นายพิเชษฐ์ วิริยะพาหะ อธิบดีกรมวิชาการเกษตร เปิดเผยว่า ได้รับแจ้งจากหน่วยงานบริการตรวจสอบสุขอนามัยพืชและสัตว์ (APHIS) ว่าสหรัฐอเมริกาอนุญาตให้นำเข้าส้มโอจากประเทศไทยภายใต้เงื่อนไขการนำเข้าที่กำหนดแล้ว ผู้ประสงค์จะส่งออกส้มโอไปสหรัฐฯ ต้องลงทะเบียนกับกรมวิชาการเกษตร เพื่อร่วมโครงการตรวจสอบผลไม้ฉายรังสีก่อนการส่งออก นับเป็นข่าวดีที่รอมานาน 15 ปี หลังจากขอเปิดตลาดส้มโอเมื่อปี 2549 พร้อมกับผลไม้หลายชนิด ซึ่งปัจจุบันได้รับอนุญาตเพียง 7 ชนิด คือ มะม่วง มังคุด เงาะ ลำไย ลิ้นจี่ สับปะรด และแก้วมังกร เนื่องจากจะต้องผ่านขั้นตอนการวิเคราะห์ความเสี่ยงศัตรูพืชจากประเทศผู้นำเข้า เพื่อป้องกันมิให้มีแมลงศัตรูพืชกักกันที่ไม่มีในประเทศผู้นำเข้า ติดปนเปื้อนไปกับผลผลิต ซึ่งประเทศไทยใช้เงื่อนไขการวิเคราะห์ความเสี่ยงศัตรูพืชก่อนที่จะอนุญาตให้นำเข้าผลไม้เช่นกัน

ทั้งนี้ ประเทศไทยมีส้มโอมากกว่า 30 พันธุ์ที่มีลักษณะเด่น ได้แก่ พันธุ์ทับทิมสยาม พันธุ์ขาวแตงกวา หรือพันธุ์ทองดี เป็นต้น ซึ่งส้มโอไทยแต่ละพันธุ์มีรสชาติและสีสันที่เป็นเอกลักษณ์แตกต่างจากส้มโอประเทศอื่น ทำให้ตอบสนองความต้องการของผู้บริโภคได้เป็นอย่างดี รวมทั้งยังเป็นผลไม้ที่สามารถเก็บรักษาได้ระยะเวลานาน เหมาะแก่การขนส่งทั้งทางเครื่องบินและทางเรือ ปัจจุบันประเทศไทยสามารถส่งออกส้มโอไปจำหน่ายในต่างประเทศได้ 29 ประเทศ มีตลาดที่สำคัญ ได้แก่ จีน และมาเลเซีย ในปี 2564 ประเทศไทยส่งออกส้มโอ 29,782 ตัน คิดเป็น
มูลค่ากว่า 903 ล้านบาท

ขณะที่ น.ส.ชลธิชา รักใคร่ ผอ.กลุ่มวิจัยการกักกันพืช สำนักวิจัยพัฒนาการอารักขาพืช กรมวิชาการเกษตร กล่าวว่า
ได้รับหนังสือจากหน่วยงาน APHIS แจ้งให้ทราบถึงการอนุญาตการนำเข้าส้มโอจากประเทศไทยโดยให้เพิ่มส้มโอเข้าอยู่ภายใต้โครงการฉายรังสีที่มีการดำเนินการอยู่ในปัจจุบัน และให้ส่งข้อมูลเพิ่มเติมที่เกี่ยวข้องกับส้มโอเพื่อประกอบการประเมินจากคณะที่ปรึกษาโครงการฉายรังสี เพื่อพิจารณาออกใบอนุญาตให้นำเข้า ซึ่งการดำเนินการมาถึงขั้นตอนนี้คาดว่าในฤดูกาลผลิตส้มโอเดือนสิงหาคม 2565 จะสามารถส่งออกส้มโอลอตแรกไปจำหน่ายที่สหรัฐฯ ได้

ส่วนเงื่อนไขการส่งออกส้มโอไปสหรัฐฯ นั้น ผลผลิตต้องมาจากแหล่งผลิตที่ได้รับการรับรอง GAP โรงคัดบรรจุได้รับการรับรองตามมาตรฐาน GMP ก่อนการส่งออกต้อง ล้าง ขัด ฆ่าเชื้อ และจุ่มสารเคมีเพื่อกำจัดเชื้อราตามคำแนะนำของกรมวิชาการเกษตร