l ทำไม อาจารย์ชัยวัฒน์ ปู่จิ๊บ จึงยืนหยัดทำและให้สิ่งที่ดีงามต่อสังคมมายาวนาน ผู้หลักผู้ใหญ่ เพื่อนพ้องน้องพี่ และมิตรที่สนิทสนม : ถามผม บ่อยๆ ก่อนที่จะให้ “คำตอบ” ผมตั้งคำถามนี้ ต่อตนเอง ประจำโดยเฉพาะ ในยามสงบ ของคืนราตรี หรือ รุ่งอรุณในยามเช้าตรู่ ผม ได้หวนทบทวน “สิ่งที่ได้ทำมายาวนาน ตลอดช่วงเวลา ๗๕ ปี ของชีวิต” เริ่มมีคำตอบออกมาจากใจ หลายๆ เรื่อง

@ แต่ คำตอบสุดท้าย ที่ถูกต้องและถูกใจของตน คือ เพราะ :“ผมเห็นแก่ตนเอง และยึดเอาตนเองเป็นหลักในการคิดและทำงาน รวมทั้งการดำเนินชีวิต”

l 1. ตอนเด็ก คำตอบ คือ

l ๑. พ่อแม่ปู่ย่าตายายและบรรพบุรษ ที่ทางก๋งปู่ เดินทางมาพึ่งพระบรมโพธิสมภารของในหลวงฯด้วยคำสอน และสิ่งที่มากกว่า คือ “การกระทำที่ผมได้รับทราบและเห็นด้วยสายตาของตนเอง”

ก๋งเฮว ร่วมสร้าง โรงเรียนประชาวิทย์ เพื่อให้การศึกษาแก่บุตรหลานของคนลำปางฯใจที่เห็นความสำคัญของการศึกษา ส่งลูกๆ ไปเรียนโรงเรียนดีๆ ในยุคนั้น

ยายคำใส ที่ใฝ่ธรรม เข้าวัดเข้าวา ไปจำศีลที่วัดมอนกระทิง โดยที่ “ด.ช.จิ๊บ” ได้ตามไปด้วย

ป๋าบุญช่วย แม่บุญจันทร์ที่พึ่งตนเอง ทำงานหนัก ทั้งงานอาชีพ และการดูแลลูกๆ ป๋าแม่ที่มีแต่ให้ ทั้งลูกตนเองและหลานๆ จนหลานๆ รักเคารพในน้ำใจตลอดมาป๋าที่พึ่งตนเอง สู้ชีวิตมาตั้งแต่ยังหนุ่ม เดินทางจากบ้านเกิดสุโขทัย มาสร้างเนื้อสร้างตัวที่ลำปาง แม่ที่สนใจและรักในการศึกษาเล่าเรียน เรียนจบชั้นมัธยม และมาเป็นครูสอนนักเรียนฯที่เป็นหัวใจ ที่ลูกๆ ได้เห็นเป็นที่ประจักษ์ คือ “ให้ใจ ความคิด น้ำใจ แบบอย่างที่ดีงาม” ของป๋าแม่ ทั้งหมดนี้ ติดตาติดใจ จนมาถึงปัจจุบัน แม้ป๋าแม่ จากไปสู่ธรรมชาติแล้ว

๒.โรงเรียนอรุโณทัย อัสสัมชัญลำปาง เตรียมอุดมศึกษา คณะวิศวะจุฬาฯ โรงเรียนดีมีคุณธรรม ที่ให้รากฐานทางความคิด การศึกษาฯ แก่นักเรียน โดยเฉพาะต่อตัวปู่จิ๊บโดยเฉพาะ ในบรรดาคุณครู อาจารย์ คุณพ่อบาทหลวงบราเดอร์ที่เป็นชาวต่างประเทศข้ามน้ำข้ามทะเลมาสอนหนังสือ (และศาสนา) แก่ประชาชนชาวไทย ความคิดเชิงคุณธรรมสากล ที่ไม่มีเชื้อชาติศาสนามาปิดกั้น สถานการศึกษาที่ดีงามเช่นนี้ เป็นโชคดีและความได้เปรียบประการหนึ่งของปู่จิ๊บ

“วิริยะ อุตสาหะ นำมาศึกษาความสำเร็จ” เป็นคำขวัญจากโรงเรียนอัสสัมชัญลำปางไม่มีอะไรง่ายที่จะได้มาเราต้องเอาจริง คิดดีทำดีและปฏิบัติอย่างสม่ำเสมอกิจกรรมที่ร่วมคิดร่วมกายใจ กับเพื่อนชาวจุฬาฯ เป็นสิ่งที่ทำให้หัวใจเราเบิกบานมีสุขด้วยความรัก ความปรารถนาดี ต่อกันในหมู่มิตร กัลยาณมิตร ที่รักกันมาตลอดยาวนานและการเป็นผู้ให้

l 2. ในยามเติบโต เป็นผู้ใหญ่ ชีวิตของการต่อสู้เพื่อประชาธิปไตยที่เป็นธรรม ที่ปู่จิ๊บเข้าร่วมอย่างทุ่มเทชีวิตจิตใจหลังจากจบการศึกษา ผ่านร้อนหนาวอุปสรรคมากมาย ทั้งคดี คุก ชีวิต บนเส้นทางการต่อสู้อย่างเป็นกระบวนการตอนเริ่มทำครั้งแรก ไม่มีประสบการณ์ แต่เรามีความรับผิดชอบ และเป็นรุ่นพี่ของน้องๆ แล้ว ก็ต่อเนื่องในแทบทุกเหตุการณ์สำคัญของประเทศ ตั้งแต่๑๔ ตุลาคม ๒๕๑๖ จนถึงปัจจุบัน ทำด้วยสติสัมปชัญญะ ด้วยปัญญา ความจริง เพื่อร่วมในการแก้วิกฤตของบ้านเมือง

คือ

๑.คิดริเริ่ม มีเป้าหมาย ด้วยการเข้าร่วมตั้งแต่ต้นธาร

๒.ท่ามกลางเหตุการณ์การต่อสู้ ที่ต้องแบกรับ ฝ่าฟันอุปสรรคที่หินและโหด

๓.อยู่ร่วมเหตุการณ์ จนถึงสุดท้ายของการต่อสู้เกิดคุณค่า และประโยชน์ต่อการเข้าใจการต่อสู้อย่างเป็นองค์รวมเพราะเราเห็นหมดครบถ้วน ตั้งแต่เริ่มต้น ระหว่างการต่อสู้ จนถึงสุดท้ายของเหตุการณ์ซึ่งมีน้อยคนที่ได้ทำเช่นนี้

l งานสำคัญหนึ่ง ที่สังคมไทยขาด คือ“การให้การศึกษา ข้อมูลความจริง” ของสังคมไทยแนวคิด แนวทางที่ควรนำมาใช้อย่างถูกต้อง คือ “การแก้วิกฤตของชาติหนึ่ง สังคมหนึ่ง” ต้องคิดพิจารณาจากสภาพของสังคมและประชาชน ของประเทศนั้นๆ เป็นหลัก “มิใช่ ไปยึด ไปยืม” จมูก หลักคิดของประเทศอื่น มาเป็นลมหายใจของตน “ซึ่งนอกจากจะไม่สำเร็จ ยังเกิดความผิดพลาดเสียหาย และการย่ำเท้าอยู่กับที่ติดกับดักความคิด และวนเวียนอยู่ในถ้ำแห่งอวิชชา ที่ไม่มีทางออก “หน้าที่สำคัญเบื้องต้น” คือ “การสรรหาข่าวสาระที่มีคุณค่า ในการสร้างความเติบโตและพัฒนาความคิดที่ถูกต้อง คิดเป็นทำเป็น” ให้แก่ ผู้คน เยาวชน ฯลฯ

l การได้บวชเป็นพระภิกษุ “ชัยวัฒน์ อิสรธัมโม”วัดชลประทานรังสฤษดิ์ ท่านปัญญา นันทะภิกขุ ปี ๒๕๑๗ต่อเนื่องจาก การได้ไปศึกษาธรรม ที่สวนโมกข์ กับ ท่านพุทธทาส และอาจารย์ระวี ภาวิไล ปราชญ์ไทยคนหนึ่งของสังคม ปี ๒๕๑๒ ต่อเนื่องมา พบกับ “ท่านโพธิรักษ์ แห่งสันติอโศก” และ “ท่านพระประยุทธ์ ปยุตฺโต” ในปี๒๕๕๔ ที่ลูกชายคนเล็กได้บวชพรรษา ที่วัดญาณเวศกวันรวมทั้งการปฏิบัติในชีวิตการทำงาน โดยใช้ธรรมของพระพุทธเจ้า เป็นประจำมาอย่างต่อเนื่อง

l บทสรุปคือ “ยึดเอาตนเองเป็นหลักในการคิดและทำงาน รวมทั้งการดำเนินชีวิต” เพราะ

๑.ทุกความคิด ทุกสิ่ง เริ่มต้นจาก “ตัวเรา ของเรา”เพราะ “เรา” เป็นเจ้าของ คิดเอง ทำเองได้เลย

๒.แต่ต้องมีธรรม ความคิดดีงาม ทำดี เพื่อพัฒนาตนเอง ช่วยเหลือผู้อื่น ชุมชนและบ้านเมืองจึงจะเกิดคุณค่าความหมายที่ดีงาม ในชีวิต และมีผลต่อการพัฒนาโครโมโซมและต่อลูกหลาน

๓.เราไม่ทำชั่ว ไม่คิดและประพฤติตนไปในทางไม่ดีไม่ชอบ ไม่ถูกต้องเพราะจะเป็นการทำลายคุณค่าของตนเอง และมีผลไปถึงวงศ์ตระกูล

๔.เราต้องหมั่นสำรวจตนเอง ให้มีจิตใจผ่องแผ้วที่ทำให้ ทำดีง่าย ทำชั่วยาก และไม่ทำชั่วเด็ดขาด

๕.และเมื่อเราคิดดีทำดี ไม่ทำชั่ว ทำจิตใจผ่องแผ้ว ย่อมจะมีผลดีต่อ บรรพบุรุษ ปู่ย่าตายาย พ่อแม่พี่น้องเป็นการตอบแทนบุญคุณท่าน และตอบแทนคุณแผ่นดินไทยของเรา