ผ่านพ้นไปแล้วกับ “เทศกาลวันว่าง : ประเพณีสงกรานต์ภาคใต้ (The Traditional Southern Thai Songkran Festival) ประจำปี 2568” ซึ่งกิจกรรมจัดขึ้นระหว่างวันที่ 10-12 เม.ย. 2568 ณ สถาบันทักษิณคดีศึกษา เกาะยอ สงขลา โดยสถาบันทักษิณคดีศึกษา มหาวิทยาลัยทักษิณ ร่วมกับ องค์การบริหารส่วนตำบลเกาะยอ องค์การบริหารส่วนจังหวัดสงขลา สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดสงขลา และภาคีเครือข่าย

รศ.ดร.ณฐพงศ์ จิตรนิรัตน์ อธิการบดีมหาวิทยาลัยทักษิณ  กล่าวว่า สถาบันทักษิณคดีศึกษา มหาวิทยาลัยทักษิณ ในฐานะที่เป็นหน่วยงานทำนุบำรุงศิลปะและวัฒนธรรมภาคใต้ ตระหนักถึงความสำคัญของประเพณีวันว่าง ซึ่งเป็นประเพณีสงกรานต์ของชาวใต้ รวมถึงให้ความสำคัญกับศิลปะและวัฒนธรรมท้องถิ่นอื่นๆ กิจกรรมเทศกาลวันว่างในครั้งนี้จึงได้ฟื้นฟูประเพณีรดน้ำขึ้นเบญจาขึ้นมา

โดยสร้างเบญจาที่ประดับด้วยศิลปะการแทงหยวกอันวิจิตรงดงาม อันเป็นผลงานของช่างแทงกลุ่มร่องลายไทย ซึ่งเป็นช่างแทงหยวกสกุลช่างสงขลาที่ทำกิจกรรมทำนุบำรุงศิลปะท้องถิ่นมาอย่างต่อเนื่อง แล้วอันเชิญรูปหล่อสามสมเด็จเจ้าแห่งลุ่มทะเลสาบสงขลา สมเด็จเจ้าเกาะยอ  สมเด็จเจ้าเกาะใหญ่  และสมเด็จหลวงพ่อทวดเหยียบน้ำทะเลจืด ขึ้นประดิษฐานบนเบญจาให้ประชาชนได้สรงน้ำเพื่อเป็นสิริมงคลแก่ชีวิตในโอกาสเทศกาลวันว่างในปีนี้ด้วย

“กิจกรรมในครั้งนี้นอกจากจะได้สืบสานประเพณีท้องถิ่นของชาวใต้อันถือเป็นเครื่องมือในการเชื่อมรอยต่อของยุคสมัยแล้ว กิจกรรมนี้ยังได้ส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมในด้านความกตัญญูรู้คุณต่อปูชนียบุคคล บุพการี และผู้สูงอายุ ผู้เป็นเสมือนร่มโพธิ์ร่มไทรของชุมชนและครอบครัวอีกด้วย” รศ.ดร.ณฐพงศ์ กล่าว

 อาจารย์พนิดา ฐปนางกูร รักษาการแทนผู้อำนวยการสถาบันทักษิณคดี กล่าวเสริมว่า กิจกรรมเทศกาลวันว่าง นอกจากจะมีการสรงน้ำสามสมเด็จเจ้าแห่งลุ่มทะเลสาบสงขลาแล้ว ยังมีการเสวนาวิชาการ “เหลียวหลัง มองอนาคตมรดกภูมิปัญญาโนราจากรากสู่โลก” และการเสวนา “สามสมเด็จเจ้าแห่งลุ่มน้ำทะเลสาบสงขลา ความเชื่อที่มั่นคง" ซึ่งเป็นกิจกรรมแลกเปลี่ยนเรียนรู้และพัฒนาบุคลากรทางด้านศิลปะ วัฒนธรรม

และภูมิปัญญาท้องถิ่นในการบริหารจัดการ การตลาด และการสร้างรายได้เชิงพาณิชย์กับเจ้าของมรดกภูมิปัญญา ศิลปินพื้นบ้าน และผู้ประกอบการทางด้านมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม ให้สามารถพัฒนาต่อยอดไปสู่การขับเคลื่อนธุรกิจทางวัฒนธรรม สามารถสร้างรายได้เชิงพาณิชย์ เพื่อการพึ่งพาตนเองให้เกิดความยั่งยืนในอนาคตต่อไป

“ในงานมีการออกร้านของกลุ่มชุมชน การสาธิต การทำขนมพื้นบ้าน ร้อยลูกปัดโนรา และนิทรรศการทางวัฒนธรรมท้องถิ่นภาคใต้ รวมทั้งมีศิลปะการแสดงพื้นบ้าน โนรา หนังตะลุง เพลงบอก และเพลงเรือแหลมโพธิ์ การบริการนำเที่ยวเชิงวัฒนธรรม ภายในเกาะยอ “มู...มูเตลูเกาะยอบ้านเรา”  และการบริการเส้นทางท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมภายในพิพิธภัณฑ์คติชนวิทยา สถาบันทักษิณคดีศึกษา “พิพิธภัณฑ์คติชนวิทยา” ยามสนธยา Night Museum และ Workshop การแทงหยวกอีกด้วย” อาจารย์พนิดา กล่าว