เมื่อวันที่ 19 มิถุนายน 2569 กลายเป็นประเด็นทอล์กออฟเดอะทาวน์บนโลกออนไลน์ทันที หลังจากเว็บไซต์ odditycentral.com ได้รายงานเรื่องราวชวนตกใจของ วาคาโทริ ร้านไก่ทอดชื่อดังระดับดีกรีเหรียญทองจากเวทีประกวดใหญ่ของประเทศญี่ปุ่น ในจังหวัดชิซูโอกะ เมื่อเจ้าของร้านออกมาเปิดเผยเทคนิคความอร่อยแบบหมดเปลือก ว่าจุดเด่นที่ทำให้รสชาติไก่ทอดของร้านไม่มีใครเลียนแบบได้ มาจากการใช้ น้ำมันทอดชุดเดิม ที่ส่งต่อกันมาตั้งแต่เริ่มตั้งกรกฎตั้งร้านเมื่อปี ค.ศ. 1960 หรือยาวนานกว่า 66 ปีมาแล้วโดยไม่เคยเททิ้งเลยแม้แต่ครั้งเดียว

โยชิฮิโร สึจิยะ ผู้กุมบังเหียนร้านวาคาโทริในฐานะทายาทรุ่นที่ 3 เล่าว่า น้ำมันที่ผ่านการใช้งานมาอย่างยาวนานหลายทศวรรษนี้ ถือเป็นมรดกตกทอดและเป็นส่วนผสมลับเฉพาะของครอบครัว เขานิยามมันว่าเป็น "น้ำมันบ่ม" ซึ่งช่วยสร้างกลิ่นหอมที่มีมิติและให้รสสัมผัสพิเศษที่ล้ำลึก ซึ่งน้ำมันแกะกล่องใหม่เอี่ยมไม่มีทางทำได้ และนี่คืออาวุธลับที่ทำให้ร้านของเขาเหนือกว่าคู่แข่งรายอื่น ๆ จนคว้าใจกรรมการและลูกค้ามาได้โดยตลอด

ภาพประกอบไม่เกี่ยวข้องกับข้อมูล / ภาพสร้างจาก AI

และแน่นอนว่าหลังจากเรื่องนี้ถูกเผยแพร่ออกไป ก็เกิดเสียงวิพากษ์วิจารณ์อย่างหนักหน่วงในแง่ของสุขอนามัย โดยผู้คนจำนวนมากมองว่าการนำน้ำมันอายุกว่าครึ่งศตวรรษมาปรุงอาหารให้ผู้บริโภคทาน อาจก่อให้เกิดอันตรายร้ายแรงต่อสุขภาพได้

ทางด้านร้านวาคาโทริจึงได้รีบออกมาอธิบายถึงกระบวนการจัดการเพื่อความสบายใจของลูกค้า โดยระบุว่า "ทุก ๆ คืนหลังจากปิดร้าน พนักงานจะทำการกรองเศษอาหารและสิ่งเจือปนออกจากน้ำมันอย่างละเอียด ทางร้านไม่ได้ใช้น้ำมันเก่าล้วน ๆ ในการทอด แต่จะเก็บน้ำมันเก่าไว้เพียงบางส่วนเพื่อใช้เป็นหัวเชื้อในการชูรสชาติ แล้วจึงเทน้ำมันใหม่เติมเข้าไปผสมในทุก ๆ วัน แม้จะมีการเติมน้ำมันใหม่ทดแทนอยู่ตลอด แต่อย่างไรก็ตาม ในทางวิทยาศาสตร์ก็ปฏิเสธไม่ได้ว่าอาจจะยังมีโมเลกุลของน้ำมันชุดแรกเริ่มตั้งแต่เมื่อ 66 ปีก่อน หลงเหลือปนเปื้อนอยู่ในหม้อทอดปัจจุบัน"

ภาพประกอบไม่เกี่ยวข้องกับข้อมูล / ภาพสร้างจาก AI

กรรมวิธีเก็บหัวเชื้อน้ำมันของร้านวาคาโทรินั้น มีหลักการคล้ายคลึงกับวัฒนธรรมการเคี่ยวน้ำซุปต่อเนื่องของร้านอาหารหลายแห่ง เช่น ร้าน โอตาฟุกุ ในกรุงโตเกียว ที่ขึ้นชื่อเรื่องการไม่ทิ้งน้ำซุปโอเด็นเลยตลอดระยะเวลากว่า 70 ปี หรือแม้กระทั่งร้านก๋วยเตี๋ยวเนื้อชื่อดังในย่านเอกมัยของกรุงเทพมหานคร ที่ส่งต่อรสชาติน้ำซุปเข้มข้นยาวนานกว่าครึ่งศตวรรษ

แต่ขณะเดียวกันผู้เชี่ยวชาญ ระบุว่า น้ำมัน มีคุณสมบัติที่ต่างจาก น้ำซุป อย่างสิ้นเชิง เนื่องจากการนำน้ำมันมาผ่านความร้อนสูงซ้ำ ๆ เป็นเวลานาน จะกระตุ้นให้เกิดปฏิกิริยาทางเคมีที่สร้างสารก่อมะเร็งและสารที่เป็นพิษต่อร่างกาย เช่น อะคริลาไมด์  รวมถึงกรดไขมันทรานส์ ซึ่งต่อให้จะมีการเจือจางด้วยน้ำมันใหม่ในทุก ๆ วัน ก็ไม่สามารถล้างสารตกค้างที่เป็นอันตรายสะสมเหล่านี้ออกไปได้อย่างสิ้นเชิงอยู่ดี

ขอขอบคุณข้อมูลและภาพจาก odditycentral.com