นางสาวมนัญญา ไทยเศรษฐ์ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์เปิดเผยหลังประชุมติดตามสถานการณ์ระบาดของโรคไหม้คอรวงข้าวในจ.สุรินทร์ ว่ากรมส่งเสริมการเกษตรรายงาน เมื่อวันที่16 ตุลาคม ที่ผ่านมา พบการระบาดของโรคไหม้คอรวงข้าวใน 7 จังหวัดได้แก่ ลําพูน แพร่ จันทบุรี มุกดาหาร มหาสารคาม สุรินทร์ และสงขลา รวม 7,442 ไร่ และพบการระบาดของเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาลใน 6 จังหวัด ได้แก่ ลําปาง แพร่ อุตรดิตถ์ พิจิตร อ่างทอง และสุพรรณบุรี รวม 18,141 ไร่ นอกจากนี้ กรมการข้าวยังได้รับรายงานการระบาดของโรคไหม้ในจ.สุรินทร์ 77,777 ไร่ และการระบาดของเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาลในจ.ลําปาง ด้วย กรมการข้าวจึงแจ้งเตือนภัยการระบาดของศัตรูข้าวทั้ง 2 ชนิด ในภาคเหนือ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ภาคกลาง ภาคตะวันออก และภาคตะวันตก

สำหรับปีการผลิต 2562/63 จ.สุรินทร์มีพื้นที่ปลูกข้าว 3.025 ล้านไร่ รายงานพบการระบาดโรคไหม้คอรวงข้าวครั้งแรก เมื่อวันที่ 18 ตุลาคม 2562ซึ่งเวลาเพียง 10 วัน ตั้งแต่วันที่ 18 - 28 ตุลาคมมีการระบาดรวดเร็วครอบคลุมพื้นที่ 17 อำเภอ 140 ตำบล 1,331 หมู่บ้าน เกษตรกรผู้ประสบภัย 49,204 ราย รวมพื้นที่ระบาดทั้งสิ้น283,454.75 ไร่ สาเหตุสำคัญจาก 1. เกษตรกรใช้เมล็ดพันธุ์หว่านข้าวในอัตราสูงเกินไป (30 - 50 กิโลกรัม/ไร่) 2.ข้าวหอมมะลิ (พันธุ์ขาวดอกมะลิ 105 และ กข 15) เป็นพันธุ์ข้าวที่อ่อนแอต่อโรคไหม้คอรวงข้าว 3.ใช้ปุ๋ยเคมีอัตราที่สูง โดยเฉพาะปุ๋ยที่มีธาตุไนโตรเจนสูง ส่งผลให้พืชอ่อนแอต่อการเกิดโรค และ 4.สภาพอากาศเหมาะสมต่อการเกิดโรคไหม้ข้าว

อย่างไรก็ตาม สำนักงานเกษตรจังหวัดสุรินทร์ และสำนักงานเกษตรอำเภอเฝ้าระวัง เป็นช่วงก่อนเกิดการระบาด มีศูนย์จัดการศัตรู พืชชุมชน เป็นศูนย์เฝ้าระวังการระบาดศัตรูพืชในพื้นที่และรายงานข้อมูลให้หน่วยงานราชการ พร้อมประชาสัมพันธ์เตือนการระบาด และช่วงระหว่างเกิดการระบาด ได้สร้างการรับรู้การจัดการโรคไหม้คอรวงข้าวให้เกษตรกร 17 อำเภอ 26,124 ราย ลงพื้นที่สำรวจแปลง สนับสนุนเชื้อราไตรโครเดอร์มาเบื้องต้น เพื่อควบคุมโรค 10,341 กิโลกรัม ฉีดพ่นได้ 31,023 ไร่ ทั้งนี้ จ.สุรินทร์ประกาศเขตพื้นที่ประสบสาธารณภัย (โรคไหม้คอรวงข้าว) เพื่อเตรียมประกาศเขตให้ความช่วยเหลือเกษตรกรตามระเบียบกระทรวงการคลังว่าด้วยเงินทดรองราชการ พ.ศ. 2562 ต่อไป