‘ส.อ.ท.’ดันชิ้นส่วนไทยกลุ่ม‘ยานยนต์-อิเล็กทรอนิกส์’สู่อุตฯอวกาศญี่ปุ่น

‘ส.อ.ท.’ขานรับนายกฯ หารือทวิภาคีญี่ปุ่น เปิดโอกาสผู้ผลิตชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์และยานยนต์ไทยสู่อุตสาหกรรมอวกาศ ต่อยอดความร่วมมือไทย-ญี่ปุ่น ดัน Co-Creation พัฒนาบุคลากรและห่วงโซ่อุปทานชิ้นส่วนดาวเทียม
สภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย (ส.อ.ท.) ขานรับนโยบายรัฐบาลในการผลักดันผู้ผลิตชิ้นส่วนไทยเข้าสู่อุตสาหกรรมอวกาศ ภายหลังนายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย หารือทวิภาคีกับนางทากาอิจิ ซานาเอะ นายกรัฐมนตรีญี่ปุ่น เมื่อวันที่ 17 พฤศจิกายน 2569 ณ กรุงมะนิลา ประเทศฟิลิปปินส์ โดยทั้งสองฝ่ายได้หารือแนวทางส่งเสริมผู้ผลิตชิ้นส่วนไทยให้ต่อยอดสู่การผลิตชิ้นส่วนดาวเทียมและอุปกรณ์อวกาศ เพื่อเพิ่มมูลค่าการผลิตและสร้างโอกาสการจ้างงานทักษะสูง ควบคู่กับการยกระดับความตกลงหุ้นส่วนเศรษฐกิจไทย–ญี่ปุ่น (JTEPA)
วันอังคารที่ 18 พฤศจิกายน 2569 นายวราวุธ ศิลปอาชา รัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม พร้อมด้วย ดร.อัษฎาพร ไกรพานนท์ ที่ปรึกษารัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม นายธนฑิตย์ รักตะบุตร ผู้ช่วยรัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี และนางพิมพ์ใจ ลี้อิสสระนุกูล ประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย (ส.อ.ท.) พร้อมด้วยนายเวทิต โชควัฒนา รองประธานอาวุโส ส.อ.ท. และนายชญานินทร์ โพธิวรคุณ ประธานกลุ่มอุตสาหกรรมไฟฟ้าและอิเล็กทรอนิกส์ ส.อ.ท. ร่วมหารือกับผู้แทนกระทรวงเศรษฐกิจ การค้า และอุตสาหกรรมญี่ปุ่น (Ministry of Economy, Trade and Industry: METI) องค์การสำรวจอวกาศญี่ปุ่น (Japan Aerospace Exploration Agency: JAXA) และผู้ประกอบการดาวเทียมญี่ปุ่น 2 บริษัท ได้แก่ Institute for Q-shu Pioneers of Space, Inc. (iQPS) และ Synspective Inc. เพื่อหารือโอกาสในการพัฒนาเทคโนโลยีดาวเทียมและเชื่อมโยงผู้ผลิตชิ้นส่วนไทยเข้าสู่ห่วงโซ่อุปทานอุตสาหกรรมอวกาศของญี่ปุ่น ณ โรงแรมอิมพีเรียล กรุงโตเกียว ประเทศญี่ปุ่น
ในการหารือครั้งนี้ ผู้แทน METI และผู้ประกอบการดาวเทียมได้นำเสนอข้อมูลและแลกเปลี่ยนมุมมองเกี่ยวกับอุตสาหกรรมอวกาศ โดย iQPS นำเสนอการพัฒนาและผลิตดาวเทียมเรดาร์ขนาดเล็ก (Small SAR Satellite) พร้อมแผนขยายเครือข่ายดาวเทียมเพื่อเพิ่มความถี่ในการบันทึกภาพพื้นผิวโลก ขณะที่ Synspective นำเสนอการนำข้อมูลจากเครือข่ายดาวเทียมเรดาร์มาใช้ติดตามและประเมินผลกระทบจากภัยพิบัติ เช่น น้ำท่วม รวมถึงติดตามการเปลี่ยนแปลงของโครงสร้างพื้นฐาน นอกจากนี้ ยังได้แลกเปลี่ยนข้อมูลเกี่ยวกับต้นทุนการผลิต แนวทางการใช้ชิ้นส่วนที่ผลิตในประเทศ (Local Content) ตลอดจนการบริหารจัดการภารกิจปล่อยดาวเทียม โดยมีฐานปล่อยดาวเทียมในประเทศนิวซีแลนด์เป็นกรณีศึกษา
นางพิมพ์ใจ กล่าวว่า การหารือครั้งนี้สะท้อนให้เห็นถึงโอกาสและศักยภาพของตลาดอุตสาหกรรมดาวเทียมที่มีความต้องการเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง ทั้งในด้านการผลิตดาวเทียมและการให้บริการข้อมูล โดยเฉพาะความต้องการดาวเทียมที่มีประสิทธิภาพสูงและสามารถบันทึกภาพได้อย่างละเอียด ซึ่งจำเป็นต้องอาศัยเครือข่ายดาวเทียมจำนวนมากขึ้น อย่างไรก็ตาม ความท้าทายสำคัญอยู่ที่การแข่งขันด้านเทคโนโลยี ทั้งการพัฒนาผลิตภัณฑ์ให้มีคุณภาพสูง ควบคุมต้นทุนให้สามารถแข่งขันได้ รวมถึงรักษาประสิทธิภาพและความเสถียรในการใช้งาน
นอกจากนี้ ผู้ประกอบการญี่ปุ่นยังให้ความสนใจศักยภาพของประเทศไทย ทั้งด้านบุคลากรที่มีความสามารถในการพัฒนาเทคโนโลยี (Talent) และฐานการผลิตชิ้นส่วนอุตสาหกรรม โดยเฉพาะอุตสาหกรรมยานยนต์ที่มีขีดความสามารถด้านการผลิตชิ้นส่วนที่ต้องการความแม่นยำสูง รวมถึงมีกำลังการผลิตและเครื่องจักรที่สามารถต่อยอดไปสู่อุตสาหกรรมดาวเทียมได้ โดยเฉพาะในช่วงที่ภาคการผลิตยานยนต์ไทยยังมีกำลังการผลิตส่วนหนึ่งที่สามารถรองรับงานใหม่ได้ จึงเป็นโอกาสในการนำศักยภาพดังกล่าวมาสร้างมูลค่าเพิ่มและขยายฐานการผลิตไปสู่อุตสาหกรรมอวกาศ
ทั้งนี้ ทั้งสองบริษัทแสดงความสนใจที่จะสร้างความร่วมมือกับประเทศไทยในระยะยาว ทั้งด้านการพัฒนาเทคโนโลยีและบุคลากร ส.อ.ท. จึงเสนอแนวทางความร่วมมือระหว่างไทยและญี่ปุ่นภายใต้แนวคิด Co-Creation ใน 2 ด้านสำคัญ ได้แก่ 1. การพัฒนาบุคลากร (Talent Development) เพื่อยกระดับทักษะและความเชี่ยวชาญของวิศวกรและช่างเทคนิคไทยให้รองรับเทคโนโลยีอวกาศ และ 2. การพัฒนาห่วงโซ่อุปทาน (Supply Chain Development) เพื่อเปิดโอกาสให้ผู้ผลิตชิ้นส่วนไทยเข้ามามีส่วนร่วมในการพัฒนาและผลิตชิ้นส่วนดาวเทียมในประเทศ
สำหรับแนวทางดำเนินงาน ส.อ.ท. พร้อมประสานความร่วมมือกับผู้ประกอบการญี่ปุ่น โดยนำความต้องการชิ้นส่วนและข้อกำหนดทางเทคนิคมาหารือร่วมกับผู้ผลิตไทย เพื่อประเมินว่าชิ้นส่วนใดสามารถต่อยอดจากขีดความสามารถและเทคโนโลยีการผลิตที่มีอยู่ และส่วนใดจำเป็นต้องพัฒนาทักษะ กระบวนการผลิต หรือยกระดับมาตรฐานเพิ่มเติม เพื่อให้ผู้ประกอบการไทยสามารถเข้าสู่ห่วงโซ่อุปทานอุตสาหกรรมอวกาศได้อย่างเป็นรูปธรรม
นอกจากนี้ ในวันที่ 19 พฤศจิกายน 2569 ส.อ.ท. มีกำหนดลงนามหนังสือแสดงเจตจำนง (Letter of Intent: LoI) ร่วมกับ JAXA และองค์การส่งเสริมการค้าต่างประเทศของญี่ปุ่น (Japan External Trade Organization: JETRO) สำนักงานกรุงเทพฯ เพื่อวางกรอบความร่วมมือและส่งเสริมการเชื่อมโยงผู้ผลิตชิ้นส่วนในประเทศไทยเข้าสู่อุตสาหกรรมอวกาศของญี่ปุ่น อันเป็นการต่อยอดศักยภาพภาคอุตสาหกรรมไทยสู่ธุรกิจเทคโนโลยีขั้นสูงและสร้างโอกาสทางเศรษฐกิจใหม่ในอนาคต
