สสจ.โคราช สั่ง สหกรณ์โคนมปากช่อง หยุดผลิต ‘นมโรงเรียน’-รอผลตรวจซ้ำ หลังพบเชื้อเกินมาตรฐาน 34 เท่า

วันที่ 18 สิงหาคม 2569 สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดนครราชสีมา (สสจ.โคราช) ออกแถลงการณ์ชี้แจง จากกรณีผลตรวจวิเคราะห์นมโรงเรียนชนิดพาสเจอร์ไรส์ หรือนมถุง จาก สหกรณ์โคนมปากช่อง จำกัด พบเชื้อ Bacillus cereus สูงถึง 3,400 CFU/ml ขณะที่มาตรฐานกำหนดไว้ไม่เกิน 100 CFU/ml หรือสูงกว่าค่ามาตรฐานถึง 34 เท่า ส่งผลให้เจ้าหน้าที่มีคำสั่งให้งดผลิตชั่วคราว พร้อมเร่งตรวจสอบหาสาเหตุการปนเปื้อนในทุกขั้นตอนการผลิต

สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดนครราชสีมา ระบุว่า สืบเนื่องจากกรณีที่มีการเผยแพร่ข่าวบนสื่อออนไลน์ เกี่ยวกับนมโรงเรียนชนิดพาสเจอร์ไรส์ (นมถุง) พบเชื้อ Bacillus cereus สูงเกินค่ามาตรฐาน นั้น ข้อเท็จจริงและรายละเอียดการดำเนินงาน มีดังนี้ สถานการณ์การควบคุมคุณภาพนมโรงเรียนในจังหวัดนครราชสีมา ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2566 จนถึงปัจจุบัน สถานที่ผลิตนมโรงเรียนทุกแห่งภายในจังหวัดนครราชสีมาได้รับการตรวจประเมินมาตรฐานตามหลักเกณฑ์ และวิธีการที่ดีในการผลิตอาหาร (Good Manufacturing Practice :GMP) จากสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดนครราชสีมา ตามมาตรฐานของกระทรวงสาธารณสุข ปีละ 2 ครั้ง ในรอบเดือนมิถุนายนและเดือนพฤศจิกายนของทุกปี และมีการเฝ้าระวังคุณภาพ และความปลอดภัยของผลิตภัณฑ์เป็นประจำทุกเดือนโดยผู้ประกอบการเอง จากผลการดำเนินการที่ผ่านมา พบว่าสถานที่ผลิตนมโรงเรียนทุกแห่งใน จังหวัดนครราชสีมา ผ่านเกณฑ์มาตรฐานทั้งในส่วนของสถานที่ผลิตและผลิตภัณฑ์

ในปีงบประมาณ 2569 จังหวัดนครราชสีมามีสถานที่ผลิตนมโรงเรียนทั้งหมด 6 แห่ง ตั้งอยู่ใน 2 อำเภอ ได้แก่อำเภอปากช่อง จำนวน 5 แห่ง และอำเภอด่านขุนทด จำนวน 1 แห่ง โดยสถานที่ผลิตนมโรงเรียนมีมาตรฐานด้านสถานที่ผลิต ผ่านตามเกณฑ์ของกระทรวงสาธารณสุขทุกแห่ง และมีผลวิเคราะห์คุณภาพผลิตภัณฑ์ที่ตรวจเฝ้าระวังประจำทุกเดือน จำนวนรวม 55 ตัวอย่าง (ข้อมูลถึงเดือนมีถุนายน 2569) แบ่งเป็นนมยูเอชที (นมกล่อง) จำนวน 27 ตัวอย่างผลวิเคราะห์ผ่านเกณฑ์มาตรฐานในด้านคุณภาพ และความปลอดภัยทุกตัวอย่าง และนมพาสเจอร์ไรล์จำนวน 28 ตัวอย่าง ผลผ่านเกณฑ์ 27 ตัวอย่าง พบเชื้อจุลินทรีย์เกินเกณฑ์มาตรฐาน จำนวน 1 ตัวอย่างตามที่ปรากฏเป็นข่าว

ลำดับเหตุการณ์มีดังนี้

วันอังคารที่ 30 มิถุนายน 2569 สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดนครรายสีมาเข้าตรวจสอบสถานที่ผลิตนมโรงเรียนตามแผนเฝ้าระวังประจำปี (ครั้งที่ 2 ของปีงบประมาณ 2569) ณ สหกรณ์โคนมปากช่อง จำกัด พร้อมสุ่มเก็บตัวอย่างผลิตภัณฑ์นมโรงเรียนส่งตรวจวิเคราะห์ ได้แก่

- นมโรงเรียนชนิดพาสเจอร์ไรส์ (นมถุง) ล็อตวันที่ผลิต 27/06/26 วันหมดอายุ 06/07/26

- นมโรงเรียนชนิดยูเอชที (นมกล่อง) ล็อตวันที่ผลิต 06/06/26 วันหมดอายุ 07/04/27 ตัวอย่างทั้งหมดถูกส่งตรวจวิเคราะห์คุณภาพและมาตรฐาน ณ ศูนย์วิทยาศาสตร์การแพทย์ที่ 9 นครรายสีมา

วันศุกร์ที่ 31 กรกฎาคม 2569 สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดนครราชสีมาได้รับรายงานผลการตรวจวิเคราะห์พบว่านมโรงเรียนชนิดพาสเจอร์ไรส์ (นมถุง) พบเชื้อ Bacillus cereus จำนวน 3,400 CFU/mI (ตามมาตรฐานกำหนดไว้ไม่เกิน 100 CFU/ml) ซึ่งปริมาณเชื้อที่ตรวจพบเกินค่ามาตรฐาน แต่ไม่ถึงระดับที่ก่อให้เกิดการติดเชื้อหรือ Infective dose (Infective dose ของเชื้อ Bacillus cereus คือ 100,000 CFU/ml) สำหรับนมโรงเรียนชนิดยูเอชที (นมกล่อง) ผลการตรวจวิเคราะห์ผ่านเกณฑ์มาตรฐาน ภายหลังทราบผลการตรวจวิเคราะห์ พนักงานเจ้าหน้าที่ตามพระราชบัญญัติอาหาร กลุ่มงานคุ้มครองผู้บริโภคและเภสัชสาธารณสุข สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดนครราชสีมา ได้ประสานแจ้งสหกรณ์โคนมปากช่อง จำกัด โดยทันที เพื่อให้ทำการงดผลิตอาหารชั่วคราวและดำเนินการทวนสอบหาสาเหตุของการปนเปื่อนในทุกขันตอนของกระบวนการ ได้แก่ การตรวจรับวัตถุดิบ การควบคุมกระบวนการผลิต การจัดเก็บผลิตภัณฑ์ ตลอดจนการบนส่งไปยังหน่วยจัดซื้อของโรงเรียนทุกแห่ง พร้อมทั้งจัดทำรายงานผลการแก้ไขปรับปรุง

วันจันทร์ที่ 3 สิงหาคม 2569 สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดนครราชสีมาได้มีหนังสือแจ้งงดผลิตอาหารแก่สหกรณ์โคนมปากช่อง จำกัด โดยสหกรณ์โคนมปากช่อง จำกัด รับทราบและเร่งดำเนินการตรวจสอบและทวนสอบหาสาเหตุของปัญหา รวมทั้งดำเนินการแก้ไขปรับปรุงกระบวนการผลิต

วันอังคารที่ 4 สิงหาคม 2569 ต่อมาสหกรณ์โคนมปากช่อง จำกัด ได้แจ้งขอให้สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดนครราชสีมา เข้าตรวจสอบสถานที่ผลิตและเก็บตัวอย่างผลิตภัณฑ์นมโรงเรียนชนิดพาสเจอร์ไรส์ซ้ำ เพื่อยืนยันผล ด้านคุณภาพและความปลอดภัย

วันพุธที่ 5 สิงหาคม 2569 พนักงานเจ้าหน้าที่ได้เข้าตรวจสอบสถานที่ผลิตและเก็บตัวอย่างนมโรงเรียนชนิดพาสเจอร์ไรส์ซ้ำเพื่อส่งตรวจวิเคราะห์ ณ ศูนย์วิทยาศาสตร์การแพทย์ที่ 9 นครราชสีมา ปัจจุบันสหกรณ์โคนมปากช่อง จำกัด หยุดการผลิตนมโรงเรียนชนิดพาสเจอร์ไรส์ และอยู่ระหว่างรอผลการตรวจวิเคราะห์ตัวอย่างที่เก็บซ้ำ ซึ่งคาดว่าจะใช้เวลาประมาณ 14-20 วัน เพื่อใช้ประกอบการพิจารณาดำเนินการในขั้นตอนต่อไป ทั้งนี้ สหกรณ์โคนมปากช่องได้ดำเนินการสอบถามไปยังหน่วยงานจัดซื้อนมโรงเรียนที่ได้บนส่งกระจายไปยังโรงเรียนต่างๆเบื้องต้นไม่ได้รับแจ้งพบความเสียหายหรือเป็นอันตรายต่อผู้บริโภค

นมโรงเรียนที่พบการปนเปื้อนเชื้อจุลินทรีย์เกินค่ามาตรฐาน เข้าข่ายเป็นอาหารผิดมาตรฐานตามมาตรา 28 การกระทำดังกล่าวจัดเป็นการฝ่าฝืนมาตรา 25(3) มีโทษตามมาตรา 60 แห่งพระราชบัญญัติอาหารพ.ศ. 2522 ต้องระวางโทษปรับไม่เกิน 50,000 บาท ซึ่งสำนักงานสาธารณสุบจังหวัดนครราชสีมาจะได้ดำเนินการตามกฎหมายแก่ผู้ผลิตต่อไป