คุณแม่ตั้งครรภ์มีโอกาสเป็นริดสีดวงได้มากกว่าคนทั่วไปยิ่งเป็นคุณแม่ที่ท้องผูก ถ่ายแข็ง นั่งเบ่งนาน ยิ่งมีโอกาสเป็นริดสีดวงมากขึ้น และอาจทำให้มีแผล เลือดออกได้ จึงควรรู้เท่าทันและพบแพทย์โดยเร็ว

พญ.สรินดา เลิศบรรณพงษ์ แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านศัลยศาสตร์และลำไส้ใหญ่ โรงพยาบาลกรุงเทพ ให้ข้อมูลว่า สาเหตุที่แม่ตั้งครรภ์เป็นริดสีดวง มีดังนี้ 1.มดลูกขยายใหญ่ขึ้น เมื่อคุณแม่ตั้งครรภ์มดลูกจะขยายใหญ่จนไปกดหลอดเลือดดำในช่องท้อง ส่งผลให้หลอดเลือดดำบริเวณก้น เท้า ขา เกิดการคั่งของเลือดเป็นกระจุกเลือดได้ 2.ฮอร์โมน จากการตั้งครรภ์ ทำให้ร่างกายสร้างฮอร์โมนหลายชนิด หลอดเลือดดำขยายตัวเพิ่มขึ้น เลือดคั่งมากขึ้น 3.ท้องผูก ส่งผลให้คุณแม่ต้องใช้แรงเบ่งมากขณะขับถ่าย ทำให้เป็นริดสีดวงได้ และเมื่อท้องผูก อุจจาระจะมีความแข็ง ส่งผลให้เจ็บปวดและมีเลือดออกขณะขับถ่ายได้

4.นั่งนาน ยืนนาน ทำให้เป็นริดสีดวงจากการที่เลือดไปรวมอยู่ที่จุดเดียวจนเลือดคั่งบริเวณทวารหนักได้

คุณแม่ตั้งครรภ์ที่เป็นริดสีดวงจะมีอาการดังต่อไปนี้ เจ็บบริเวณภายในหรือขอบทวารหนัก บวมรอบทวารหนัก คลำเจอติ่งเนื้อขอบทวารหนัก เลือดออกเล็กน้อย ปวด เจ็บเวลาถ่ายอุจจาระ อาจมีเลือดไหลตาม รู้สึกมีอุจจาระค้าง อุจจาระแข็ง ถ่ายยากถ่ายไม่สุด

สำหรับการรักษาคุณแม่ตั้งครรภ์เป็นริดสีดวงนั้น คุณแม่ตั้งครรภ์ที่เป็นริดสีดวงไม่ควรซื้อยามาใช้เองโดยเด็ดขาด ควรพบแพทย์เพื่อรับการตรวจรักษาอย่างเหมาะสม โดยแพทย์อาจให้ยาเหน็บ ครีมทา หรือยารับประทานเพื่อบรรเทาอาการ ในคุณแม่ที่อาการหนัก ปวดมาก แพทย์อาจใช้ชนิดที่มียาชาร่วมด้วย

นอกจากนั้น คุณแม่ตั้งครรภ์ควรนอนท่าตะแคง เพราะช่วยให้เลือดไหลเวียนได้สะดวก มดลูกไม่กดทับเส้นเลือดดำบริเวณช่องท้องและลำไส้ใหญ่ ควรนอนตะแคงทุก 2-3 ชั่วโมง เพื่อลดความดันช่องท้องอีกทั้งการนอนคว่ำให้เข่าชิดอกหรือท้องหรือนอนให้ก้นโด่งช่วงเย็นหรือกลางคืนประมาณ 10-15 นาที ช่วยให้การไหลเวียนเลือดที่ทวารหนักกลับสู่หัวใจได้ดีขึ้น

ป้องกันริดสีดวงคุณแม่ตั้งครรภ์คือ เมื่อปวดอุจจาระให้เข้าห้องน้ำทันที อย่าเบ่งอุจจาระแรงดื่มน้ำให้มาก จิบน้ำตลอดทั้งวันออกกำลังกายเบาๆ เป็นประจำเช่น โยคะ เหยียดกล้ามเนื้อ ฯลฯ เปลี่ยนอิริยาบถอยู่เสมอ ห้ามยกของหนัก อย่านั่งยองหรือทิ้งน้ำหนักเป็นเวลานาน นอนตะแคง งดดื่มชากาแฟ น้ำอัดลม เครื่องดื่มแอลกอฮอล์

อย่างไรก็ตาม ริดสีดวงในคุณแม่ตั้งครรภ์อาจไม่รุนแรงแต่พบได้มากกว่าคนทั่วไปจึงสร้างความรำคาญให้คุณแม่เพราะฉะนั้นการรู้เท่าทันหมั่นสังเกตและรีบพบแพทย์โดยเร็วที่สุดย่อมช่วยลดความรุนแรงที่จะเกิดขึ้น