คิด เขียน คุย : ม็อบกำนันมะโน‘มโน’สมชื่อ

“ม็อบกำนันมะโน”ที่ขึ้นต้นเป็นลำไม้ไผ่นั้น ทำท่าว่าเมื่อเหลาลงไปจะกลายเป็นบ้องกัญชาเสียแล้ว จากการชุมนุมที่บริเวณทำเนียบรัฐบาลมาได้สัปดาห์กว่า
กล่าวคือ นอกจากจะไม่เห็นทิศทางว่าจะไปต่อและจบลงอย่างไรแล้ว ขนาดนายอนุทิน ชาญวีรกูล พา ๒ รองนายกรัฐมนตรีทีมเศรษฐกิจ ทั้งนายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ และนางศุภจี สุธรรมพันธุ์ ออกจากทำเนียบรัฐบาลมาพบ“กำนันมะโน”และผู้ชุมนุม เพื่อหาทางลงให้กลับบ้านได้อย่างสวยงามเมื่อค่ำวันที่ 13 พฤศจิกายนที่ผ่านมา และวันหน้าถ้าหากนายอนุทินเบี้ยวยังกลับมาทวงถามได้ใหม่อีกก็ตาม แต่ปรากฏว่า“กำนันมะโน”ก็ยังดันทุรังปักหลักชุมนุม“ม็อบแนวร่วมปฏิวัติประชาชนปกป้องแผ่นดิน” (นปผ.) ต่อไปอีก
นั่นก็เพราะ ข้อเสนอที่เรียกร้องให้รัฐบาลลดราคาน้ำมันทุกชนิดลงทันทีลิตรละ 10 บาทนั้น จะให้ได้ดังใจนึกตามที่“กำนันมะโน”ต้องการ ก็คงไม่ใช่เรื่องที่รัฐบาลจะทำได้โดยง่าย แบบ“สั่งปุ๊บลดปั้บ”ทันทีทันใด เนื่องจากเรื่องราคาน้ำมันมีความซับซ้อนและเกี่ยวโยงกับเหตุปัจจัยหลายอย่างทั้งภายในและภายนอก ถ้าลำพังเพียงแค่รัฐบาลตัดสินใจฝ่ายเดียวแล้วกดปุ่มได้เลย ปัญหาก็ย่อมไม่เกิด และก็จะไม่เป็นปัญหาเรื้อรังที่กี่รัฐบาลก็ยังแก้ไขไม่ได้จนถึงบัดนี้
เป็นต้นว่า ราคาขายปลีกน้ำมันนั้น ประกอบด้วยราคา ณ โรงกลั่น, ภาษีสรรพสามิต, ภาษีเทศบาล, ภาษีมูลค่าเพิ่ม, เงินกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิง, เงินกองทุนเพื่อส่งเสริมการอนุรักษ์พลังงาน และค่าการตลาด ซึ่งเฉพาะค่าภาษีสรรพสามิตน้ำมันทุกชนิดรวแล้วจะอยู่ที่ 7-10 บาท, ภาษีเทศบาลคิดเป็น 10 เปอร์เซ็นต์ของภาษีสรรพสามิต หรือประมาณลิตรละ 0.58-0.69 บาท และภาษีมูลค่าเพิ่ม (VAT) อยู่ที่ 7 เปอร์เซ็นต์ของราคาขายส่งและค่าการตลาด
สมมุติว่านายอนุทิน ชาญวีรกูล ยอมตามใจ“ม็อบกำนันมะโน” ยกเลิกค่าภาษีสรรพสามิตทั้งหมด รวมทั้งภาษีเทศบาลและภาษีมูลค่าเพิ่ม ผลที่จะตามมา ก็คือ เฉพาะภาษีสรรพสามิตซึ่งเป็นรายได้ของรัฐบาลที่นำไปใช้บริหารประเทศ จะหายไปทันที แล้วจะหาเงินจากที่ไหนมาเติมในส่วนนี้
ในแต่ละปี รัฐจัดเก็บรายได้จากภาษีสรรพสามิตปีละเกือบ 5 แสนล้านบาท โดยในปีงบประมาณ 2568 กรมสรรพสามิตจัดเก็บรายได้จากภาษีสรรพสามิตทั้งหมดประมาณ 4.7 - 4.89 แสนล้านบาท และในปีงบประมาณ 2569 กระทรวงการคลังได้ตั้งเป้าการจัดเก็บรายได้จากภาษีสรรพสามิตไว้ที่ 5.78 แสนล้านบาท
และเมื่อเจาะลึกลงไปในรายละเอียด จากภาษีสรรพสามิตทั้งหมดในแต่ละปีที่รัฐเก็บได้ พบว่ารายได้จากภาษี“สรรพสามิตน้ำมัน” อยู่ที่ประมาณ 2.4 แสนล้านบาทต่อปี หรือเฉลี่ยประมาณเดือนละ 2 หมื่นล้านบาท คือเกินครึ่งหนึ่งของจำนวนรายได้จากภาษีสรรพสามิตทั้งหมด ทั้งนี้จากตัวเลขปีงบประมาณ 2568 รัฐจัดเก็บภาษีสรรพสามิตน้ำมันได้ถึง 243,681 ล้านบาท หรือคิดเป็นสัดส่วนราว 51 เปอร์เซ็นต์ของภาษีสรรพสามิตทั้งหมดที่รัฐจัดเก็บได้
ที่ยกมานั้น เป็นเพียงแค่บางส่วนเกี่ยวกับโครงสร้าง“ราคาน้ำมัน” และเป็นเหตุปัจจัยเฉพาะภายในประเทศเท่านั้นด้วย ถ้าหากนำเหตุปัจจัยภายนอกมาพิจารณาประกอบด้วย ก็ยิ่งต้องคิดหนักมากขึ้นไปอีก เพราะประเทศไทยพึ่งพาการนำเข้าน้ำมันดิบจากตลาดโลกสูงถึง 91-92 เปอร์เซ็นต์ ของความต้องการใช้ทั้งหมด โดยสามารถขุดเจาะและผลิตเองได้ในประเทศเพียงแค่ 8-9 เปอร์เซ็นต์เท่านั้น เรียกว่าน้ำมันดิบ 10 ลิตรที่นำเข้าโรงกลั่น ไทยผลิตเองได้ไม่ถึง 1 ลิตร
ส่วนข้อมูล“กำนันมะโน”ที่อ้างจาก ม.ล.กรกสิวัฒน์ เกษมศรี ผู้เชี่ยวชาญด้านพลังงาน โดยทวงถามรัฐบาลเรื่องบ่อน้ำมันในทะเล 3 พันบ่อ“หายไปไหน” เพื่อนำมากลั่นเพิ่มปริมาณทดแทนน้ำมันดิบที่ต้องนำเข้าจากตลาดโลก และสามารถนำมาสนับสนุนข้อเรียกร้องให้รัฐบาลลดราคาน้ำมันลงลิตรละ 10 บาทได้นั้น ในโลกโซเชียลวิพากษ์วิจารณ์กันว่า “กำนันมะโน”กำลังหลงเชื่อกับข้อมูลชุดนี้ โดยที่ไม่ได้ศึกษาหาข้อมูลเพิ่มเติมมาประกอบให้ถ่องแท้แก่อนจะ“มโน”ตาม
เพราะข้อมูลจากสำนักงานนโยบายและแผนพลังงาน (สนพ.) ของกระทรวงพลังงาน ระบุว่า แหล่งปิโตรเลียมที่ขุดเจาะได้ทั้งในอ่าวไทยและบนบก ส่วนใหญ่เป็นก๊าซธรรมชาติถึง 74 เปอร์เซ็นต์ โดยนำไปใช้ผลิตไฟฟ้า ก๊าซหุงต้ม และใช้เป็นสารตั้งต้นในอุตสาหกรรมปิโตรเคมี ส่วนบ่อน้ำมันดิบมีขนาดเล็กและไม่สามารถนำมากลั่นเป็นน้ำมันเบนซินหรือดีเซลได้เพียงพอต่อความต้องการภายในประเทศ และคุณคุณสมบัติของน้ำมันดิบที่ขุดได้ก็ไม่ตรงกับเทคโนโลยีของโรงกลั่นในประเทศที่มีอยู่ทั้งหมด 6 โรง ทำให้ต้องส่งออกน้ำมันดิบส่วนนั้นไปขาย แล้วนำเข้าน้ำมันดิบชนิดที่เหมาะสมจากตลาดโลกมาทดแทน
ประการสำคัญ ที่กล่าวไว้ในตอนต้นว่า “ม็อบกำนันมะโน”ขึ้นต้นเป็นลำไม้ไผ่พอเหลาลงไปจะกลายเป็นบ้องกัญชา ก็เนื่องจาก“กำนันมะโน”กำลังจับแพะชนแกะ ด้วยการโพสต์ข้อความผ่านเฟซบุ๊กส่วนตัว“กำนันตำบลกระบี่น้อย ซื่อสัตย์ ชัดเจน”เมื่อวันที่ 17 พฤศจิกายนวานนี้ว่า “เวที นปผ. ขอเรียนเชิญท่านนายกฯ รัฐมนตรีพลังงาน หรือตัวแทน มาดีเบตเรื่องน้ำมัน เรื่องพลังงาน กับแนวร่วมพวกเรา ณ เวทีข้างทำเนียบครับ”
นั่นก็หมายความว่า “กำนันมะโน”กำลังหลงทาง เพราะการดีเบตไม่ใช่การต่อสู้เพื่อให้ได้มาตามข้อเรียกร้อง แต่กลายเป็นว่าได้เปลี่ยนพื้นที่ของการชุมนุม“ม็อบแนวร่วมปฏิวัติประชาชนปกป้องแผ่นดิน”เป็นเวทีวิชาการหรือเวทีการโต้วาที ซึ่งถึงขนาดยกทัพมาประชิดทำเนียบรัฐบาลแล้ว มีแต่ต้อง“หักด่านชิงเมือง”คว้าชัยชนะมาให้ได้เท่านั้น
หรือว่าเพราะมีเบื้องหลัง ต้องการยืดเวลาการชุมนุมออกไป เพื่อให้ถึงวันที่พรรคฝ่ายค้านจะเปิดอภิปรายไม่ใว้วางใจรัฐบาลในเดือนธันวาคม ?!
รุ่งเรือง ปรีชากุล
