29 กรกฎาคม 2569 สำนักข่าวต่างประเทศรายงานว่า แหล่งข่าว 3 รายที่คุ้นเคยกับข้อตกลงดังกล่าว เปิดเผยกับรอยเตอร์สว่า อิหร่านคาดว่าจะได้รับการส่งมอบ 'ขีปนาวุธต่อต้านอากาศยานแบบประทับบ่า (MANPADS) ' ที่ผลิตโดยจีนล็อตแรกจำนวนมากถึง 400 กระบอกภายในไม่กี่สัปดาห์ข้างหน้า เพื่อเสริมสร้างการป้องกันประเทศท่ามกลางสงครามกับสหรัฐอเมริกา

การจัดซื้อครั้งนี้ ซึ่งมีมูลค่า 60-70 ล้านดอลลาร์สหรัฐ หรือคิดเป็นเงินไทยประมาณ 2,100-2,450 ล้านบาท นับเป็นความพยายามครั้งใหญ่ที่สุดครั้งหนึ่งของเตหะรานในการเสริมสร้างระบบป้องกันภัยทางอากาศระยะสั้น นับตั้งแต่เกิดสงครามกับสหรัฐฯและอิสราเอล ซึ่งเผยให้เห็นช่องโหว่ในความสามารถของอิหร่านในการปกป้องสถานที่ทางทหารและโครงสร้างพื้นฐานทางยุทธศาสตร์

แหล่งข่าว ระบุว่า ข้อตกลงดังกล่าวครอบคลุมการจัดซื้อระบบ MANPADS จำนวน 300-400 ชุด ประกอบด้วยขีปนาวุธรุ่น QW-12 และ FN-16 ซึ่งเป็นอาวุธนำวิถีด้วยอินฟราเรดสำหรับยิงจากบ่า ใช้โจมตีเครื่องบิน เฮลิคอปเตอร์ และอากาศยานไร้คนขับ หรือโดรน ที่บินในระดับต่ำ

การจัดซื้อครั้งนี้ถือเป็นหนึ่งในความพยายามครั้งใหญ่ที่สุดของอิหร่านในการเสริมสร้างระบบป้องกันภัยทางอากาศระยะใกล้ นับตั้งแต่เกิดสงครามกับสหรัฐฯ และอิสราเอล ซึ่งสร้างความเสียหายต่อโครงการขีปนาวุธ โดรน และระบบป้องกันภัยทางอากาศของอิหร่าน พร้อมเผยให้เห็นข้อจำกัดในการปกป้องฐานทัพและโครงสร้างพื้นฐานด้านยุทธศาสตร์

โดยสัญญาจัดซื้อดังกล่าวลงนามผ่านบริษัท Zhongqing Baoshang International Investment ซึ่งมีสำนักงานในฮ่องกง  โดยบริษัทนี้ทำหน้าที่เป็นตัวกลางระหว่างฝ่ายอิหร่านและซัพพลายเออร์ชาวจีน

ซึ่งแหล่งข่าวที่ได้ให้ข้อมูลโดยไม่เปิดเผยชื่อเนื่องจากเป็นเรื่องละเอียดอ่อน กระทรวงต่างประเทศของอิหร่านยังไม่ได้ตอบคำขอความคิดเห็นในทันที

ต่อมา กระทรวงการต่างประเทศจีนปฏิเสธรายงานดังกล่าว โดยระบุว่า ข้อมูลที่เผยแพร่ไม่มีมูลความจริงโดยสิ้นเชิง พร้อมยืนยันว่าจีนมีบทบาทในการส่งเสริมสันติภาพและการยุติความขัดแย้งมาโดยตลอด ขณะที่บริษัทตัวกลางยังไม่ได้ตอบข้อซักถามของสื่อ

ด้านกองทัพปากีสถาน ก็ได้ออกแถลงการณ์ปฏิเสธรายงานที่ระบุว่า ปากีสถานจะมีบทบาทในการลำเลียงอาวุธจากจีนสู่อิหร่าน โดยยืนยันว่าข่าวดังกล่าว "เป็นการคาดเดาและไม่เป็นความจริง"

แหล่งข่าวที่ออกมาเปิดเผยเรื่องนี้จะบอกด้วยว่า แม้แหล่งข่าวระบุว่าทั้งสองฝ่ายได้ลงนามในข้อตกลงแล้ว แต่กำหนดเวลาการส่งมอบ จำนวนอาวุธ และรายละเอียดการดำเนินงานยังอาจมีการเปลี่ยนแปลงได้ ซึ่งแผนเบื้องต้นระบุว่า การขนส่งอาวุธจะเริ่มจากเมืองอุรุมชี ในเขตปกครองตนเองซินเจียงอุยกูร์ ทางตะวันตกของจีน ก่อนผ่านปากีสถานเข้าสู่อิหร่าน แม้ยังไม่มีความชัดเจนว่าจะขนส่งทางอากาศหรือทางบก

ถึงแม้ว่า 'อิหร่าน' จะลงทุนอย่างหนักในด้านขีปนาวุธ โดรน และเรดาร์ในช่วงสองทศวรรษที่ผ่านมา แต่ผู้เชี่ยวชาญด้านการทหาร กล่าวว่า ระบบป้องกันภัยทางอากาศแบบพกพามีความสำคัญต่อการป้องกันประเทศเป็นอย่างมาก เนื่องจากสามารถกระจายตัวได้อย่างรวดเร็ว ดำเนินการโดยทีมขนาดเล็ก และเคลื่อนย้ายได้บ่อย ทำให้มีความเสี่ยงน้อยกว่าระบบป้องกันภัยทางอากาศแบบติดตั้งอยู่กับที่ จึงเหมาะสำหรับป้องกันฐานทัพ โรงไฟฟ้า และโครงสร้างพื้นฐานด้านพลังงานจากการโจมตีของโดรนหรืออากาศยานที่บินต่ำ

แหล่งข่าวความมั่นคงในยุโรป กล่าวว่า ทางการในประเทศของตนรับทราบถึงสัญญาหลายฉบับที่อยู่ระหว่างการเจรจา ซึ่งเกี่ยวข้องกับการขาย ขีปนาวุธต่อต้านอากาศยานแบบพกพา (MANPADS) รุ่น QW ให้แก่อิหร่าน รวมถึงระบบ QW-12, QW-18 และ QW-19 แม้  QW-12 จะมีประสิทธิภาพด้อยกว่ารุ่น QW รุ่นใหม่กว่า เช่น QW-18 และ QW-19 แต่กล่าวว่าระบบเหล่านี้ยังคงสามารถให้การป้องกันระยะใกล้ที่มีประสิทธิภาพต่อโดรนและเป้าหมายที่บินต่ำได้

แหล่งข่าวความมั่นคงอีกรายในตะวันออกกลาง กล่าวว่า อิหร่านพยายามที่จะซื้อขีปนาวุธ QW-12 และ QW-18 แต่พวกเขาไม่ทราบว่าได้มีการตกลงซื้อขายกันไปแล้ว QW-12 และ FN-16 เป็นระบบขีปนาวุธพื้นสู่อากาศแบบยิงจากไหล่ ควบคุมด้วยอินฟราเรด ออกแบบมาเพื่อโจมตีเครื่องบินที่บินต่ำ เฮลิคอปเตอร์ และโดรน ความคล่องตัวของระบบเหล่านี้ทำให้สามารถใช้งานได้อย่างรวดเร็วรอบๆ ฐานทัพ โครงสร้างพื้นฐานด้านพลังงาน และสถานที่สำคัญอื่นๆ

อิหร่านได้พยายามหาเส้นทางลำเลียงอาวุธและชิ้นส่วนทางทหารจากจีนผ่านเส้นทางภาคพื้นดิน เตหะรานได้สำรวจความเป็นไปได้ในการใช้เส้นทางบกเพื่อขนส่งยุทโธปกรณ์ทางทหารและชิ้นส่วนที่ใช้ได้ทั้งสองวัตถุประสงค์ของจีนอย่างรอบคอบยิ่งขึ้น และ ลดความเสี่ยงที่จะเกิดการหยุดชะงัก หรือ โดนสกัดกั้นจากการลำเลียง

ก่อนหน้านี้สำนักข่าวรอยเตอร์ส รายงานว่า อิหร่านใกล้จะบรรลุข้อตกลงแยกต่างหากกับจีนเพื่อจัดซื้อขีปนาวุธร่อนต่อต้านเรือรบ ตามข้อมูลจากผู้ที่คุ้นเคยกับการเจรจาเหล่านั้น รอยเตอร์ไม่สามารถตรวจสอบได้ว่าข้อตกลงดังกล่าวสำเร็จลุล่วงหรือไม่

การจัดซื้อครั้งนี้เน้นย้ำถึงการพึ่งพาอย่างต่อเนื่องของสาธารณรัฐอิสลามต่อการผลิตอาวุธภายในประเทศและซัพพลายเออร์ต่างประเทศ แม้ว่าจะเผชิญกับการคว่ำบาตรและข้อจำกัดในการนำเข้าสินค้าที่เกี่ยวข้องกับการป้องกันประเทศมานานหลายปีแล้วก็ตาม