สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภา นเรนทิราเทพยวดี กรมหลวงราชสาริณีสิริพัชร มหาวัชรราชธิดา ทรงน้อมนำหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงของพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร เข้ามาช่วยในการพัฒนาชุมชน รวมถึงแก้ไขปัญหาหนี้สิน ความยากจนและขาดแคลน จึงทรงก่อตั้ง ศูนย์การเรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง 908 ในพระดำริสมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภา นเรนทิราเทพยวดี กรมหลวงราชสาริณีสิริพัชร มหาวัชรราชธิดา ขึ้นที่ บ้านเหล่าหลวงใต้ ตำบลวังทอง อำเภอบ้านดุง จังหวัดอุดรธานี และอยู่ภายใต้การดำเนินงานของสำนักงานโครงการส่วนพระองค์ สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภา นเรนทิราเทพยวดี กรมหลวงราชสาริณีสิริพัชร มหาวัชรราชธิดา

ศูนย์การเรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง 908 ในพระดำริฯ เดิมราษฎรคุ้นเคยในชื่อโครงการส่วนพระองค์ พระเจ้าหลานเธอ พระองค์เจ้าพัชรกิติยาภา บ้านเหล่าหลวงใต้ ตำบลวังทอง อำเภอบ้านดุง จังหวัดอุดรธานี ทรงริเริ่มโครงการมาตั้งแต่ปีพุทธศักราช 2567 จนพัฒนามาเป็น “ศูนย์การเรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง 908 ในพระดำริฯ” เพื่อเป็นศูนย์กลางการถ่ายทอดองค์ความรู้ด้านเกษตรอินทรีย์และการพึ่งพาตนเองอย่างยั่งยืนแก่ราษฎรในพื้นที่ ทรงมุ่งเน้นการบริหารจัดการพื้นที่เพื่อเป็นแบบอย่างการทำเกษตรอินทรีย์ มีแปลงนาสาธิต และการจัดกิจกรรมจำลองวิถีชีวิตชาวนา เช่น ประเพณีลงแขกเกี่ยวข้าว “เทศกาลเอาแฮง จับเคียว เกี่ยวข้าว” และบุญคูณลานเพื่ออนุรักษ์วัฒนธรรมท้องถิ่น

สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภา นเรนทิราเทพยวดี กรมหลวงราชสาริณีสิริพัชร มหาวัชรราชธิดา เสด็จส่วนพระองค์เพื่อทรงติดตามผลการดำเนินงานของศูนย์จากภาคส่วนต่างๆ หลายครั้ง ทรงร่วมกิจกรรมจำลองวิถีชีวิตชาวนา อาทิ กิจกรรมปักข้าวดำนา การนวดข้าวแบบโบราณ ฯลฯ ในพระอิริยาบถที่ผ่อนคลายและสนุกสนาน เป็นการสร้างขวัญและกำลังใจให้แก่สมาชิกและราษฎรในพื้นที่เป็นอย่างยิ่ง

ปัจจุบันศูนย์การเรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง 908 ในพระดำริฯ มีสมาชิกทั้งสิ้น 400 คน จาก 9 หมู่บ้าน มีการจัดตั้งคณะกรรมการศูนย์ของชุมชนเพื่อช่วยกันพัฒนาองค์ความรู้ของศูนย์ฯ และได้มีการทดลอง พัฒนา ปรับปรุงพื้นที่เพื่อแก้ไขปัญหาต่างๆ ของชุมชน อาทิ การแก้ไขปัญหาขาดแคลนน้ำในพื้นที่ชุมชน การนำโคกหนองนาโมเดลมาปรับใช้เพื่อเพิ่มการกักเก็บน้ำในพื้นที่ เป็นต้น

นอกจากนี้ ยังมีจุดสาธิตและนวัตกรรมสร้างรายได้ อาทิ โมเดลธนาคารกบ เป็นระบบการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำต้นแบบที่ประสบผลสัมฤทธิ์อย่างเป็นรูปธรรม นำผลผลิตส่วนเกินจากโครงการอาหารกลางวันโรงเรียนไปจำหน่ายและแปรรูปผ่านระบบสหกรณ์เพื่อเป็นกองทุนหมุนเวียนชุมชน

ด้านพลังงานทดแทนและสิ่งแวดล้อม มีการอบรมให้ความรู้ร่วมกับเครือข่าย เช่น การทำถ่านไบโอชาร์ (Biochar) จากวัสดุเหลือใช้ทางการเกษตรเพื่อลดต้นทุนและรักษาสิ่งแวดล้อม การบูรณาการในพื้นที่ โดยทำงานควบคู่และเชื่อมโยงกับโครงการใกล้เคียง เช่น โครงการส่งเสริมศิลปาชีพบ้านกำแมด (หมู่ 5 ตำบลวังทอง) เพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตของผู้ด้อยโอกาสและเกษตรกรรายใหม่อย่างต่อเนื่อง อีกทั้ง ยังมีการส่งเสริมให้เกิดกลุ่มอาชีพต่างๆ ภายในศูนย์รวมถึงการพัฒนาผลิตภัณฑ์ของสมาชิกศูนย์และหาช่องทางการตลาด เพื่อสร้างอาชีพ สร้างรายได้เสริมให้แก่ชุมชน

ทั้งนี้ สำนักงานโครงการส่วนพระองค์ฯ ร่วมกับคณะกรรมการศูนย์ได้วางแผนยุทธศาสตร์ ที่มีเป้าหมายในการสร้างพื้นที่ศูนย์ให้เป็นพื้นที่อินทรีย์ต้นแบบ โดยได้รับความร่วมมือทั้งจากภาครัฐและภาคเอกชน ในการบูรณาการองค์ความรู้และพัฒนาพื้นที่ศูนย์การเรียนรู้ฯ ให้เป็นพื้นที่ต้นแบบที่ยั่งยืน เพื่อก่อให้เกิดประโยชน์แก่ชุมชนและประเทศชาติต่อไป

(ภาพจากเฟซบุ๊ก สำนักงานโครงการส่วนพระองค์สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภาฯ-R908)