นายไชยชนก ชิดชอบ รมว.ดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม(ดีอี) กล่าวถึงกรณีนางการดี เลียวไพโรจน์ สส.บัญชีรายชื่อ รองหัวหน้าพรรคประชาธิปัตย์ เรียกร้องให้ยุติโครงการยกระดับทักษะด้านดิจิทัลและปัญญาประดิษฐ์เพื่อคนไทย(TH-AI Passport) หากไม่ดำเนินการ จะใช้กลไกรัฐสภาตรวจสอบขั้นสูงสุด ว่า เรื่องนี้มีการประสานล่วงหน้าแล้วว่าต้องการยื่นข้อเสนอที่จะพัฒนาให้ดีขึ้น และได้พูดคุยกันมาหลายรอบ แม้การออกมาแถลงข่าวล่าสุดจะแตกต่างจากที่เคยหารือกันไว้ แต่ตนมั่นใจในการบริหารจัดการโครงการว่ามีความคุ้มค่า ประชาชนได้ประโยชน์ ถือเป็นโครงการที่มีคุณภาพ

“โครงการดังกล่าวจัดทำขึ้นเพื่อให้คนไทยสามารถเข้าถึงและใช้งานโมเดล AI ที่มีคุณภาพหลากหลายรูปแบบได้ฟรีเป็นระยะเวลา 1 ปีเต็ม โดยกระทรวงดีอีจะยังคงเดินหน้าดำเนินโครงการนี้อย่างเต็มที่ เพื่อประโยชน์ของประชาชนต่อไป” นายไชยชนก กล่าว

ผู้สื่อข่าวรายงานว่า เมื่อวันที่ 27 กรกฎาคม 2569 นางการดี ยื่นหนังสือถึงนายไชยชก เพื่อให้ยกเลิกโครงการ TH-AI Passport ที่มีวงเงินงบประมาณ 1,621 ล้านบาท โดยเสนอ 5 ข้อสังเกต เพื่อให้กระทรวงดีอีนำไปพิจารณาปรับแก้ ได้แก่ 1.ข้อสงสัยเรื่องความโปร่งใสและกระบวนการจัดซื้อจัดจ้าง ที่สุ่มเสี่ยงต่อการเอื้อประโยชน์ให้แก่ผู้รับจ้างกลุ่มใดกลุ่มหนึ่ง 2.ความไม่คุ้มค่าและคุณภาพระบบที่ต่ำกว่ามาตรฐานฟรีทั่วไป

3.ความไม่โปร่งใสในเกณฑ์การจ่ายเงินตามการใช้งานจริง(Pay per Use หรือ Pay per Active User) 4.การขัดต่อเงื่อนไขสัญญาจัดซื้อจัดจ้าง(TOR) และกระทบต่ออธิปไตยทางข้อมูล(Data Sovereignty) และ 5.ขาดตัวชี้วัดความสำเร็จ(KPI) ที่ชัดเจน การลงทุนครั้งนี้จึงขาดทิศทางเชิงยุทธศาสตร์ที่ชัดเจน

ด้านนายพชร อนันตศิลป์ ปลัดกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดีอี) เปิดเผยถึงความคืบหน้าโครงการ TH-AI Passport ว่า วันที่ 31 กรกฎาคม 2569 ยังไม่ใช่กำหนดเปิดให้ประชาชนลงทะเบียนใช้งานอย่างเป็นทางการ แต่เป็นแผนของบริษัทคู่สัญญาที่ต้องการเปิดทดสอบระบบขั้นสุดท้ายในรูปแบบ User Acceptance Test หรือ UAT หลังจากการพัฒนาระบบใกล้เสร็จสมบูรณ์

“เคยมีผู้สื่อข่าวโทรศัพท์สอบถามเรื่องดังกล่าว แต่ได้ชี้แจงเพียงว่ากระทรวงดีอีต้องรอคำตอบอย่างเป็นทางการจาก อสส. เกี่ยวกับการแก้ไขเพิ่มเติมสัญญาและเอกสารแนบท้ายสัญญาให้เรียบร้อยก่อน ยืนยันว่าขณะนี้กระทรวงดีอียังไม่สามารถเริ่มดำเนินโครงการหรือนับระยะเวลาตามสัญญาอย่างเป็นทางการได้” นายพชร กล่าว

นายพชร กล่าวว่า สำหรับการเข้าร่วมทดสอบระบบวันที่ 31 กรกฎาคม 2569 เป็นลักษณะการลงทะเบียนล่วงหน้า หรือ Pre-registration แต่ยังไม่มีรายละเอียดอย่างเป็นทางการว่าประชาชนกลุ่มใดจะเข้าร่วมได้ รวมถึงต้องดำเนินการผ่านช่องทางใด โดยบริษัทเพียงแจ้งต่อกระทรวงว่าระบบใกล้สมบูรณ์และต้องการเข้าสู่กระบวนการ UAT ซึ่งเป็นส่วนที่บริษัทเตรียมดำเนินการได้ แต่ยังไม่ถือว่าโครงการเริ่มต้นอย่างเป็นทางการ

นายพชร กล่าวว่า เมื่อ อสส.ส่งความเห็นกลับมาแล้ว กระทรวงดีอีจะเริ่มนับหนึ่งโครงการได้ทันที โดยอาจเริ่มดำเนินการได้ตั้งแต่วันถัดไป โดยกระทรวงดีอีต้องการกำหนดวันเริ่มต้นให้สอดคล้องกับรอบการให้บริการและรอบการคำนวณค่าใช้จ่าย เพื่อป้องกันความสับสน หากเริ่มต้นในช่วงกลางรอบ เช่น วันที่ 3 วันที่ 4 หรือวันที่ 7 ของเดือน ส่วนการจ่ายเงินให้แก่ผู้ให้บริการจะยังเป็นไปตามหลักการที่กระทรวงดีอีเคยชี้แจงไว้ โดยคิดค่าใช้จ่ายตามจำนวนผู้ใช้งานจริง(Active User) ไม่ได้จ่ายเงินเต็มจำนวนตามสิทธิที่จัดเตรียมไว้ทั้งหมด และยังไม่สามารถยืนยันได้ว่าจะปรับลดค่าใช้จ่ายต่อผู้ใช้งานจากอัตราเดิมลงมาอยู่ในระดับใด

ผู้สื่อข่าวรายงานว่า เมื่อรายละเอียดทั้งหมดมีความชัดเจน กระทรวงดีอีจะจัดแถลงโครงการ TH-AI Passport คาดว่านายไชยชนก จะเป็นผู้แถลงรายละเอียดด้วยตนเอง