นายวิทยากร มณีเนตร อธิบดีกรมการค้าภายใน (DIT) กระทรวงพาณิชย์ (พณ.) เปิดเผยว่า แผนบริหารจัดการผลไม้ในปี 2569 ตามนโยบายของ นางศุภจี สุธรรมพันธุ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ ที่ได้มอบหมายให้กรฯติดตามสถานการณ์ผลผลิตและวางมาตรการรองรับอย่างใกล้ชิด เพื่อให้การบริหารจัดการผลไม้เป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพและสร้างความมั่นใจให้แก่เกษตรกรผู้ปลูกผลไม้ทั่วประเทศนั้น กรมฯมีเป้าหมายบริหารจัดการผลไม้ภายในประเทศกว่า 1 ล้านตัน จากปริมาณผลผลิตรวมกว่า 6 ล้านตัน โดยใช้กลไกตลาดกลาง ตลาดสด ตลาดต้องชม ห้างค้าปลีกค้าส่ง และผู้ประกอบการรายใหญ่เป็นช่องทางสำคัญในการดูดซับผลผลิต

ทั้งนี้เนื่องจากปี 2569 ผลไม้หลายชนิดมีปริมาณผลผลิตเพิ่มขึ้นจากปีก่อน โดยบางชนิดเพิ่มขึ้นมากกว่า 30% กรมฯจึงเร่งดำเนินมาตรการเชิงรุกเพื่อรองรับผลผลิตที่ออกสู่ตลาดอย่างต่อเนื่อง ตั้งแต่มะพร้าวน้ำหอมในช่วงต้นปี ต่อเนื่องสู่มะม่วง และผลไม้ฤดูกาลสำคัญในปัจจุบัน ได้แก่ ทุเรียน มังคุด และเงาะ เพื่อป้องกันปัญหาผลผลิตกระจุกตัวและรักษาเสถียรภาพด้านราคาให้แก่เกษตรกร

โดยหนึ่งในมาตรการสำคัญที่ดำเนินการตามนโยบายของ นางศุภจี สุธรรมพันธุ์ คือการจัดตั้ง ล้งชุมชนมะพร้าวจังหวัดราชบุรี ซึ่งช่วยยกระดับราคามะพร้าวหน้าสวนให้ปรับตัวดีขึ้น ปัจจุบันเกษตรกรสามารถจำหน่ายมะพร้าวได้ในราคาเฉลี่ยไม่ต่ำกว่า 15 บาทต่อลูก ขณะเดียวกัน กรมฯยังได้จัดตั้งลานประมูลมังคุดจังหวัดจันทบุรีสำเร็จเป็นแห่งแรก เพื่อสร้างกลไกการแข่งขันด้านราคา เพิ่มอำนาจการต่อรองให้แก่เกษตรกร และช่วยให้การซื้อขายเป็นไปตามคุณภาพของสินค้าอย่างแท้จริง ส่งผลให้เกษตรกรได้รับราคาที่เป็นธรรมมากขึ้น โดยมีแผนขยายผลไปยังจังหวัดนครศรีธรรมราชในระยะต่อไป

นอกจากนี้ “ตลาดไท”ถือเป็นหนึ่งในศูนย์กลางสำคัญของประเทศในการรวบรวมและกระจายผลไม้ไทยสู่ตลาดทั่วประเทศ โดยตั้งแต่เดือนกุมภาพันธ์ถึงปัจจุบัน สามารถช่วยดูดซับผลผลิตผลไม้ได้แล้วกว่า 500,000 ตัน และยังคงเดินหน้ารับซื้อและกระจายผลผลิตอย่างต่อเนื่องในช่วงที่ผลไม้ออกสู่ตลาดมากที่สุด โดยกรมฯได้ร่วมกับผู้ประกอบการรวบรวมผลไม้คุณภาพจากแหล่งผลิตทั่วประเทศมาจำหน่ายยังตลาดไท เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการกระจายสินค้า ลดขั้นตอนทางการตลาด และเปิดโอกาสให้ผู้ค้า ร้านค้าปลีก ผู้ประกอบการธุรกิจอาหาร โรงแรม ร้านอาหาร รวมถึงประชาชนทั่วไป สามารถเข้าถึงผลไม้คุณภาพในราคาที่เหมาะสม พร้อมรองรับนโยบาย “ไทยช่วยไทย พลัส” ของรัฐบาล ที่มุ่งส่งเสริมการบริโภคสินค้าไทยและเพิ่มโอกาสทางการตลาดให้แก่ผู้ประกอบการและเกษตรกรไทย

นายวิทยากร กล่าวเพิ่มเติมว่า อีกหนึ่งมาตรการ คือการส่งเสริมการจำหน่ายผลไม้ขนาดเล็กหรือ “ผลไม้ซูเปอร์จิ๋ว” เช่น ทุเรียนลูกเล็กและมังคุดลูกเล็ก ซึ่งในอดีตมักถูกมองว่าเป็นผลผลิตที่มีมูลค่าต่ำและประสบปัญหาราคาตกต่ำ แต่ปัจจุบันได้รับความนิยมจากผู้บริโภคเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง ส่งผลให้ราคาปรับตัวดีขึ้นและช่วยสร้างรายได้เพิ่มให้แก่เกษตรกร โดยกรมฯจะร่วมกับตลาดไทและตลาดกลางทั่วประเทศขยายช่องทางการจำหน่ายผลไม้กลุ่มดังกล่าวอย่างต่อเนื่อง

ส่วนเงาะ ซึ่งได้รับผลกระทบจากภาวะเศรษฐกิจและความต้องการนำเข้าของตลาดเวียดนามที่ชะลอตัวลง กรมฯได้เร่งเชื่อมโยงผู้ซื้อผ่านตลาดกลาง ตลาดสด ห้างค้าปลีกค้าส่ง และโมเดิร์นเทรด เข้ารับซื้อผลผลิตจากสวนโดยตรง เพื่อช่วยระบายผลผลิตและลดผลกระทบต่อเกษตรกร ซึ่งขณะนี้สถานการณ์เริ่มคลี่คลายและราคาหน้าสวนมีแนวโน้มปรับตัวดีขึ้นอย่างต่อเนื่อง และกรมฯยังเตรียมจัดกิจกรรมรณรงค์และส่งเสริมการจำหน่ายผลไม้ไทยภายใต้แคมเปญ “Thailand : The Land of Tropical Fruits 2026” ร่วมกับตลาดกลาง ตลาดสด และตลาดต้องชมในพื้นที่ต่างๆ ทั่วประเทศอย่างต่อเนื่อง เพื่อกระตุ้นการบริโภคภายในประเทศ เพิ่มช่องทางการตลาด และเร่งกระจายผลผลิตผลไม้ไทยสู่ผู้บริโภค

นายจิรวุฒิ สุวรรณอาจ รองอธิบดีกรมการค้าภายใน(DIT) กล่าวว่า กรมฯได้ผลักดันการจัดตั้ง “ลานประมูลผลไม้” จังหวัดจันทบุรี นำร่องด้วย “มังคุด” เป็นผลไม้ชนิดแรก เพื่อสร้างกลไกตลาดทางเลือกที่เปิดโอกาสให้ผู้รับซื้อหลายรายเข้ามาแข่งขันเสนอราคาอย่างโปร่งใส ทำให้การซื้อขายอ้างอิงตามคุณภาพของผลผลิตมากขึ้น เกษตรกรได้รับราคาที่เป็นธรรม ขณะที่ผู้ประกอบการสามารถเข้าถึงผลผลิตคุณภาพจากแหล่งผลิตโดยตรง  ซึ่งเป็นการบูรณาการความร่วมมือกับสำนักงานพาณิชย์จังหวัดจันทบุรี และสหกรณ์การเกษตรเมืองจันทบุรี จำกัด จัดตั้ง “ลานประมูลผลไม้” เพื่อเป็นจุดกลางในการรวบรวม ซื้อขาย ชั่งน้ำหนัก และตรวจสอบคุณภาพผลผลิตอย่างโปร่งใส โดยเริ่มดำเนินการตั้งแต่ช่วงปลายเดือนพฤษภาคม 2569 และเปิดดำเนินการอย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ 5 มิถุนายน 2569 ณ สหกรณ์การเกษตรเมืองจันทบุรี จำกัด ซึ่งจากข้อมูลการดำเนินงานเบื้องต้น ลานประมูลผลไม้มีปริมาณการซื้อขายสะสมแล้วคิดเป็นมูลค่ารวม 642,360 บาท