วันที่ 29 กรกฎาคม 2569 นายสมศักดิ์ เจียมธีรสกุล อดีตอาจารย์ภาควิชาประวัติศาสตร์ คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ซึ่งปัจจุบันลี้ภัยอยู่ในประเทศฝรั่งเศส ได้แชร์โพสต์ของ สถาบันปรีดี พนงยงค์ ที่ระบุว่า "กว่า 90 ปีมาแล้ว ปรีดี พนมยงค์ เคยเสนอหลักการสำคัญว่า รัฐควรมีหน้าที่ดูแลความมั่นคงในการดำรงชีวิตของประชาชนตั้งแต่เกิดจนตาย ไม่ว่าจะเผชิญความเจ็บป่วย ว่างงาน ทุพพลภาพ หรือชราภาพ แนวคิดที่ครั้งหนึ่งเคยถูกมองว่าก้าวหน้าเกินยุคสมัย กำลังหวนกลับมาเป็นคำถามสำคัญอีกครั้งในวันที่ประเทศไทยกำลังก้าวเข้าสู่สังคมสูงวัยระดับสุดยอด

บทความตอนแรกของชุด “ ปฐมบทแห่งสวัสดิการ จาก เค้าโครงเศรษฐกิจปรีดีสู่ บำนาญพื้นฐาน ” ในฐานะตาข่ายรองรับชั้นล่างสุดของสังคม พร้อมเปรียบเทียบบทเรียนจากเนเธอร์แลนด์และนิวซีแลนด์ เพื่อค้นหาคำตอบว่า ประเทศไทยจะออกแบบหลักประกันรายได้ยามชราให้ครอบคลุมและเพียงพอต่อการดำรงชีวิตได้อย่างไร

เมื่อโจทย์ที่ปรีดีตั้งไว้เมื่อเกือบหนึ่งศตวรรษก่อน ประเทศไทยกลับมาเผชิญโจทย์เดิมอีกครั้งในบริบทที่หนักหน่วงกว่าเดิมหลายเท่า สังคมไทยเข้าสู่สังคมสูงวัยระดับสุดยอด เร็วกว่าประเทศรายได้สูงส่วนใหญ่ในโลก ขณะที่ระบบบำนาญที่มีอยู่ยังกระจัดกระจายและครอบคลุมประชากรเพียงบางส่วน"

ซึ่งโพสต์ดังกล่าวของ เพจสถาบันปรีดีฯ ได้แนบลิงค์บทความ ปฐมบทแห่งสวัสดิการ จาก “เค้าโครงการเศรษฐกิจของปรีดี” สู่ “บำนาญพื้นฐาน”
เขียนโดย รองศาสตราจารย์ ดร.ษัษฐรัมย์ ธรรมบุษดี ผู้สมัครคณะกรรมการประกันสังคมฝั่งผู้ประกันตน https://pridi.or.th/th/content/2026/07/2917

โดยนายสมศักดิ์ ได้โพสต์แสดงความเห็นว่า "เมื่อไรนักวิชาการที่เชียร์ปรีดี จะเลิกเชื่อมโยงรัฐสวัสดิการของยุโรปที่เกิดขึ้นหลังสงครามโลกครั้งที่สอง กับ "เค้าโครงการเศรษฐกิจ"ของปรีดี ที่เกิดจากการเลียนแบบ"นารวม" (collective farm) เสียที

อะไรที่ไม่ใช่ ตามข้อเท็จจริงก็มีให้อ่านอยู่ ก็ควรยอมรับกันว่าไม่ใช่ แล้วหันไปพูดเรื่องอื่นเสีย

เมื่อไรที่เราจะยอมรับว่า ปรีดีก็ทำผิดได้ บางครั้งอย่างมหาศาลด้วย

อะไรที่ควรดีเฟนด์ ก็ดีเฟนด์ อะไรที่ควรวิพากษ์ ก็วิพากษ์"