เทศกาลวันสำคัญทางพระพุทธศาสนาเวียนมาถึงอีกครั้ง ซึ่งถือเป็นช่วงเวลาที่พุทธศาสนิกชนชาวไทยต่างตั้งใจร่วมกันทำบุญ สร้างกุศล และสืบสานประเพณีอันดีงาม อย่างไรก็ตาม ท่ามกลางความศรัทธาของประชาชน กลับมีกลุ่มมิจฉาชีพและผู้ประกอบการบางรายฉวยโอกาสแสวงหาผลประโยชน์อย่างไม่ถูกต้อง

ด้วยเหตุนี้ รัฐบาล โดยนางสาวพลอยทะเล ลักษมีแสงจันทร์ รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี จึงได้ออกประกาศแจ้งเตือนและเน้นย้ำให้ประชาชนเพิ่มความระมัดระวังเป็นพิเศษใน 2 มิติสำคัญ ทั้งภัยเงียบจากอาชญากรไซเบอร์ที่มาในรูปแบบของการหลอกลวงทำบุญยุคดิจิทัล และการคุ้มครองสิทธิผู้บริโภคจากการถูกเอารัดเอาเปรียบในการเลือกซื้อสินค้าสังฆภัณฑ์ โดยสามารถสรุปข้อควรระวังได้ดังนี้

1. เตือนภัยไซเบอร์ ระวังกลโกงทำบุญและเวียนเทียนออนไลน์

มิจฉาชีพมักอาศัยช่วงเทศกาลงานบุญส่งข้อความ SMS, อีเมล หรือลิงก์ผ่านช่องทางออนไลน์ต่างๆ เพื่อหลอกลวงให้ประชาชนโอนเงินหรือขโมยข้อมูลส่วนบุคคล รัฐบาลจึงขอเน้นย้ำข้อควรระวัง 3 ประการ ได้แก่

ห้ามกรอกข้อมูลส่วนตัวเด็ดขาด การร่วมกิจกรรมเวียนเทียนออนไลน์ที่ปลอดภัย จะไม่มีการขอข้อมูลสำคัญ เช่น เลขประจำตัวประชาชน เลขที่บัญชีธนาคาร หรือรหัสผ่าน OTP หากพบเว็บไซต์ที่ขอข้อมูลเหล่านี้ ให้สันนิษฐานไว้ก่อนว่าเป็นเว็บปลอม

อย่าคลิกลิงก์จากเบอร์แปลกปลอม ระวัง SMS หรือข้อความจากผู้ที่ไม่รู้จักที่ส่งมาชวนทำบุญหรือเวียนเทียนออนไลน์ เพราะการเผลอคลิกลิงก์เหล่านั้นอาจเปิดทางให้มิจฉาชีพแฝงตัวเข้ามาดูดเงินในบัญชีธนาคารจนหมด

ไม่ดาวน์โหลดแอปพลิเคชันที่ไม่น่าเชื่อถือ หลีกเลี่ยงการติดตั้งแอปพลิเคชันแปลกๆ ที่อ้างว่าใช้สำหรับร่วมเวียนเทียนหรือทำบุญออนไลน์ เนื่องจากอาจเป็นมัลแวร์ที่ฝังระบบควบคุมโทรศัพท์ระยะไกล ซึ่งจะทำให้มิจฉาชีพสามารถเข้ามาทำรายการโอนเงินออกจากบัญชีของคุณได้ทันที

2. คุมเข้มราคาสินค้าทำบุญช่วงวันวิสาขบูชา

เพื่อเป็นการป้องกันการฉวยโอกาสปรับขึ้นราคาหรือหลอกขายสินค้าไม่ตรงตามรายละเอียดที่ระบุไว้ รัฐบาลได้สั่งการให้กรมการค้าภายในเพิ่มความเข้มงวดในการลงพื้นที่ตรวจสอบราคาชุดสังฆทานและสินค้าที่เกี่ยวข้องอย่างใกล้ชิด ซึ่งจากการติดตามพบว่าสถานการณ์ราคาสินค้าโดยภาพรวมยังคงทรงตัวและเป็นปกติ ไม่พบการปรับขึ้นราคาแต่อย่างใด เมื่อเทียบกับช่วงวันมาฆบูชาในเดือนมีนาคม 2569 ที่ผ่านมา

ช่องทางการร้องเรียนและบทลงโทษ

หากผู้บริโภคพบเห็นร้านค้าที่ไม่ปิดป้ายแสดงราคา จำหน่ายสินค้าในราคาที่สูงเกินสมควร หรือไม่ได้รับความเป็นธรรมจากการซื้อสินค้าและบริการ สามารถแจ้งเบาะแสเพื่อดำเนินการเอาผิดได้ที่ สายด่วน 1569 หรือติดต่อสำนักงานพาณิชย์จังหวัดในพื้นที่ โดยผู้กระทำความผิดจะได้รับโทษตามกฎหมาย ดังนี้

กรณีไม่ติดป้ายแสดงราคาสินค้าหรือบริการ มีโทษปรับสูงสุดไม่เกิน 10,000 บาท

กรณีจำหน่ายสินค้าแพงเกินสมควร กักตุนสินค้า หรือปฏิเสธการจำหน่าย มีโทษจำคุกสูงสุด 7 ปี หรือปรับไม่เกิน 140,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ