำให้การเคลื่อนไหวลำบากขึ้นและกระทบต่อคุณภาพชีวิตในระยะยาว

รศ.พล.อ.ท.นพ.จำรูญเกียรติ ลีลเศรษฐพร แพทย์เฉพาะทางกระดูกและข้อ จากโรงพยาบาลเอส เฉพาะทางกระดูกสันหลังและข้อ (S Spine and Joint Hospital) อธิบายว่า ข้อเข่าเป็นข้อต่อขนาดใหญ่ที่ต้องรับน้ำหนักของร่างกายตลอดเวลา ภายในข้อเข่าประกอบด้วยกระดูกอ่อน เอ็น กล้ามเนื้อ และกระดูกชิ้นสำคัญที่เรียกว่า “ลูกสะบ้า” (Patella) ซึ่งอยู่ด้านหน้าของข้อเข่า มีหน้าที่ช่วยเพิ่มแรงให้กล้ามเนื้อหน้าขาในการเหยียดเข่า และช่วยให้การเคลื่อนไหวของข้อเข่าเป็นไปอย่างราบรื่น

เมื่อเกิดภาวะข้อเข่าเสื่อม กระดูกอ่อนที่ทำหน้าที่รองรับแรงกระแทกจะค่อยๆ สึกหรอ โดยเฉพาะบริเวณใต้ลูกสะบ้าที่ต้องรับแรงกดและแรงเสียดสีสูง ส่งผลให้เกิดอาการปวดเข่าด้านหน้า มักปวดชัดเจนเวลาขึ้นลงบันได ลุกนั่ง หรือใช้งานข้อเข่าเป็นเวลานาน

สัญญาณเตือนข้อเข่าเสื่อมที่ไม่ควรมองข้าม

ผู้ที่เริ่มมีภาวะข้อเข่าเสื่อมมักมีอาการเกิดขึ้นอย่างค่อยเป็นค่อยไป เช่น  ปวดเข่าขณะขึ้นลงบันได  เดินหรือยืนนานแล้วปวดเข่า  ลุกจากเก้าอี้หรือนั่งยองลำบาก  ข้อเข่าฝืด โดยเฉพาะหลังตื่นนอนหรือหลังพักนาน มีเสียงกรอบแกรบในข้อเข่าเวลาขยับ บางรายอาจมีอาการบวม หรือปวดแม้ในขณะพัก

หากมีอาการเหล่านี้ต่อเนื่อง แพทย์แนะนำให้เข้ารับการตรวจวินิจฉัยตั้งแต่ระยะเริ่มต้น เพื่อป้องกันการลุกลามของโรคและวางแผนการรักษาที่เหมาะสม

เทคโนโลยีหุ่นยนต์ช่วยผ่าตัด เพิ่มความแม่นยำในการรักษา

ในระยะเริ่มต้นผู้ป่วยข้อเข่าเสื่อมสามารถรักษาได้ด้วยวิธีไม่ผ่าตัด เช่น การใช้ กายภาพบำบัด หรือการปรับพฤติกรรมการใช้งานข้อเข่า แต่หากโรครุนแรง กระดูกอ่อนสึกหรอมาก หรือมีอาการปวดจนรบกวนการใช้ชีวิตประจำวัน แพทย์อาจพิจารณา การผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียม

ปัจจุบัน โรงพยาบาลเอส เฉพาะทางกระดูกสันหลังและข้อ ได้นำเทคโนโลยี หุ่นยนต์ช่วยผ่าตัดข้อเข่า มาใช้ เพื่อเพิ่มความแม่นยำในการรักษา โดยหุ่นยนต์จะช่วยแพทย์วางแผนการผ่าตัดและควบคุม ขั้นตอนการตัดกระดูกอย่างละเอียด ทำให้การติดตั้งข้อเข่าเทียมมีความแม่นยำมากขึ้น ลดความเสียหายต่อเนื้อเยื่อรอบข้อเข่า และช่วยให้ข้อเข่ากลับมาเคลื่อนไหวได้ใกล้เคียงธรรมชาติ

“หุ่นยนต์” ช่วยผ่าตัดข้อเข่า ดีกว่าการผ่าตัดแบบเดิมอย่างไร?

1.ฟื้นตัวไวขึ้น หลังผ่าตัดสามารถเริ่มเดินได้ภายใน 24 ชั่วโมง 2.ความแม่นยำสูงกว่า วางตำแหน่งข้อเข่าได้ตรงจุด ลดความคลาดเคลื่อนในการผ่าตัด 3.วางแผนการผ่าตัดเฉพาะบุคคล แพทย์สามารถวิเคราะห์โครงสร้างข้อเข่าของผู้ป่วยแต่ละรายได้อย่างละเอียด 4.เสียเลือดน้อยกว่า ลดการกระทบต่อเนื้อเยื่อรอบข้อเข่า เมื่อเทียบกับการผ่าตัดแบบดั้งเดิม 5.ข้อเข่าใช้งานได้นานขึ้น ช่วยลดโอกาสเกิดภาวะแทรกซ้อน และเพิ่มประสิทธิภาพการใช้งานข้อเข่า

“หุ่นยนต์ไม่ได้ทำหน้าที่แทนแพทย์ แต่เป็นเครื่องมือที่ช่วยให้ศัลยแพทย์สามารถวางตำแหน่งข้อเข่าเทียมได้แม่นยำยิ่งขึ้น ซึ่งอาจส่งผลดีต่อการใช้งานในระยะยาวของผู้ป่วย” รศ.พล.อ.ท.นพ.จำรูญเกียรติ กล่าว

โรงพยาบาลเอส เฉพาะทางกระดูกสันหลังและข้อ เน้นการรักษาแบบครบวงจร ตั้งแต่การตรวจวินิจฉัย การวางแผนการรักษา การผ่าตัดด้วยเทคโนโลยีสมัยใหม่ ไปจนถึงการฟื้นฟูสมรรถภาพหลังการรักษา โดยทีมแพทย์เฉพาะทางและทีมสหสาขาวิชาชีพ แนวทางการรักษาที่ผสานความเชี่ยวชาญของแพทย์เข้ากับเทคโนโลยีทางการแพทย์สมัยใหม่ ทำให้ผู้ป่วยสามารถกลับมาเดิน เคลื่อนไหว และใช้ชีวิตประจำวันได้อย่างมั่นใจอีกครั้ง พร้อมยกระดับมาตรฐานการรักษาโรคข้อเข่าเสื่อมในประเทศไทย