คพ. เปิดผลตรวจตะกอนดิน ครั้งที่ 12 พบสารหนูสูงบางจุด ในแม่น้ำกก–แม่น้ำรวก–แม่น้ำโขง 

คพ. เผยผลตรวจตะกอนดินครั้งที่ 12 พบสารหนูสูงบางจุดในแม่น้ำกก–รวก–โขง

วันที่ 21 สิงหาคม 2569 กรมควบคุมมลพิษ (คพ.) กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม สรุปผลการติดตามตรวจสอบคุณภาพตะกอนดินในแม่น้ำกก ลำน้ำสาขา แม่น้ำสาย แม่น้ำรวก และแม่น้ำโขง ครั้งที่ 12 จากการเก็บตัวอย่างระหว่างวันที่ 7–10 กรกฎาคม 2569เพื่อติดตามสถานการณ์กรณีแม่น้ำกกมีความขุ่นผิดปกติในพื้นที่จังหวัดเชียงใหม่และเชียงราย โดยดำเนินการตรวจวัดคุณภาพตะกอนดินรวม 21 จุด

แม่น้ำกก

พบสารหนูเกินมาตรฐานคุณภาพตะกอนดินระดับที่ปลอดภัยต่อสัตว์หน้าดิน ซึ่งกำหนดไว้ไม่เกิน 10 มิลลิกรัมต่อกิโลกรัม (มก./กก.) จำนวน 6 จุด ได้แก่

KK01 ชายแดนไทย–พม่า หย่อมบ้านแก่งตุ๋ม หมู่ที่ 14 พบสารหนู 23 มก./กก.
KK05 สะพานมิตรภาพแม่ยาว–ดอยฮาง พบสารหนู 11 มก./กก. และพบค่าปรอท 0.21 มก./กก.เกินมาตรฐานระดับที่ปลอดภัยต่อสัตว์หน้าดิน ซึ่งกำหนดมาตรฐานไว้ไม่เกิน 0.2 (มก./กก.)
KK07 สะพานข้ามแม่น้ำกก พบสารหนู 15 มก./กก.
KK10 บริเวณฝายเชียงราย พบสารหนู 13 มก./กก.
KK11 สะพานริมกก–เวียงเหนือรวมใจ พบสารหนู 16 มก./กก. และพบค่าปรอท 0.27 มก./กก.เกินมาตรฐานระดับที่ปลอดภัยต่อสัตว์หน้าดิน
KK12 สะพานโยนกนาคนคร พบสารหนู 16 มก./กก.
และพบสารหนูเกินมาตรฐานระดับที่เป็นอันตรายต่อสัตว์หน้าดินอย่างรุนแรง ซึ่งกำหนดไว้ไม่เกิน 33 มก./กก. จำนวน 1 จุด คือ
KK09 บริเวณสะพานเฉลิมพระเกียรติ 1 อำเภอเมือง จังหวัดเชียงราย พบสารหนู 45 มก./กก. พบค่านิกเกิล 26 มก./กก. เกินมาตรฐานระดับที่ปลอดภัยต่อสัตว์หน้าดิน ซึ่งกำหนดมาตรฐานไว้ไม่เกิน 23 (มก./กก.) และพบค่าตะกั่ว 46 มก./กก. เกินมาตรฐานระดับที่ปลอดภัยต่อสัตว์หน้าดิน ซึ่งกำหนดมาตรฐานไว้ไม่เกิน 36 (มก./กก.) และพบค่าโครเมียม 66 มก./กก. เกินมาตรฐานระดับที่ปลอดภัยต่อสัตว์หน้าดิน ซึ่งกำหนดมาตรฐานไว้ไม่เกิน 43.4 (มก./กก.)

ลำน้ำสาขาแม่น้ำกก

แม่น้ำฝาง (FA01) และ แม่น้ำลาว (LA01) ส่วนใหญ่มีคุณภาพตะกอนดินเป็นไปตามมาตรฐาน
แม่น้ำกรณ์ (KO01) พบค่านิกเกิล 38 มก./กก. เกินมาตรฐานระดับที่ปลอดภัยต่อสัตว์หน้าดิน

แม่น้ำสาย

พบสารหนูเกินมาตรฐานระดับที่ปลอดภัยต่อสัตว์หน้าดิน 2 จุด ได้แก่
SA01 บ้านหัวฝาย อำเภอแม่สาย พบสารหนู 25 มก./กก.
SA03 บ้านป่าซางงาม อำเภอแม่สาย พบสารหนู 13 มก./กก.

แม่น้ำรวก

พบสารหนูเกินมาตรฐานระดับที่เป็นอันตรายต่อสัตว์หน้าดินอย่างรุนแรง ทั้ง 2 จุดตรวจวัด ได้แก่

RU01 บริเวณสถานีสูบน้ำเกาะช้าง การประปาส่วนภูมิภาค สาขาแม่สาย พบสารหนู 49 มก./กก.พบค่าปรอท 0.24 มก./กก.เกินมาตรฐานระดับที่ปลอดภัยต่อสัตว์หน้าดิน และและพบค่าโครเมียม 45 มก./กก. เกินมาตรฐานระดับที่ปลอดภัยต่อสัตว์หน้าดิน
RU02 บริเวณตำบลเวียง อำเภอเชียงแสน หรือจุดปลายแม่น้ำรวก พบสารหนู 55 มก./กก. พบค่านิกเกิล 46 มก./กก. เกินมาตรฐานระดับที่ปลอดภัยต่อสัตว์หน้าดิน และพบค่าโครเมียม 61 มก./กก. เกินมาตรฐานระดับที่ปลอดภัยต่อสัตว์หน้าดิน

แม่น้ำโขง

พบสารหนูเกินมาตรฐานระดับที่เป็นอันตรายต่อสัตว์หน้าดินอย่างรุนแรง ทั้ง 4 จุดตรวจวัด ได้แก่
NK01 จุดผ่านแดนถาวรสามเหลี่ยมทองคำ พบสารหนู 66 มก./กก.
NK02 ตำบลเวียง อำเภอเชียงแสน พบสารหนู 80 มก./กก.
NK03 บ้านสบกก อำเภอเชียงแสน พบสารหนู 50 มก./กก. และพบค่าปรอท 0.22 มก./กก.เกินมาตรฐานระดับที่ปลอดภัยต่อสัตว์หน้าดิน และพบค่าโครเมียม 45 มก./กก. เกินมาตรฐานระดับที่ปลอดภัยต่อสัตว์หน้าดิน
NK04 บ้านหัวเวียง อำเภอเชียงของ จังหวัดเชียงราย พบสารหนู 68 มก./กก.

สรุปผลการตรวจ

ผลการตรวจครั้งนี้พบว่า แม่น้ำกกยังพบสารหนูเกินมาตรฐานในบางจุด ขณะที่แม่น้ำรวกและแม่น้ำโขงพบสารหนูในระดับที่เป็นอันตรายต่อสัตว์หน้าดินอย่างรุนแรง ส่วนโลหะหนักชนิดอื่นส่วนใหญ่เป็นไปตามมาตรฐาน แต่พบเกินมาตรฐานในบางจุดตรวจวัด

ทั้งนี้ ค่าที่สูงผิดปกติอาจเกี่ยวข้องกับช่วงฤดูฝนที่มีปริมาณน้ำและกระแสน้ำเพิ่มขึ้น ส่งผลให้เกิดการพัดพาตะกอนแขวนลอยและสะสมในท้องน้ำมากขึ้น

คพ. จะติดตามตรวจสอบและเฝ้าระวังคุณภาพสิ่งแวดล้อมอย่างต่อเนื่อง พร้อมประชาสัมพันธ์ผลการตรวจสอบและประสานหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อดูแลความปลอดภัยของประชาชน โดยสามารถติดตามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่เว็บไซต์กรมควบคุมมลพิษ (http://www.pcd.go.th)