วันพฤหัสบดี ที่ 14 พฤษภาคม พ.ศ. 2569
เสี่ยงทายพืชมงคล
ปีนี้น้ำน้อย
อนุทินเก็บเมล็ดพันธุ์ข้าว
เตรียมนำเอาไปปลูกที่นา
พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว และสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินี เสด็จฯ พระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ ปี 2569 ผลเสี่ยงทายปีนี้น้ำจะน้อย นาที่ลุ่มจะได้ผลบริบูรณ์ดี แต่นาที่ดอนจะเสียหายบ้าง ด้าน นายกฯร่วมเก็บเมล็ดพันธุ์ข้าวพระราชทาน เผยเป็นครั้งแรก เตรียมนำไปปลูกที่นาตนเอง
เมื่อเวลา 08.30 น.วันที่ 13 พฤษภาคม พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวและสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีเสด็จพระราชดำเนินโดยรถยนต์พระที่นั่งมายังพลับพลาที่ประทับ ณ บริเวณมณฑลพิธีท้องสนามหลวง เพื่อเป็นองค์ประธาน
ในงานพระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญปี พ.ศ.2569
ทั้งนี้ พระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ เป็นพิธีการเพื่อความเป็นสิริมงคลและบำรุงขวัญเกษตรกร กำหนดจัดขึ้นในราวเดือนหกของทุกปีหรือเดือนพฤษภาคม ที่มีฤกษ์ยามที่เหมาะสมต้องตามประเพณี ซึ่งเป็นระยะที่เหมาะสมที่จะเริ่มต้น การทำนาอันเป็นอาชีพหลักของประชาชนคนไทย สำหรับการจัดพระราชพิธีจรดพระนังคัล แรกนาขวัญในปีนี้ ฤกษ์การไถหว่าน อยู่ระหว่างช่วงเวลา 08.09-08.39 น.
ผู้ทำหน้าที่เป็นพระยาแรกนา ประจำปีนี้คือ นายวิณะโรจน์ ทรัพย์ส่งสุข ปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ส่วนเทพีคู่หาบทอง ได้แก่ น.ส.ฉันทิสา อารีเสวต นายสัตวแพทย์ชำนาญการ สำนักงานมาตรฐานสินค้าเกษตรและอาหารแห่งชาติ และ น.ส.อภิชญา ฟูแสงนักวิชาการตรวจสอบบัญชีปฏิบัติการกรมตรวจบัญชีสหกรณ์ เทพีคู่หาบเงินได้แก่ น.ส.พรจิตรา จันทร์เจริญ นักวิชาการส่งเสริมการเกษตรชำนาญการ กรมส่งเสริมการเกษตร และ น.ส.ศรัญญา ทองคำ นักวิชาการส่งเสริมการเกษตรปฏิบัติการกรมส่งเสริมการเกษตร
ส่วนผู้เชิญเครื่องอิสริยยศ 4 รายคู่เคียงในกระบวนแห่อิสริยยศพระยาแรกนา 16 ราย และพระโคแรกนา ได้แก่ พระโคพอ และพระโคเพียง โดยพระโคพอ มีความสูง 165 เซนติเมตร ความยาวลำตัว 226 เซนติเมตร ความสมบูรณ์รอบอก 210 เซนติเมตร อายุ 14 ปี ส่วนพระโคเพียง มีความสูง 169 เซนติเมตร ความยาวลำตัว239 เซนติเมตร ความสมบูรณ์รอบอก 213 เซนติเมตร อายุ 14 ปี พระโคสำรอง ได้แก่ พระโคเพิ่ม และพระโคพูล ซึ่งเป็นโคพันธุ์ขาวลำพูน
ทั้งนี้ ในปีนี้กรมการข้าว ทำหน้าที่ในการจัดเตรียมพันธุ์ข้าวพระราชทานและพันธุ์พืช ซึ่งนำมาใช้ในงานพระราชพิธีฯโดยขอพระราชทานพระบรมราชานุญาตนำพันธุ์ข้าวทรงปลูกในฤดูนาปี 2568 โครงการนาทดลองในโครงการส่วนพระองค์ สวนจิตรลดา มาใช้ในงานพระราชพิธีฯ ประจำปี 2569 ประกอบด้วยพันธุ์ข้าวนาสวน 5 พันธุ์ ได้แก่1.ขาวดอกมะลิ 105 จำนวน 1,295 กิโลกรัม 2.กข 79 จำนวน 550 กิโลกรัม 3.กข 85 จำนวน 990 กิโลกรัม 4.กข 99 (หอมคลองหลวง 72)จำนวน 520 กิโลกรัม และ 5.กข 109 (หอมพัทลุง 72) จำนวน 600 กิโลกรัม
พันธุ์ข้าวเหนียว 2 พันธุ์ ได้แก่ 1.กข 6 จำนวน 592 กิโลกรัม และ 2.กข 26(เชียงราย 72) จำนวน 600 กิโลกรัม เป็นน้ำหนักรวมทั้งสิ้น 5,147 กิโลกรัม ถือเป็นพันธุ์ข้าวทรงปลูกพระราชทาน บรรจุในซองพลาสติกแจกจ่ายให้บรรดาพสกนิกร ประชาชนผู้สนใจ และชาวนา ทั่วประเทศรับไปเป็นมิ่งขวัญและสิริมงคลในการประกอบอาชีพการเกษตร
ในการประกอบพระราชพิธีฯ มีการพยากรณ์ถึงความสมบูรณ์ของพืชพันธุ์ธัญญาหารของประเทศ พระยาแรกนาได้ตั้งสัตยาธิษฐาน เสี่ยงทายหยิบผ้านุ่งแต่งกาย ซึ่งแต่ละผืนล้วนมีความหมายแตกต่างกันออกไป เป็นผ้าลายมีด้วยกัน 3 ผืน ได้แก่ หากหยิบได้ผ้า 4 คืบ พยากรณ์ว่า น้ำจะมากสักหน่อย นาในที่ดอนจะได้ผลบริบูรณ์ดี นาในที่ลุ่มอาจจะเสียหายบ้าง ได้ผลไม่เต็มที่ หยิบได้ผ้า 5 คืบ พยากรณ์ว่า น้ำในปีนี้จะมีปริมาณพอดี ข้าวกล้าในนาจะได้ผลบริบูรณ์ และผลาหาร มังสาหาร จะอุดมสมบูรณ์ดี หยิบได้ผ้า 6 คืบ พยากรณ์ว่า น้ำจะน้อย นาในที่ลุ่ม จะได้ผลบริบูรณ์ดี แต่นาในที่ดอนจะเสียหายบ้าง ไม่ได้ผลเต็มที่
ทั้งนี้ กระทรวงเกษตรฯ มีแผนการบริหารจัดการน้ำอย่างเป็นระบบ ทั้งในเขตชลประทานและนอกเขตชลประทาน สำหรับการอุปโภคและบริโภคอย่างเหมาะสม เพื่อบรรเทาปัญหาการขาดแคลนน้ำในช่วงฤดูแล้งที่อาจเกิดขึ้น ในการนี้ นายอภัย สุทธิสังข์ รองปลัดกระทรวงเกษตรฯ ทำหน้าที่ถวายรายงานการพยากรณ์เสี่ยงทายผ้านุ่ง ของพระยาแรกนา และพระโคกินเลี้ยงโดยในปีนี้พระยาแรกนาได้ตั้งสัตยาธิษฐานเสี่ยงทายหยิบผ้านุ่งแต่งกาย หยิบได้ผ้า6 คืบ พยากรณ์ว่า น้ำจะน้อย นาในที่ลุ่ม จะได้ผลบริบูรณ์ดี แต่นาในที่ดอนจะเสียหายบ้าง ไม่ได้ผลเต็มที่
นอกจากนี้ พราหมณ์ได้เสี่ยงทายของกิน 7 สิ่ง ที่ตั้งเลี้ยงพระโค ซึ่งปีนี้พระโคกินถั่ว พยากรณ์ว่า ผลาหาร ภักษาหาร จะอุดมสมบูรณ์ดี พระโคกินน้ำ และหญ้า พยากรณ์ว่า น้ำท่าจะบริบูรณ์พอสมควร ธัญญาหาร ผลาหาร ภักษาหาร มังสาหาร จะอุดมสมบูรณ์ดีพระโคกิน เหล้า พยากรณ์ว่า การคมนาคมสะดวกขึ้น การค้าขายกับต่างประเทศดีขึ้น ทำให้เศรษฐกิจรุ่งเรือง
อนึ่ง กระทรวงเกษตรฯ ได้คัดเลือกเกษตรกร สถาบันเกษตรกร สหกรณ์ดีเด่นแห่งชาติและปราชญ์เกษตรของแผ่นดิน ประจำปี 2569 โดยนายอภัย ทำหน้าที่เบิกตัวผู้ได้รับพระราชทานโล่ประกาศเกียรติคุณในประเภทต่างๆเข้ารับพระราชทาน โดยภายหลังพระราชพิธีฯเสร็จสิ้น ประชาชนที่รออยู่รอบมณฑลพิธี ต่างพากันเข้ามาเก็บเมล็ดพันธุ์ข้าวเป็นจำนวนมาก เพื่อนำไปปลูกในที่ดิน ไร่ของตนเพื่อความเป็นสิริมงคล
ผู้สื่อข่าวรายงานว่า ภายหลังเสร็จสิ้นพระราชพิธีฯ นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี และรมว.มหาดไทย ได้เดินมายังบริเวณแปลงนาสาธิต ที่ทำการหว่านเมล็ดพันธุ์ข้าวโดยร่วมเก็บเมล็ดพันธุ์ข้าวที่ถูกหว่านลงในแปลงนาสาธิต พร้อมกับประชาชนทั่วไป ที่เดินทางมาร่วมในพิธี และเก็บเมล็ดพันธุ์ข้าวทรงปลูก ใส่ถุงที่จัดเตรียมมา ระหว่างนี้นายกฯ เปิดเผยว่า เป็นครั้งแรก เมื่อก่อนไม่เคยได้มาเก็บเมล็ดพันธุ์ข้าว และได้เห็นประชาชนมาร่วมในพิธีนี้ ตนก็จะนำไปเพาะเพื่อให้เติบโต และเป็นสิริมงคล ในแปลงนาของตน ซึ่งไม่ขอบอกว่าอยู่ที่ใด โดยนายกฯยังทักทายประชาชนที่พบเห็นอย่างเป็นกันเอง
จากนั้น นายกฯ ได้ร่วมถ่ายภาพกับเกษตรกร ที่ได้รับพระราชทานรางวัลฯ ก่อนเปิดเผยถึงมาตรการดูแลเกษตรกร ตามที่มีการคาดการณ์ว่าปีนี้จะมีภัยแล้งเกิดขึ้น ว่าได้วางแผนบูรณาการตั้งแต่แผนในระดับสำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ กรมชลประทาน ในการจัดหาน้ำ เช่น น้ำบาดาล ให้เกษตรกร
นอกจากนี้กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย กรมโยธาธิการและผังเมือง จะร่วมทำงานอย่างบูรณาการเพื่อแก้ปัญหาที่เกิดขึ้นโดยเฉพาะภัยแล้งซึ่งการพยากรณ์อากาศพบว่าจะเกิดสภาวะดังกล่าวในปีนี้ ดังนั้น จึงจำเป็นต้องจัดหาแหล่งน้ำและกักตุนน้ำให้มากที่สุด เพื่อให้เกษตรกรไม่ประสบความเดือดร้อน