บทบรรณาธิการ : 11 พฤศจิกายน 2569

สายสื่อสาร/สายไฟฟ้า อีกกี่โมงถึงจะลงใต้ดินทั้งหมด
ปัญหา “สายระโยงระยาง” หรือที่ประชาชนมักเรียกติดปากว่า “รังนก” ของสายไฟฟ้าและสายสื่อสารบนเสาไฟฟ้าทั่วประเทศไทยคือภาพสะท้อนความไร้ระเบียบของภูมิทัศน์เมืองมาอย่างยาวนาน ไม่เพียงแต่บดบังทัศนียภาพอันสวยงามของบ้านเมืองเท่านั้น แต่ยังสร้างความหวาดผวาให้กับผู้ใช้รถใช้ถนนจากอุบัติเหตุสายไฟขาด ไฟไหม้เสาไฟฟ้า หรือความเสี่ยงถึงชีวิตในช่วงฤดูมรสุมทั้งที่สายสื่อสารเหล่านี้คือโครงสร้างพื้นฐานทางดิจิทัลของประเทศ
โครงการนำสายไฟฟ้าและสายสื่อสารลงใต้ดินจึงเป็นวาระแห่งชาติที่ทุกรัฐบาลพยายามผลักดัน โดยคาดการณ์ว่าเม็ดเงินลงทุนรวมทั้งระบบอาจพุ่งสูงถึง “หลักแสนล้านบาท” เพื่อพลิกโฉมหน้าเมืองใหญ่ทั่วประเทศให้มีความปลอดภัยและทันสมัย แต่ทว่า เม็ดเงินมหึมาเหล่านี้กลับต้องเผชิญกับอุปสรรคชิ้นใหญ่ที่
ไม่ได้มาจากข้อจำกัดทางเทศวิศวกรรม หากแต่มาจาก “ปัญหาการประสานงานและรอยต่อทางอำนาจ” ระหว่างหน่วยงานหลัก 3 ฝ่าย ได้แก่ การไฟฟ้านครหลวง (กฟน.) การไฟฟ้าส่วนภูมิภาค (กฟภ.) และสำนักงานคณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ (กสทช.)
ความติดขัดประการแรกคือ “ต่างคนต่างทำและต่างทิศทาง” กฟน. มีบทบาทรับผิดชอบพื้นที่เมืองหลวงและปริมณฑล ขณะที่ กฟภ. ดูแลส่วนภูมิภาคทั่วประเทศ แต่อุปสรรคที่แท้จริงมักเกิดขึ้นบริเวณรอยต่อการบูรณาการกับผู้ประกอบการโทรคมนาคม ซึ่งอยู่ภายใต้การกำกับดูแลของ กสทช. ขณะที่การไฟฟ้าฯ ยังไม่ได้ร่วมมืออย่างเต็มที่ยกเว้นกรณีถนนพระราม 4 ที่เกิดขึ้นได้เพราะการเป็นเจ้าภาพจัดประชุมงานระดับโลกเมื่อเร็วๆ นี้
ผลกระทบจึงตกอยู่ที่ประชาชนและงบประมาณแผ่นดิน โครงการขุดเจาะถนนซ้ำซ้อน รื้อแล้วขุด ขุดแล้วรื้อ กลายเป็นภาพชินตาที่สร้างความเดือดร้อนต่อการจราจรและปากท้องของพ่อค้าแม่ค้าข้างทาง เงินภาษีและงบประมาณรัฐนับแสนล้านบาทกำลังถูกบั่นทอนประสิทธิภาพลงด้วยความต่างฝ่ายต่างเดิน ทั้งที่เป้าหมายปลายทางคือประโยชน์สูงสุดของประเทศชาติ
ถึงเวลาแล้วที่รัฐบาลโดยกระทรวงมหาดไทยและกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมต้องลุกขึ้นมา “เคาะโต๊ะ” บังคับใช้กลไกบูรณาการอย่างเด็ดขาด กฟน., กฟภ. และ กสทช. ต้องเลิกทำงานแบบต่างคนต่างถืออำนาจ แต่ต้องนั่งโต๊ะเจรจาร่วมกันภายใต้แผนแม่บทเดียวกัน (Single Master Plan) กำหนดอัตราค่าเช่าท่อร้อยสายที่เป็นธรรม เพื่อจูงใจให้ภาคเอกชนนำสายสื่อสารลงดินได้อย่างราบรื่นโดยไม่ผลักภาระค่าใช้จ่ายเกินควรมาสู่ผู้บริโภค
การนำสายไฟและสายสื่อสารลงดินไม่ใช่ แค่เรื่องของความสะอาดเรียบร้อยทางสายตา แต่คือ “โครงสร้างพื้นฐานดิจิทัล” ที่สำคัญยิ่งต่อการขับเคลื่อนเศรษฐกิจไทยในอนาคตหากหน่วยงานรัฐยังคงเกี่ยงงอนและติดกับดักอำนาจหน้าที่ เม็ดเงินแสนล้านก็อาจละลายไปกับความล่าช้า ขณะที่ความปลอดภัยของประชาชนยังคงแขวนอยู่บนเส้นด้ายบนเสาไฟฟ้าอันรกรุงรังต่อไป ถึงเวลาที่ทุกฝ่ายต้องถอดหมวกหน่วยงาน แล้วสวมหมวก “คนไทย” เพื่อคืนทัศนียภาพและความปลอดภัยให้แผ่นดินเสียที
