‘สวนครัวลูกเสือลอยฟ้า’ ปลูกง่าย-โตเร็ว ช่วยคนเมืองฝ่าวิกฤต ‘น้ำท่วม’

จากสถานการณ์อุทกภัยในประเทศไทย พ.ศ.2569 ชมรมเสมาพัฒนาชีวิต ภายใต้มูลนิธิส่งเสริมลูกเสือแห่งประเทศไทย ได้ติดตามสถานการณ์และวิเคราะห์ความเดือดร้อนของผู้ประสบภัย พบปัญหาสำคัญ 2 ประการ คือ 1.ผู้ประสบภัยจำนวนมากพักอาศัยอยู่ในอาคารสูง คอนโดมิเนียม หรือบ้านจัดสรร ซึ่งไม่มีพื้นที่ดินสำหรับปลูกผักสวนครัว และ 2.พืชผักสวนครัวริมรั้วที่เคยพึ่งพาได้ เช่น พริก มะเขือ กะเพรา ถูกน้ำท่วมตายเกือบทั้งหมด ทำให้ผักในตลาดขาดแคลนและมีราคาแพง

ดังนั้น มูลนิธิลูกเสือ ซึ่งมีประสบการณ์จากโครงการ “ลูกเสือสวนครัว” ที่เคยช่วยเหลือผู้ประสบภัยที่บ้านแคววัวดำ อ.แม่สาย จ.เชียงราย เมื่อปี พ.ศ.2567 จึงได้นำบทเรียนดังกล่าวมาต่อยอดและปรับเป็นโครงการใหม่ชื่อ “สวนครัวลูกเสือลอยฟ้า” (Thai Scouts Balcony Kitchen Garden) เพื่อผลิตผักสวนครัวในกระถางที่ปลูกง่าย โตเร็ว และเก็บกินได้ต่อเนื่อง แจกฟรีให้ผู้ประสบภัยจำนวนไม่น้อยกว่า 10,000 ชุด โดยผู้รับสามารถนำไปวางบนระเบียง แขวนริมรั้ว หรือตั้งหน้าบ้านได้ทันทีโดยไม่ต้องมีที่ดิน

“เหล่าลูกเสือ เนตรนารี และยุวกาชาด ร่วมกันเพาะพันธุ์ผักสวนครัวล่วงหน้าในถุงเพาะชำและกระถางขนาดเล็ก ดูแลจนต้นกล้าแข็งแรง โดยเน้นผักสวนครัวที่คนไทยบริโภคเป็นประจำ ดูแลง่าย และแตกยอดใหม่ได้หลังการเก็บเกี่ยว เช่น ผักบุ้งจีน มะเขือเปราะ มะเขือม่วง ฟักทอง กะเพราแดง โหระพา ผักชีฝรั่ง ตำลึง ชะพลู ต้นหอม พริกขี้หนู พริกจินดา เตยหอม มะนาว และกล้วยน้ำว้า เป็นต้น โดยชุดสวนครัวลูกเสือลอยฟ้าสามารถเก็บเกี่ยวเพื่อบริโภคได้ภายใน 15–30 วัน และสามารถเก็บกินได้ต่อเนื่องหลายเดือน”

สำหรับสถานที่ผลิตพันธุ์ผักสวนครัวลอยฟ้า มี 3 พื้นที่ด้วยกัน ได้แก่ 1.ค่ายลูกเสือหลวงบ้านไร่ อ.โพธาราม จ.ราชบุรี 2.ชมรมเสมาพัฒนาชีวิต อ.สามพราน จ.นครปฐม และ 3.บ้านน้ำทรัพย์ อ.แก่งกระจาน จ.เพชรบุรี

ในปัจจุบันทั้ง 3 ฐานได้เริ่มเพาะชำพันธุ์ผักสวนครัวมาแล้วกว่าหนึ่งเดือน และกำลังเร่งผลิตให้ได้ไม่น้อยกว่า 10,000 ชุด เพื่อทยอยส่งมอบให้แก่ผู้ประสบภัยน้ำท่วม โดยเฉพาะพื้นที่ที่น้ำท่วมสูงมิดศีรษะ เช่น ต.ชีน้ำร้าย อ.อินทร์บุรี จ.สิงห์บุรี ซึ่งชมรมฯ ได้ลงพื้นที่แจกพันธุ์ผักสวนครัวและทำกล้วยแขกทอดเลี้ยงผู้ประสบภัยกว่า 100 คนไปแล้ว

โครงการนี้เป็นไปตามคำปฏิญาณของลูกเสือที่ว่า “ข้าจะช่วยเหลือผู้อื่นทุกเมื่อ”

ดร.อาทร จันทวิมล