เตือน5ปัจจัยเสี่ยง ฉุดส่งออก‘สินค้าเกษตร’ร่วง

ศูนย์วิจัย Krungthai COMPASS ธนาคารกรุงไทย ออกบทวิเคราะห์เรื่อง “ส่งออกสินค้าเกษตรและอุตสาหกรรมเกษตร ไตรมาส 2/2569 (Q2/2569) หดตัวเป็นไตรมาสที่ 4 คาดส่งออกปี 2570 ยังเผชิญการแข่งขันที่เข้มข้น และภาวะเอลนีโญชัดขึ้น” ระบุว่า ภาคส่งออกสินค้าเกษตรและอุตสาหกรรมเกษตรยังเผชิญภาวะชะลอตัวต่อเนื่อง โดย Q2/69 หดตัว -3.4% เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อน (YoY) นับเป็นการติดลบติดต่อกัน 4 ไตรมาส จากแรงกดดันของตลาดส่งออกสำคัญอย่างจีนและสหรัฐอเมริกา

สำหรับสถานการณ์การส่งออกสินค้าเกษตรและอุตสาหกรรมเกษตรในกลุ่มสินค้าสำคัญ พบว่า 1.ข้าว ถูกกดดันจากการแข่งขัน มูลค่าการส่งออกข้าวใน Q2/69 หดตัว -17.1%YoY เป็น 957 ล้านดอลลาร์สหรัฐ จากปริมาณการส่งออกข้าวโดยรวมที่หดตัว -18.5% ขณะที่ราคาส่งออกข้าวเฉลี่ยโดยรวมเพิ่มขึ้นเล็กน้อย 1.8% โดยราคาส่งออกข้าวขาว 5% ซึ่งเป็นข้าวส่งออกหลักของไทยมีแนวโน้มปรับตัวขึ้นอยู่ที่ราว 446 ดอลลาร์สหรัฐต่อตัน หรือเพิ่มขึ้น 5.7% จากราคาข้าวสารในประเทศที่ปรับตัวขึ้นจากต้นทุนที่อยู่ในระดับสูง ยิ่งซ้ำเติมความสามารถในการแข่งขันข้าวไทยในตลาดโลก เช่นเดียวกับราคาส่งออกข้าวหอมมะลิที่ปรับตัวเพิ่มขึ้น 14.1% เป็น 1,215 ดอลลาร์สหรัฐต่อตัน

2.ยางพารา หดตัวจากอุปสงค์ที่ลดลง โดยมูลค่าการส่งออกยางพาราใน Q2/69 อยู่ที่ 1,082 ล้านดอลลาร์สหรัฐ หดตัว -4.9% YoY เนื่องจากปริมาณการส่งออกไปจีนหดตัวสูงถึง -17.7% โดยได้รับแรงกดดันจากปริมาณการผลิตรถยนต์ของจีนใน Q2/69 ลดลง -1.4% เป็นต้น

3.มันสำปะหลัง หดตัวจากผลผลิตลด มูลค่าส่งออกมันเส้นและมันอัดเม็ดใน Q2/69 อยู่ที่ 86 ล้านดอลลาร์สหรัฐ หดตัว -71.6% YoY เพราะผลผลิตหัวมันสดขาดแคลน จากปัญหาโรคใบด่างที่ยังระบาดในหลายพื้นที่ ประกอบกับความขัดแย้งไทย-กัมพูชา ทำให้การนำเข้าวัตถุดิบหัวมันสำปะหลังจากกัมพูชาลดลงมาก กระทบต่อการส่งออกและทำให้ราคาส่งออกเพิ่มขึ้น 28.4% เป็น 238 ดอลลาร์สหรัฐต่อตัน

4.ผลไม้ ยังขยายตัวใน Q2/69 จากความต้องการในตลาดจีนที่เพิ่มขึ้น มูลค่าการส่งออกผลไม้สดแช่เย็นแช่แข็งและแห้งใน Q2/69 ยังขยายตัว 12.9% YoY เป็น 3,775 ล้านดอลลาร์สหรัฐ จากอุปสงค์ตลาดจีนยังเป็นแรงหนุนสำคัญ เนื่องจากความต้องการบริโภคผลไม้เมืองร้อนของชาวจีนยังมีแนวโน้มเพิ่มขึ้น

5.ผลิตภัณฑ์ไก่ หดตัวใน Q2/69 จากการส่งออกไปจีนหดตัว ภาพรวมมูลค่าการส่งออกไก่สดแช่เย็นแช่แข็งและแปรรูปใน Q2/69 หดตัว -2.1% YoY เป็น 1,118 ล้านดอลลาร์สหรัฐ เนื่องจากจีนระงับการนำเข้าจากโรงงานไก่ไทย 22 แห่ง ตั้งแต่เดือนสิงหาคม 2568 รวมถึงจีนเพิ่มการผลิตเพื่อตอบสนองอุปสงค์ในประเทศ และลดการนำเข้า เป็นต้น

ศูนย์วิจัย Krungthai COMPASS ประเมินว่าในปี 2570 การส่งออกสินค้าเกษตรและอุตสาหกรรมเกษตรของไทยยังเผชิญแรงกดดันจากการแข่งขันที่รุนแรง โดยการหดตัวของสินค้าส่งออกหลักบ่งชี้ว่าความสามารถในการแข่งขันของภาคเกษตรไทยกำลังถูกกดดันจากทั้งปัจจัยภายนอกและข้อจำกัดด้านการผลิตภายในประเทศ โดยระยะข้างหน้าการส่งออกสินค้าเกษตรไทยยังมีความเสี่ยงจากต้นทุนที่สูงขึ้น จาก 1.ผลผลิตสินค้าเกษตรตึงตัว และการแข่งขันกับคู่แข่งที่เข้มข้น 2.ภาวะเอลนีโญและราคาปุ๋ยเคมีแพงอาจกดดันผลผลิต 3.ความขัดแย้งในตะวันออกกลางอาจเพิ่มต้นทุนพลังงานและค่าขนส่ง

4.มาตรการภาษีนำเข้าภายใต้ มาตรา 301 (Section 301) ของสหรัฐฯ อาจลดทอนความสามารถในการแข่งขันของสินค้าไทย และ 5.กฎหมายห้ามนำเข้าและส่งออกสินค้าที่เกี่ยวข้องกับการตัดไม้ทำลายป่า (EUDR) ของสหภาพยุโรป อาจทำให้ผู้ส่งออกไทยมีต้นทุนที่สูงขึ้น