ช่วงนี้ผลไม้ไทยกำลังทยอยออกสู่ตลาดอย่างต่อเนื่องซึ่งที่ผ่านมาเกษตรกรประสบปัญหาการระบายสินค้าเนื่องจากผลกระทบของการระบาดโรคโควิด-19 ความต้องการบริโภคในประเทศลดลงเนื่องจากนักท่องเที่ยวหายไปกว่า 80% ในขณะที่การส่งออกก็ค่อนข้างลำบากเพราะทุกประเทศประสบปัญหาเช่นเดียวกันหมด โดยเฉพาะประเทศจีนที่ถือเป็นตลาดหลักในการส่งออกผลไม้ของไทย ที่หลังจากเกิดการระบาดของโรคโควิด-19 ก็ได้มีการปิดด่านการค้าชายแดนจีน–เวียดนาม ที่ตั้งอยู่ในเขตปกครองตนเองกว่างซีจ้วงของจีนหลายแห่ง และให้รถสินค้าผลไม้ของเวียดนามต้องเข้าสู่จีนที่จุดเดียวกับรถสินค้าผลไม้ของไทยคือด่านโหย่วอี้กวน ทำให้รถติดหน้าด่านสะสมเป็นทางยาวกว่า 15 กิโลเมตร ส่งผลต่อคุณภาพของผลไม้ไทยโดยเฉพาะทุเรียนที่สุกก่อนถึงมือผู้บริโภค ซึ่งกระทรวงเกษตรและสหกรณ์เองก็ได้หาวิธีแก้ปัญหาเพื่อช่วยเหลือเกษตรกรกันอย่างเต็มกำลังหลากหลายช่องทาง โดยเฉพาะกรมวิชาการเกษตร และสำนักงานมาตรฐานสินค้าเกษตรและอาหารแห่งชาติ (มกอช.) ที่ได้เร่งเจรจากับกระทรวงศุลกากรของจีน (GACC) เพื่อแก้ปัญหาดังกล่าวอย่างเร่งด่วน จนล่าสุดเป็นผลสำเร็จ จีนยินยอมให้ไทยสามารถนำเข้าผลไม้เข้าสู่ประเทศได้ประมาณปลายเดือนเมษายนนี้ โดยเพิ่มเติมจากจุดเดิมได้อีก 2 ด่าน คือ ด่านตงซิง และด่านรถไฟผิงเสียง

สำหรับด่านตงซิง ตั้งอยู่ที่เมืองตงซิง อำเภอฝังเฉิงกั่ง เขตกว่างซีจ้วงฯ ของจีน อยู่ห่างจากด่านหม่งไก๋ จังหวัดกว๋างนิญ ของเวียดนามเพียง 100 เมตร โดยได้รับอนุญาตให้เป็นด่านนำเข้าผลไม้จากต่างประเทศเป็นแห่งที่ 2 ของเขตกว่างซีจ้วงฯ ต่อจากด่านโหย่วอี้กวน สามารถรองรับรถสินค้าเข้า-ออกได้ไม่ต่ำกว่า2,000 คันต่อวัน จึงเป็นด่านที่มีศักยภาพในการนำเข้าผลไม้จากไทย ส่วนด่านรถไฟผิงเสียง ตั้งอยู่ที่เมืองผิงเสียง เขตกว่างซีจ้วง ของจีน ซึ่งอยู่ไม่ไกลจากด่านโหย่วอี้กวน โดยเป็นด่านรถไฟเพียงแห่งเดียวของเขตกว่างซีจ้วง ที่ได้รับอนุญาตให้เป็นด่านนำเข้าผลไม้ ซึ่งตู้สินค้าผลไม้ไทยที่ขนส่งทางรถยนต์สามารถเปลี่ยนมาขนส่งโดยรถไฟเพื่อเข้าสู่จีนได้ที่สถานีรถไฟด่งดัง ดังนั้นการอนุญาตให้นำเข้าผลไม้ไทยผ่านด่านดังกล่าวของจีน นับเป็นการพลิกโฉมรูปแบบการส่งออกผลไม้ไทยไปจีน จากเดิมที่มีเพียงทางรถยนต์ ทางเรือและทางอากาศเท่านั้น จึงเป็นทางเลือกใหม่ให้กับผู้ส่งออกไทย

นับเป็นข่าวดีของเกษตรกรและผู้ส่งออกของไทยที่จีนเห็นชอบให้ผลไม้ไทยสามารถนำเข้าได้ที่ด่านตงซิง และด่านรถไฟผิงเสียงเพิ่มเติม รวมทั้งให้บรรจุลงในร่างพิธีสารฉบับใหม่ อันเป็นผลสืบเนื่องจากการเดินทางเยือนจีนของ นายเฉลิมชัย ศรีอ่อน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรฯ เมื่อเดือนพฤศจิกายน 2562 ที่ผ่านมา ซึ่งทั้ง 2 ฝ่ายได้เห็นชอบร่วมกันในหลักการของร่างพิธีสารฯดังกล่าว และนำมาสู่การเริ่มเปิดด่านและเส้นทางในครั้งนี้ ซึ่งนับเป็นก้าวกระโดดที่สำคัญต่อการส่งออกผลไม้ไปจีน เนื่องจากเป็นการเปิดให้รถผลไม้จากไทยสามารถใช้เส้นทางใดก็ได้ในการขนส่ง และเพิ่มจำนวนด่านที่อนุญาตให้ส่งออกและนำเข้า โดยด่านฝ่ายไทย ได้แก่ ด่านตรวจพืชเชียงของ ด่านตรวจพืชบึงกาฬ ด่านตรวจพืชนครพนม ด่านตรวจพืชมุกดาหารและจุดผ่อนปรนบ้านผักกาดของจังหวัดจันทบุรี ส่วนด่านฝ่ายจีน ได้แก่ ด่านโม่หัน ด่านโหย่วอี้กวน ด่านตงซิง และด่านรถไฟผิงเสียง ถือเป็นการปลดล็อกเรื่องเส้นทางและด่านนำเข้าที่เคยเป็นข้อจำกัดในการขนส่งของทั้งสองฝ่ายมาโดยตลอด...นับว่าเป็นเรื่องคลายความกังวลของพี่น้องเกษตรกรผู้ปลูกผลไม้ของไทยได้พอสมควร โดยเฉพาะชาวสวนทุเรียนที่เคยกังวลว่าปีนี้อาจจะมียอดส่งออกลดลงและทำให้ราคาทุเรียนตกต่ำกว่าปีที่ผ่านมา

ขุนเกษตรา