อนุฯ อุตสาหกรรมจี้ตรวจโรงงานกำจัดกากสระบุรี หลังพบแก้ไขข้อบกพร่องไม่ครบ–สารเคมีปนเปื้อนน้ำบาดาล

อนุฯ อุตสาหกรรมจี้ตรวจโรงงานกำจัดกากสระบุรี หลังพบแก้ไขข้อบกพร่องไม่ครบ–สารเคมีปนเปื้อนน้ำบาดาล ให้ กรอ. ศึกษาข้อกฎหมายสั่งหยุดหรือปิดโรงงาน พร้อมเสนอจังหวัดนำทีมตรวจร่วม

วันที่ 10 พฤศจิกายน 2569 นายเกรียงยศ สุดลาภา ประธานคณะอนุกรรมาธิการพิจารณาศึกษากลั่นกรองเรื่องร้องเรียนและสภาพปัญหาด้านอุตสาหกรรม ในคณะกรรมาธิการการอุตสาหกรรม สภาผู้แทนราษฎร เปิดเผยว่า คณะอนุกรรมาธิการได้ประชุมเมื่อวันที่ 5 พฤศจิกายนที่ผ่านมา เพื่อติดตามการประกอบกิจการของบริษัท เบตเตอร์ เวิลด์ กรีน จำกัด (มหาชน) จังหวัดสระบุรี หลังพบว่าบริษัทยังแก้ไขข้อบกพร่องตามคำสั่งของกรมโรงงานอุตสาหกรรม (กรอ.) ไม่ครบถ้วน ประกอบกับผลการตรวจสอบพบสารเคมีปนเปื้อนในน้ำบาดาลภายในพื้นที่โรงงาน โดยที่ประชุมได้เสนอให้จังหวัดสระบุรีเป็นหน่วยงานหลักในการประสานการตรวจสอบร่วม พร้อมมอบหมายให้ กรอ. จัดทำความเห็นทางกฎหมายเกี่ยวกับแนวทางพิจารณาสั่งหยุดประกอบกิจการหรือปิดโรงงาน หากบริษัทไม่ปฏิบัติตามคำสั่งของเจ้าหน้าที่

นายเกรียงยศ กล่าวว่า จากการชี้แจงของ กรอ. พบว่า ได้ออกคำสั่งตามมาตรา 39 แห่งพระราชบัญญัติโรงงาน พ.ศ. 2535 เมื่อวันที่ 7 กรกฎาคม 2569 ให้บริษัทแก้ไขข้อบกพร่อง 5 ประการ ภายในวันที่ 30 กันยายน 2569 แต่บริษัทยังดำเนินการไม่ครบถ้วน ขณะเดียวกัน กรอ. ได้เรียกเอกสารตามมาตรา 35 (4) จำนวน 10 รายการ แต่บริษัทส่งเอกสารครบถ้วนเพียง 4 รายการ แม้จะขยายระยะเวลาให้แล้ว 2 ครั้ง โดย กรอ. อยู่ระหว่างเสนอให้มีการแจ้งความดำเนินคดีฐานไม่อำนวยความสะดวกแก่เจ้าหน้าที่ ซึ่งมีโทษจำคุกไม่เกิน 1 เดือน หรือปรับไม่เกิน 20,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ

สำหรับผลการตรวจสอบคุณภาพน้ำบาดาล กรมทรัพยากรน้ำบาดาลรายงานว่า ตรวจพบสารอินทรีย์ระเหยง่าย (VOCs) หลายชนิดในบ่อน้ำบาดาลลึก 111 เมตร ภายในพื้นที่โรงงาน ซึ่งเป็นข้อบ่งชี้ทางวิชาการว่าน้ำบาดาลได้รับผลกระทบจากสารเคมีที่ไม่ได้เกิดขึ้นตามธรรมชาติ อย่างไรก็ตาม ผลการตรวจสอบน้ำบาดาลโดยรอบจำนวน 34 บ่อ พบว่าส่วนใหญ่ยังอยู่ในเกณฑ์มาตรฐาน โดยสารหนูและตะกั่วไม่เกินมาตรฐานน้ำบาดาลที่ใช้บริโภค ทั้งนี้ ยังไม่สามารถสรุปแหล่งกำเนิดการปนเปื้อนได้ เนื่องจากบริษัทไม่อนุญาตให้เจ้าหน้าที่เข้าเก็บตัวอย่างจากบ่อสังเกตการณ์ภายในโรงงาน จึงมีข้อเสนอให้เฝ้าระวังคุณภาพน้ำบาดาลอย่างต่อเนื่องไม่น้อยกว่า 5 ปี เพื่อประเมินความเสี่ยงและป้องกันผลกระทบต่อประชาชนในพื้นที่โดยรอบ

ขณะที่การตรวจสอบหลุมฝังกลบกากอุตสาหกรรม ผลการรังวัดเบื้องต้นพบหลุมฝังกลบมีความสูงประมาณ 20 เมตร และ 14 เมตร แต่ยังไม่สามารถยืนยันความสูงและปริมาตรที่แท้จริงได้ เนื่องจากขาดข้อมูลระดับก้นหลุมและแบบก่อสร้างจริง (As-Built Drawing) โดยปัจจุบัน กรอ. ได้ระงับการรับกากเข้าสู่หลุมฝังกลบกากอันตรายแล้ว แต่ยังไม่ได้ระงับการรับกากในส่วนของหลุมฝังกลบกากที่ไม่อันตราย

นายเกรียงยศ กล่าวเพิ่มเติมว่า ที่ประชุมคณะอนุกรรมาธิการได้เสนอให้จังหวัดสระบุรี ภายใต้การอำนวยการของผู้ว่าราชการจังหวัด เป็นหน่วยงานหลักในการประสานการตรวจสอบร่วมระหว่าง กรอ. กรมทรัพยากรน้ำบาดาล สำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัดสระบุรี และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้การตรวจสอบเป็นไปอย่างบูรณาการ หากบริษัทไม่ให้ความร่วมมือในการเข้าตรวจสอบ ให้หน่วยงานที่มีอำนาจพิจารณาขอหมายศาลตามขั้นตอนของกฎหมาย

นอกจากนี้ คณะอนุกรรมาธิการยังได้มอบหมายให้ กรอ. และสำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัดสระบุรี จัดทำรายงานผลการตรวจสอบฉบับล่าสุด โดยเปรียบเทียบข้อบกพร่องตามคำสั่งกับผลการแก้ไขของบริษัทเป็นรายประเด็น พร้อมระบุผู้รับผิดชอบให้ชัดเจน รวมถึงให้ กรอ. จัดทำความเห็นทางกฎหมายเกี่ยวกับการออกคำสั่งทางปกครอง ขั้นตอนการอุทธรณ์ และแนวทางพิจารณาสั่งหยุดประกอบกิจการหรือปิดโรงงาน กรณีบริษัทไม่ปฏิบัติตามคำสั่ง เพื่อให้การบังคับใช้กฎหมายเป็นไปอย่างถูกต้องและรอบคอบ

พร้อมกันนี้ ให้ กรอ. ตรวจสอบเส้นทางการเคลื่อนย้ายกากอุตสาหกรรมจากจังหวัดราชบุรีมายังจังหวัดสระบุรี ตั้งแต่ต้นทางจนถึงปลายทาง โดยเปรียบเทียบปริมาณกากที่รับเข้า ปริมาณที่นำไปกำจัด และปริมาณที่ส่งต่อ เพื่อให้สามารถตรวจสอบย้อนกลับได้อย่างครบถ้วน ขณะที่กรมทรัพยากรน้ำบาดาลได้รับมอบหมายให้จัดทำแผนเฝ้าระวังคุณภาพน้ำบาดาลและมาตรการป้องกันผลกระทบต่อประชาชนในพื้นที่โดยรอบ

“คณะอนุกรรมาธิการให้ความสำคัญกับการตรวจสอบข้อเท็จจริงอย่างรอบด้าน ทั้งการปฏิบัติตามกฎหมายโรงงาน การจัดการกากอุตสาหกรรม และผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม โดยเฉพาะคุณภาพน้ำบาดาลที่เกี่ยวข้องกับความปลอดภัยของประชาชน หากพบว่าบริษัทไม่ปฏิบัติตามคำสั่งของเจ้าหน้าที่ หน่วยงานที่เกี่ยวข้องต้องพิจารณาดำเนินการตามอำนาจหน้าที่และขั้นตอนของกฎหมาย โดยยึดข้อเท็จจริงและผลการตรวจสอบเป็นหลัก เพื่อให้เกิดความชัดเจน โปร่งใส และเป็นธรรมกับทุกฝ่าย” นายเกรียงยศ กล่าว

ทั้งนี้ ประธานคณะอนุกรรมาธิการจะนำข้อเสนอให้จังหวัดสระบุรีเป็นหน่วยงานหลักในการประสานการตรวจสอบร่วม เสนอต่อคณะกรรมาธิการการอุตสาหกรรม สภาผู้แทนราษฎร เพื่อพิจารณาจัดทำหนังสือประสานหน่วยงานที่เกี่ยวข้องต่อไป โดยคณะอนุกรรมาธิการมีกำหนดประชุมติดตามความคืบหน้าอีกครั้งในวันที่ 12 พฤศจิกายน 2569