เอกชน/นักวิชาการแนะรัฐ
ลดภาษีน้ำมัน
เสริมแผนรับมือผลกระทบ
วิกฤตร้ายตะวันออกกลาง

ผู้ประกอบการเรือโดยสารตราด, รถโดยสารยอมรับกระทบหากน้ำมัน ขึ้นราคา ระบุพิษสงครามทำต้นทุนพุ่ง-น้ำมันกักตุน จี้รัฐช่วยพยุงราคา ก่อนแบกไม่ไหว กฟผ.ตั้งศูนย์เฉพาะกิจติดตามสถานการณ์ในตะวันออกกลาง เตรียมจัดหา LNG จากแหล่งอื่น พร้อมเดินเครื่องโรงไฟฟ้าแม่เมาะ จ.ลำปาง เต็มกำลัง “พิชัย“ เห็นด้วย นายกฯ คงราคาน้ำมันดีเซล ชี้หากยืดเยื้อ ลดภาษีสรรพสามิตน้ำมันดีเซลได้ลิตรละ 6.92 บาท จี้ คุมเข้มราคาสินค้า ห้ามขาดห้ามแพง พร้อมแนะ 3 โอกาสในวิกฤต

เมื่อวันที่ 7 มีนาคม 2569 จากสถานการณ์ความตึงเครียดในภูมิภาคตะวันออกกลางที่ส่งผลกระทบเป็นวงกว้างไปทั่วโลกอยู่ในขณะนี้ รวมทั้งประเทศไทยด้วย นายอรรถพล กลิ่นทับ ผู้บริหาร บริษัท บุญศิริเรือเร็ว จำกัด ผู้ประกอบการเดินเรือเกาะกูด และเกาะหมาก จังหวัดตราด เปิดเผยว่า บริษัทบุญศิริเรือเร็ว จำกัดซึ่งเป็นผู้ประกอบการเดินเรือและรถโดยสารรายใหญ่ในพื้นที่จังหวัดตราด ที่ปัจจุบันบริษัทมีปริมาณการใช้น้ำมันรวมทั้งรถและเรือสูงถึง 4,000-5,000 ลิตรต่อวัน โดยเฉพาะเรือโดยสารที่ใช้พิกัดน้ำมันสูงถึง 600 ลิตรต่อเที่ยว หรือประมาณ 1,200 ลิตรในการเดินทางไป-กลับ หากราคาน้ำมันขยับขึ้นเพียง 1 บาท ก็จะสร้างภาระต้นทุนมหาศาลทันที ซึ่งปัจจุบันทางบริษัทซื้อน้ำมันหน้าโรงกลั่นราคา 37 บาท/ลิตร ซึ่งรัฐบาลไม่ได้ชดเชยราคาน้ำมัน แต่ราคาหน้าปั๊มราคา 30-31 บาท/ลิตร ทางบริษัทจึงจัดการด้วยให้รถยนต์ และรถโดยสาร(บัส)ซื้อน้ำมันจากหน้าปั๊มแทนเพิ่อลดค่าใช้จ่าย เพราะหากสถานการณ์ยืดเยื้อเกิน 1 เดือน ทางบริษัทฯอาจจะต้องตัดสินใจทางธุรกิจใหม่ว่าจะขึ้นค่าโดยสารหรือไม่

ขอตรึงราคาให้นานที่สุด

“หากถึงจุดที่ราคาน้ำมันราคาสูงขึ้นทางบริษัทฯจะตรึงราคาค่าโดยสารไว้ให้นานที่สุด เพื่อไม่ให้กระทบต่อภาพรวมการท่องเที่ยวในช่วงโค้งสุดท้ายของฤดูกาลท่องเที่ยว (High Season)ของภาคตะวันออก โดยจากการประเมินเบื้องต้นคาดว่าจะสามารถแบกรับภาระที่เพิ่มขึ้นนี้ได้ประมาณ 1 เดือน แม้จะทำให้ผลกำไรลดลงแต่ก็เพื่อรักษาบรรยากาศการท่องเที่ยวไว้ แต่หากสถานการณ์ยังยืดเยื้อเกินกว่านี้ การปรับขึ้นค่าโดยสารอาจเป็นทางเลือกสุดท้ายที่จำเป็นต้องทำ เพราะส่งผลกระทบต่อผู้เดินทางโดยตรง จึงอยากฝากไปถึงรัฐบาลให้พิจารณามาตรการช่วยเหลือ ไม่ว่าจะเป็นการอุดหนุนราคาน้ำมันโดยตรง การลดหย่อนภาษี หรือมาตรการด้านดอกเบี้ย เพื่อช่วยให้ผู้ประกอบการสามารถประคองราคาค่าโดยสารต่อไปได้” นายอรรถพลกล่าว

สงครามทำยอดนักท่องเที่ยวลด

นายอรรถพล กล่าวอีกว่า นอกจากเรื่องต้นทุนแล้ว สถานการณ์สงครามยังเริ่มส่งผลกระทบต่อจำนวนนักท่องเที่ยวต่างชาติที่เดินทางมายังจังหวัดตราด โดยเฉพาะกลุ่มที่ใช้บริการสายการบินที่ต้องต่อเครื่องในตะวันออกกลาง(ดูไบ)ซึ่งมีการยกเลิกเที่ยวบินไปบางส่วน ทำให้นักท่องเที่ยวต้องเปลี่ยนแผนการเดินทางและมีค่าใช้จ่ายสูงขึ้น ส่งผลให้การตัดสินใจมาเที่ยวไทยลดลงหรือมีระยะเวลาการพักผ่อนที่สั้นลง

ทั้งนี้ นายอรรถพลยังระบุว่าความแตกต่างระหว่างวิกฤตครั้งนี้กับช่วงโควิด-19 คือ ในอดีตนักท่องเที่ยวยกเลิกการเดินทางทำให้รายได้หายไป แต่ปัจจุบันยังมีนักท่องเที่ยวยังเดินทางมาท่องเที่ยว แต่ทว่าครั้งนี้ ต้นทุนต่อเที่ยวกลับสูงขึ้นมาก ถือเป็นแรงกดดันต่อเนื่องที่ผู้ประกอบการภาคเอกชนต้องเผชิญและพยายามปรับตัวให้อยู่รอดในขณะนี้

รถโดยสารรับโดนผลกระทบหนัก

ส่วน น.ส.รินทร์ลพัส ศักดิ์สมบูรณ์ เจ้าของบริษัท เดินรถกรุงเทพ-ตราด จำกัด (รถมินิบัส) สายตราด-กรุงเทพ(เอกมัย)และตราด-กรุงเทพ(หมอชิต) เปิดเผยว่า ในแต่ละวัน บริษัทมีเที่ยวรถยนต์โดยสารไปกรุงเทพวันละ 12 เที่ยว ไปกลับ 24 เที่ยว ซึ่งมีค่าใช้จ่ายที่เป็นค่าน้ำมัน 70,000 ลิตร/เดือน หรือ 2,300 ลิตร/วัน และต้องซื้อน้ำมันหน้าปั๊มอย่างเดียว ซึ่งสถานการณ์สงครามที่เกิดขึ้นครั้งนี้ย่อมกระทบต่อราคาน้ำมัน ซึ่งวันนี้ราคาน้ำมันดีเซลราคา 30-31 บาท/ลิตร หากราคาน้ำมันสูงขึ้น เกิน 35 บาท/ลิตรทางบริษัท ก็ไม่สามารถรับได้ เนื่องจากราคาค่าโดยสารกำหนดไว้ตายตัวคือ 290 บาท/เที่ยว/คน ทางเดียวที่จะลดภาระได้ก็คือ การลดเที่ยวเดินรถยนต์เท่านั้น

อย่างไรก็ตาม ทราบว่า ในวันที่ 17 มีนาคม 2569 รัฐบบาลจะมีการพิจารณาเรื่องน้ำมัน เพื่อประเมินสถานการณ์อีกครั้ง หากราคาน้ำมันสูงขึ้นรัฐบาลอาจจะชดเชยราคาน้ำมันให้กับผู้ประกอบการที่ได้รับผลกระทบ ซึ่งน่าจะเป็นเรื่องที่ดี แต่จะได้รับเพียงพอกับสถานการณ์หรือไม่คงต้องติดตามกันต่อไป

กฟผ.ตั้งวอร์รูมติดตามสถานการณ์

นายนรินทร์ เผ่าวณิช ผู้ว่าการการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย (กฟผ.) เปิดเผยว่าจากสถานการณ์ความไม่สงบในภูมิภาคตะวันออกกลาง กฟผ.ได้จัดตั้งศูนย์เฉพาะกิจ (War Room) เพื่อติดตามสถานการณ์ดังกล่าวอย่างใกล้ชิด 24 ชั่วโมง โดยเฉพาะการนำเข้าก๊าซธรรมชาติเหลว (LNG) จากประเทศกาตาร์ผ่านช่องแคบฮอร์มุซ เบื้องต้นยังไม่ส่งผลกระทบต่อการผลิตไฟฟ้า อย่างไรก็ตาม กฟผ.ได้เตรียมจัดหาแหล่งเชื้อเพลิง LNG จากแหล่งอื่นเพื่อรองรับสถานการณ์ดังกล่าว พร้อมเตรียมเดินเครื่องโรงไฟฟ้าแม่เมาะ จ.ลำปาง อย่างเต็มประสิทธิภาพ รวมถึงปรับเพิ่มปริมาณการผลิตและรับซื้อพลังงานไฟฟ้าจากโรงไฟฟ้าพลังน้ำทั้งในและต่างประเทศ ทดแทนการใช้ก๊าซธรรมชาติเหลว (LNG) ในกระบวนการผลิตกระแสไฟฟ้า เพื่อเสริมความมั่นคงทางพลังงาน

กฟผ.เฝ้าติดตามสถานการณ์อย่างใกล้ชิดเพื่อให้การบริหารจัดการเชื้อเพลิงเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ ทันท่วงที และส่งผลกระทบกับต้นทุนค่าไฟฟ้าน้อยที่สุด ทั้งนี้ ขอความร่วมมือประชาชนใช้พลังงานอย่างประหยัดด้วยมาตรการ 5 ป. “ปิด ปรับ ปลด เปลี่ยน ปลูก” เพื่อลดการนำเข้าเชื้อเพลิงต่างประเทศอีกทางหนึ่งด้วย

‘พิชัย’เห็นด้วย คงราคาน้ำมันดีเซล

นายพิชัย นริพทะพันธุ์ อดีต รมว. พาณิชย์ และ อดีต รมว. พลังงาน กล่าวว่า จากภาวะสงครามในตะวันออกกลางที่สหรัฐร่วมมือกับอิสราเอลในการโจมตีอิหร่าน และ สถานการณ์ยังคงรุนแรงและหนักหน่วง มีผลกระทบต่อทั้งโลก โดยเฉพาะราคาน้ำมันดิบที่พุ่งสูงขึ้นอย่างรวดเร็ว จากการประกาศปิดช่องแคบฮอร์มุชของประเทศอิหร่านเพื่อตอบโต้ โดยล่าสุดราคาน้ำมันดิบได้พุ่งสูงไปถึงประมาณบาเรลละ 100 เหรียญสหร๊ฐแล้ว ดังนั้นรัฐบาลจะต้องติดตามและรับมือกับสถานการณ์อย่างใกล้ชิดและหวังว่าสถานการณ์จะกลับเข้าสู่ภาวะปกติอย่างรวดเร็ว

ทั้งนี้ ตนเห็นด้วยกับนายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี ที่ประกาศควบคุมราคาน้ำมันดีเซลไม่ให้เกิน 29.94 บาท เพราะจะช่วยเหลือ ประชาชนให้ผ่านพ้นภาวะวิกฤตินี้ไปได้ เพราะน้ำมันดีเซลเป็นต้นทุนหลักของการขนส่งของสินค้าแทบทุกชนิด หากปล่อยให้ราคาน้ำมันดีเซลขึ้น ราคาสินค้าต่างๆจะขึ้นราคาตาม ประชาชนจะเดือดร้อนกันอย่างมาก และเมื่อสถานการณ์ผ่านพ้นไป แม้ราคาน้ำมันดีเซลจะลดลงแล้ว แต่ราคาสินค้าที่ราคาขึ้นแล้วมักจะไม่ยอมลดราคาลงตาม ดังนั้นหลังจากที่ประกาศควบคุมราคาดีเซลแล้ว รัฐบาลต้องให้กระทรวงพาณิชย์เร่งตรวจสอบอย่าให้สินค้าขาดและอย่าได้ฉวยโอกาสขึ้นราคาสินค้า หรือสินค้าต้องไม่ขาดและต้องไม่แพง เพื่อไม่ให้กระทบความเป็นอยู่ของประชาชน

อย่างไรก็ตาม หากสถานการณ์ยังยืดเยื้อ รัฐบาลสามารถลดการเก็บภาษีสรรพสามิตน้ำมันดีเซลที่เก็บอยู่ถึงลิตรละ 6.92 บาท ให้ลดลงมาได้ แม้รัฐจะขาดรายได้บ้างแต่ประชาชนจะได้ประโยชน์ และเมื่อสถานการณ์กลับเข้าสู่ปกติแล้ว รัฐค่อยกลับมาเก็บภาษีสรรพสามิตน้ำมันดีเซลใหม่ ในอดีตที่ผ่านมาเมื่อสถานการณ์โลกผันผวน ราคาน้ำมันดิบโลกพุ่งสูงขึ้น รัฐบาลสมัยนั้นจะใช้วิธีการลดการเก็บภาษีสรรพสามิตน้ำมันดีเซลนี้ในการช่วยเหลือประชาชน จึงอยากให้ข้อมูลไว้เพื่อพิจารณา

ชูโครงการความมั่นคงทางอาหาร

ทั้งนี้ ในภาวะวิกฤตินี้ ประเทศไทยสามารถหาโอกาสที่เกิดขึ้นเพื่อช่วยให้ประเทศไทยได้ประโยชน์จากสถานการณ์ของโลกได้ 3 เรื่องใหญ่คือ

1. โครงการ ความมั่นคงทางอาหาร (Food Security) ที่ตนได้คิดขึ้นเพื่อรองรับสถานการณ์วิกฤติในแบบนี้โดยเฉพาะ เนื่องจากประทศไทยเป็นประเทศผู้ผลิตอาหารรายใหญ่ของโลก และสามารถผลิตอาหารสำรองให้เพียงพอและสามารถจำหน่ายให้กับกลุ่มประเทศเหล่านี้ได้ ซึ่งตนได้ขายแนวคิดนี้ตั้งแต่ อดีต นายกฯ แพทองธาร ชินวัตร ไปประชุมนานาชาติหลายแห่ง โดยเฉพาะการประชุมนานาชาติที่ประเทศ การ์ตาร์ปลายปี 2024 และแนวคิดนี้ได้รับการตอบรับอย่างดี และการที่ประเทศสิงคโปร์ซื้อข้าว 100,000 ตัน จากประเทศไทย ก็เพราะมาจากแนวทางความมั่นคงทางอาหารนี้ที่อดีตนายกฯ แพทองธารได้พบกับนายลอเรนซ์ หว่อง นายกสิงคโปร์ที่ประเทศลาว

อีกทั้งประเทศในตะวันออกกลางหลายประเทศเช่น UAE, ซาอุดิอาราเบีย, การ์ตาร์, โอมาน, บาร์เรน ฯลฯ แม้กระทั่งประเทศอิสราเอล ก็ได้ให้ความสนใจ ขนาด รัฐมนตรี Thani ของ UAE ได้บินมาเพื่อแสดงความจำนงที่จะขอร่วมทุนทำเรื่องนี้กับประเทศไทย และอยากให้ทำไปพร้อมกับการเจรจาเขตการค้าเสรี (FTA) ระหว่างไทย-ยูเออี ซึ่งการเจรจา FTA ยังคงติดในเรื่องสินค้าบางชนิดจึงยังสรุปกันไม่ได้ แต่ในสภานการณ์เช่นนี้เชื่อว่าจะเป็นตัวเร่งให้โครงการ Food Security นี้สำเร็จโดยเร็ว และไทยควรเร่งดำเนินการโครงการนี้โดยด่วน

หนุนสร้าง Data Center ในไทย

2. โครงการ Data Center รองรับการเก็บข้อมูลของประเทศในตะวันออกกลาง ในภาวะสงครามในตะวันออกกลางที่เกิดขึ้น ได้มีการโจมตีอาคารราชการและศูนย์กลางการเก็บข้อมูล (Data Center) หลายแห่ง ดังนั้นแนวคิดในการสร้าง Data Center ในประเทศไทย ที่เป็นมิตรกับทุกประเทศและมีทำเลที่เหมาะสม และมีสาธารณูปโภคเพียบพร้อม เพื่อเก็บข้อมูลให้กับประเทศในตะวันออกกลางและประเทศที่มีความเสี่ยงกับสงคราม น่าจะเป็นประโยชน์กับประเทศไทยอย่างมาก อีกทั้งยังสามารถพัฒนาธุรกิจในด้าน Ai ให้เกิดขึ้นได้ด้วย ทั้งนี้การลงทุนทางด้าน Data Center และ Ai นี้จะมีมูลค่าเป็นหมื่นๆล้านถึงหลายแสนล้านบาทได้

‘แลนด์บริดจ์’สร้างประโยชน์มหาศาล

3. โครงการแลนด์บริดจ์พร้อมการเก็บสำรองน้ำมันขนาดใหญ่ ในภาวะสงครามที่มีการปิดกั้นช่องแคบฮอร์มุชนี้ จะทำให้เห็นชัดว่าความต้องการที่จะต้องมีการขนส่งน้ำมันพร้อมการเก็บสำรองน้ำมันขนาดใหญ่มีความจำเป็นอย่างมาก ดังนั้น แนวคิดเรื่องแลนบริดจ์ในพื้นที่ภาคใต้ของประเทศน่าจะเป็นประโยชน์และจะสร้างรายได้มหาศาล และเพิ่มการพัฒนาในพื้นภาคใต้ได้อย่างมาก

ในภาวะผันผวนของโลก จะมีทั้งวิกฤติและโอกาสที่จะเกิดขึ้นมาพร้อมๆกัน และนี่จะเป็นโอกาสของประเทศไทย 3 เรื่องที่ได้เคยมีการคิดกันล่วงหน้าเพื่อรองรับไว้แล้ว ซึ่งจะสามารถช่วยพัฒนาประเทศไทยในภาวะวิกฤติที่ผันผวนของโลก และอาจจะมีโอกาสในด้านอื่นๆอีกเพิ่มขึ้นอีก ซึ่งผู้บริหารของประเทศจะต้องช่วยกันคิดและช่วยกันทำเพื่อให้ไทยสามารถพัฒนาและแข่งขันกับประเทศต่างๆในภูมิภาคได้

‘พร้อมพงศ์’แนะรบ.เร่งแก้ปัญหา

นายพร้อมพงศ์ นพฤทธิ์ อดีตโฆษกพรรคเพื่อไทย กล่าวว่า สถานการณ์การสู้รบในภูมิภาคตะวันออกกลาง รวมถึงความตึงเครียดบริเวณช่องแคบฮอร์มุช กำลังสร้างความกังวลต่อเสถียรภาพด้านพลังงานของโลก ทั้งก๊าซธรรมชาติและน้ำมันดิบ ซึ่งประเทศไทยนำเข้าน้ำมันดิบจากภูมิภาคตะวันออกกลางเป็นสัดส่วนจำนวนมาก จึงหลีกเลี่ยงผลกระทบได้ยาก ราคาน้ำมันไม่ใช่แค่เรื่องพลังงาน แต่คือค่าครองชีพของคนทั้งประเทศ หากราคาน้ำมันขยับขึ้นเมื่อใด ต้นทุนค่าขนส่งก็จะขยับขึ้นทันที และสุดท้ายราคาสินค้าอุปโภคบริโภคก็จะปรับตัวตามไปด้วย ภาระทั้งหมดจะตกอยู่กับประชาชน

นายพร้อมพงศ์ กล่าวต่อว่า ขณะนี้เริ่มเห็นสัญญาณความกังวลของประชาชนในหลายพื้นที่ เกิดการแห่เติมน้ำมันและกักตุนน้ำมัน หลายสถานีบริการน้ำมันในต่างจังหวัดมีการขึ้นป้ายแจ้งน้ำมันหมด สะท้อนความตื่นตระหนกของประชาชนต่อสถานการณ์พลังงาน หากสถานการณ์ยืดเยื้อ ค่าขนส่งอาจปรับเพิ่มขึ้นและส่งผลให้ราคาสินค้าอุปโภคบริโภคทยอยปรับตัวตาม ซึ่งอาจนำไปสู่ภาวะเงินเฟ้อได้ ในทางปฏิบัตินายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกฯ ได้ลงนามตั้งศูนย์บริหารและติดตามสถานการณ์การสู้รบในตะวันออกกลาง (ศบก.) พร้อมมีคำสั่งห้ามส่งออกเชื้อเพลิงและเพิ่มกำลังสำรองน้ำมัน ซึ่งถือเป็นมาตรการเบื้องต้นที่สำคัญ อย่างไรก็ตาม แม้ยังไม่มีรัฐบาลและคณะรัฐมนตรีชุดใหม่เข้ามาปฏิบัติหน้าที่เต็มรูปแบบ แต่ในเรื่องความเดือดร้อนของประชาชน สิ่งใดที่รัฐบาลสามารถดำเนินการได้โดยไม่ขัดกฎหมาย ควรเร่งดำเนินการทันที

ชี้ควรวางแผนรับมือเป็น3ระยะ

นายพร้อมพงศ์ กล่าวว่า รัฐบาลควรวางแผนรับมือวิกฤตด้านพลังงานเป็น 3 ระยะ ได้แก่ กรณีสถานการณ์คลี่คลายเร็ว กรณีสถานการณ์อยู่ในระดับปานกลาง และกรณีการสู้รบยืดเยื้อ เพื่อให้ประเทศมีแผนรองรับที่ชัดเจนในแต่ละช่วงเวลา และสามารถลดผลกระทบต่อประชาชนได้อย่างทันท่วงที นอกจากนี้รัฐบาลควรเร่งหาแหล่งนำเข้าน้ำมันจากภูมิภาคอื่นเพิ่มเติม เพื่อลดความเสี่ยงจากการพึ่งพาน้ำมันจากพื้นที่ความขัดแย้ง พร้อมทั้งติดตามสถานการณ์พลังงานโลกอย่างใกล้ชิด เมื่อราคาพลังงานขยับ สิ่งแรกที่จะได้รับผลกระทบคือมนุษย์เงินเดือน ผู้ใช้แรงงาน เกษตรกร และคนหาเช้ากินค่ำ รัฐบาลจึงต้องมีมาตรการที่ชัดเจนและเด็ดขาด ป้องกันไม่ให้ราคาสินค้าต่างๆ ปรับขึ้นเกินความจำเป็น รัฐบาลควรออกมาตรการกำกับดูแลราคาสินค้าอุปโภคบริโภคอย่างเข้มงวด ป้องกันการฉวยโอกาสปรับขึ้นราคาในช่วงสถานการณ์วิกฤต รวมทั้งเตรียมมาตรการช่วยเหลือประชาชนในมิติต่างๆ เท่าที่รัฐบาลจะสามารถดำเนินการได้