11 ม.ค.61 เมื่อเวลา 08.30 น. ที่ฝูงบิน 601 กองบิน 6 ดอนเมือง พล.อ.ท.ณัฐพงษ์ วิริยะคุปต์ รองเสนาธิการทหารอากาศ ในฐานะประธานกรรมการอำนวยการจัดงานวันเด็กแห่งชาติในส่วนของกองทัพอากาศ ประจำปี 2561 พร้อมด้วยพล.อ.ต.พงษ์ศักดิ์ เสมาชัย โฆษกกองทัพอากาศ เดินทางมาตรวจความพร้อมการจัดงานวันเด็กแห่งชาติของกองทัพอากาศ ประจำปี 2561 โดยมีการซักซ้อมบินของเครื่องบินขับไล่แบบ เอฟ-16 จำนวน 4 ลำ ที่แสดงการบินปฏิบัติการทางอากาศ การต่อสู้ทางอากาศ และทำการบินแสดงโจมตีทางอากาศสู่ภาคพื้นดิน การซ้อมบินผ่านปล่อยควันสีของเครื่องบินเอยู-23 และการบินค้นหาและช่วยชีวิตการบินผ่านสนามบินอีซี-725 รวมถึงในช่วงเวลา 14.15 น.เป็นการซักซ้อมบินแสดงของเครื่องบินขับไล่แบบกริพเพน

ด้าน พล.อ.ต.พงษ์ศักดิ์ กล่าวว่า กองทัพอากาศมีความพร้อมจัดงานวันเด็กทั้งในพื้นที่ กทม. และพื้นที่กองบินต่างๆ ทั่วประเทศ 100 เปอร์เซ็นต์ ในวันที่ 13 ม.ค. ตั้งแต่เวลา 08.00-16.00 น. โดยที่ผ่านมาได้มีการซ้อมย่อยและซ้อมใหญ่ในระดับผู้ปฏิบัติไม่ว่าจะเป็นทั้งด้านการบิน และภาคพื้น เพื่อให้มีความปลอดภัยสูงสุด ตนคิดว่าไม่น่าจะมีปัญหาอะไร เนื่องจาก พล.อ.อ.จอม รุ่งสว่าง ผู้บัญชาการทหารอากาศ (ผบ.ทอ.) ได้ให้นโยบายว่า ทั้งหมดต้องอยู่บนพื้นฐานความปลอดภัย 

พล.อ.ต.พงษ์ศักดิ์ กล่าวว่า นอกจากนี้ได้มีการประสานกับวิทยุการบิน และสายการบินต่างๆ เรียบร้อย เพื่อแก้ไขปัญหาให้กับประชาชนที่เดินทางโดยสายการบินพาณิชย์ด้วย สำหรับปีนี้ กองทัพอากาศยังคงเน้นการสานฝันให้เด็กๆ ได้พบเครื่องบินของจริง โดยเฉพาะเยาวชนที่รักการบินมีโอกาสได้เยี่ยมชมเครื่องบินของจริงแบบใกล้ๆ และสอดแทรกการให้ความรู้ต่างๆ เช่น การจัดนิทรรศการเทคโนโลยีการบินสมัยใหม่ 

พล.อ.ต.พงษ์ศักดิ์ กล่าวว่า ส่วนการดูแลรักษาความปลอดภัยนั้นในพื้นที่จัดงานทุกพื้นที่ถือเป็นพื้นที่ยุทธการเขตใน ดังนั้นขอความร่วมมือผู้เข้าร่วมชมงานปฏิบัติตามมาตรการรักษาความปลอดภัย อีกทั้งไม่ควรนำสิ่งของต่างๆมาวางทิ้งไว้ เพราะอาจก่อให้เกิดความเข้าใจผิดเรื่องวัตถุแปลกปลอมได้ รวมถึงไม่ควรนำลูกโป่งเข้ามาในบริเวณพื้นที่การจัดงานด้วย เพราะหากลูกโป่งหลุดลอยไปอาจจะมีผลกระทบต่อเครื่องบินที่ทำการแสดงได้ 

พล.อ.ต.พงษ์ศักดิ์ กล่าวต่อว่า ทั้งนี้เนื่องจากทุกปีที่จัดงานวันเด็กจะเป็นช่วงรอยต่อของสภาพอากาศเปลี่ยนแปลง ทำให้ทัศนวิสัยการบินลดลง แต่ได้มีการเน้นย้ำเรื่องความปลอดภัย หากไม่ปลอดภัยนักบินสามารถตัดสินใจหยุดภารกิจได้ทันที รวมถึงได้เน้นย้ำว่าการบินต้องดำเนินการตามที่เคยซักซ้อมมา 

พล.อ.ต.พงษ์ศักดิ์ กล่าวว่า ส่วนอุบัติเหตุเครื่องบินขับไล่แบบกริพเพนประสบอุบัติเหตุตกระหว่างทำการแสดงการบินเนื่องในวันเด็กแห่งชาติ ประจำปี 2560 บริเวณสนามบินกองบิน 56 จ.สงขลา เมื่อที่ 14 ม.ค. 2560 นั้น ถือเป็นเหตุสุดวิสัย ทางกองทัพอากาศได้นำมาเป็นบทเรียนและถ่ายทอดเพื่อหาข้อแก้ไขต่อไป 

พล.อ.ต.พงษ์ศักดิ์ กล่าวว่า สำหรับผลสรุปการสอบสวนนั้นกองทัพอากาศได้รวบรวมข้อมูล และวิเคราะห์หลักฐานอย่างละเอียดทุกขั้นตอนตามมาตรฐานสากล ทั้งด้านการทำงานของเครื่องบิน เครื่องยนต์ การตรวจสอบประวัติสุขภาพรวมทั้งความพร้อมทางร่างกายและจิตใจของนักบิน การตรวจสอบวัตถุพยาน พยานบุคคลที่เห็นเหตุการณ์ รวมทั้งหลักฐานจากเทปบันทึกการบิน และภาพบันทึกเหตุการณ์ในวันเกิดเหตุ 

พล.อ.ต.พงษ์ศักดิ์ กล่าวว่า ทั้งนี้มีเจ้าหน้าที่นิรภัยการบินของกองทัพอากาศ ซึ่งประกอบด้วยผู้เชี่ยวชาญในแต่ละด้าน รวมถึงสำนักงานยุทโธปกรณ์ทางทหารของสวีเดน (เอฟเอ็มวี) และบริษัทซาบ (SAAB) เข้ามาร่วมในการตรวจสอบตามข้อตกลงที่ได้ทำร่วมกัน โดยผลการสอบสวนพบว่าเครื่องบินไม่มีปัญหา ซึ่งเป็นเครื่องที่ดีและพร้อมใช้งาน และนักบินเป็นนักบินที่ผ่านการฝึกมาเป็นอย่างดี 

พล.อ.ต.พงษ์ศักดิ์ กล่าวว่า เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นมีแนวโน้มเป็นไปได้มากว่าเกิดจากการหลงสภาพการบินชั่วขณะ หรือSpatial Disorientation ซึ่งเป็นเหตุสุดวิสัย โดยความเห็นของผู้เชี่ยวชาญ และผลการศึกษาทางด้านเวชศาสตร์การบินพบว่า การหลงสภาพการบินชั่วขณะมีโอกาสเกิดขึ้นได้กับนักบินทุกคน แม้ว่านักบินเหล่านั้นจะได้รับการฝึกมาเป็นอย่างดีแล้ว 

พล.อ.ต.พงษ์ศักดิ์ กล่าวว่า อย่างไรก็ตามสาเหตุที่ส่งผลให้เกิดการหลงสภาพการบินอาจเกิดจากหลายปัจจัยประกอบกัน เช่น สภาพอากาศ ความเร็ว อัตราเร่ง การเปลี่ยนท่าทางการบินโดยฉับพลัน ซึ่งจะส่งผลต่ออวัยวะการรับรู้ของมนุษย์ ทั้งนี้การหลงสภาพการบินเป็นสภาวะหนึ่งที่ทำให้เกิดอุบัติเหตุทางการบินมากที่สุด เนื่องจากเหตุผลทางด้านสรีรวิทยาการบิน กองทัพอากาศจะนำเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นครั้งนี้เป็นกรณีศึกษาตามหลักการบริหารจัดการความเสี่ยงด้านการบินต่อไป