สเปน ปะทะ อาร์เจนตินา จะเป็นคู่ชิงชนะเลิศฟุตบอลโลกครั้งที่ 2 เท่านั้นที่เคยมีการแข่งขันระหว่าง “มหาอำนาจจักรวรรดิ” ในอดีต ที่โคจรมาเจอกับ “ดินแดนอาณานิคมเก่า” ที่เคยถูกปกครอง

ครั้งแรกที่เกิดขึ้นก็คือ สเปน นี่แหละที่ปะทะกับ เนเธอร์แลนด์ เมื่อปี 2010 ก่อนผลจะจบลงด้วยการเป็นแชมป์สมัยแรกของ สเปน 1-0 ในช่วงต่อเวลาพิเศษ 

อาณาจักรเนเธอร์แลนด์ ตกอยู่ภายใต้การปกครองของราชวงศ์ฮับส์บวร์ก(สายสเปน) ตั้งแต่ปี ค.ศ. 1556  ในรัชสมัยของพระเจ้าเฟลิเปที่ 2 ก่อนจะสิ้นสุดการปกครองในปี ค.ศ. 1714 หลังจากมีการลงนามในสนธิสัญญาอูเทรคต์ รวมเวลาประมาณ 158 ปี 

แต่ครั้งนี้หนักกว่า เพราะ สเปน ปกครอง อาร์เจนติน่า ยาวนานถึง 300 ปี และเป็นผู้ที่ให้กำเนิดชื่อของ “อาร์เจนติน่า” อีกด้วย

สเปน เริ่มสำรวจพื้นที่แล้วเข้าไป “แฮฟ” แผ่นดินบัวโนส ไอเรส ตั้งแต่ปี 1536 จากนั้นพวกเขาก็รวมแผ่นดินนี้อยู่ในจักรวรรดิ โดยระบุว่า นี่เป็น “เขตอุปราช” แห่งแดนดิน “ริโอ เดอ ลา พลาตา” โดยคนสเปน เรียกที่นี่ว่า “อาร์เจนติน่า” ที่มีรากศัพท์มาจากภาษาละติน ก็คือ “อาร์เกนตุม” ที่แปลว่า แร่เงิน

ปกครองอยู่นานเป็นร้อย ๆ ปี สุดท้าย สเปน ต้องคายแผ่นนี้ออกไปด้วยมากมายหลายเหตุผลที่มาประกอบกันด้วยความบังเอิญแบบพอดี

1.อาร์เจนติน่า ไม่ได้มีของเยอะ

สเปน หมายมั่นที่จะได้ของแพงจากแผ่นดินนี้ แต่อะไรอย่างที่พวกเขาคิดมันกลับตรงข้าม เพราะตอนแรกคิดว่ามันจะเป็น “แผ่นดินเงิน” ตามที่อุตส่าห์ตั้งชื่อให้ แต่ที่ไหนได้ ขุดไปไม่ค่อยเจออะไร 

สเปน จึงเน้นไปปกครอง เปรู ที่มีทรัพยกรต่าง ๆ มากกว่า ส่วน อาร์เจนติน่า คือยิ่งอยู่ยิ่งบูด เพราะปศุสัตว์ไม่ใช่ประเด็นของ สเปน อีกต่อไป

2.อังกฤษ มาตีและเกิดชนวนกู้ชาติ

“พวกมันคือโจรสลัด” ชาวในเขตอาณานิคมอุปราชแห่งแม่น้ำแพลตต์ เรียกพวกอังกฤษ ที่ป้วนเปี้ยนมาถึง 2 รอบ ปี 1806 กับ 1807 

สเปนซึ่งทรัพยากรหมดไปจากการพ่ายแพ้อย่างยับเยินใน ยุทธนาวีที่ทราฟัลการ์ ปี 1805 ก็คือแพ้อังกฤษ นี่แหล่ะ ไม่สามารถส่งความช่วยเหลือใด ๆ ได้ ทำให้ชาวเมืองบัวโนสไอเรสจึงต้องต่อสู้กับอังกฤษด้วยตนเองโดยลำพัง 

พวกเขาชนะ กองเรืออังกฤษ 2 ครั้ง นี่ทำให้หลายคนตั้งคำถามถึงความจงรักภักดีต่อสเปน และต้องการเป็นชาติ อีกทั้งในสายตาของพวกเขา สเปน เก็บภาษีจากพวกเขา แต่กลับไม่รักษาสัญญา ไม่มาช่วยเรื่องการป้องกันประเทศ

ชัยชนะเหนือในคราครั้งนั้นคือการเปลี่ยนแปลงทุกสิ่งอย่างสิ้นเชิง เพราะนำพาไปสู่การที่ อาร์เจนติน่า ได้เอกราช ส่วน อังกฤษ ได้คู่ค้าแห่งใหม่

ชาวอาณานิคม เดอ ลา พลาตา พอทุบ อังกฤษ ได้จึงรู้ตัวเองว่ามีศักยภาพเพียงพอในการต่อสู้ เสมอมีแรงบวกให้ลุกขึ้นปฏิวัติและออกจากร่มเงาของ สเปน ขณะเดียวกันกับที่ อังกฤษ ก็พลิกเกมมาค้าขายแบบเสรีกับ อาร์เจนติน่า ทันที พร้อมกับให้การสนับสนุนแบบลับ ๆ ในการต่อต้านสเปน

3.สเปน เริ่ืมอ่อนกำลังลงเพราะศึกรอบด้าน

ช่วงเวลาที่คาบเกี่ยวกันนั้น ในปี 1808 จู่ ๆ ฝรั่งเศส ที่ทำสนธิสัญญาฟงแตนโบล เพื่อร่วมกันบุกโปรตุเกส แต่ นโปเลียน แอบส่งกองทัพเข้าตลบหลังยึดหัวเมืองสำคัญของสเปนไว้ทั้งหมด และสั่งให้ปลด พระเจ้าเฟร์นานโดที่ 7 แห่งสเปน ลงจากราชบัลลังก์ ถือว่าสั่นคลอนมาก ๆ

เมื่อข่าวมาถึงแดนละติน จึงนำพาสู่การต่อสู้เพื่อเอกราชของ อาร์เจนติน่า ในปี 1810 นั่นคือ "การปฏิวัติเดือนพฤษภาคม(May Revolution)" ด้วยการรับอิทธิพลที่ นโปเลียน สอย สเปน ทำให้พวกเขาจัดตั้งรัฐบาลเฉพาะกาลของตนเอง นวันที่ 25 พฤษภาคม ค.ศ. 1810

นี่คือจุดเริ่มต้นของการประกาศอิสรภาพ ของ จัตุรัสพลาซา เด มาโย อันลือเลื่อง บัวโนสไอเรส ได้รับการตั้งชื่อเพื่อเป็นเกียรติแก่การกระทำเหล่านี้

............ในเวลาต่อมา แม้ว่ากษัตริย์เฟร์นานโด ที่ 7 จะกลับมาครองราชย์อีกครั้ง ปี 1813 แต่ไม่สามารถหยุดยั้งอะไรได้อีกแล้ว และ อาร์เจนติน่า ได้ประกาศเอกราชของพวกเขา เมื่อวันที่ 9 กรกฎาคม 1816 ภายใต้การนำทางทหารของ “โฆเซ เด ซาน มาร์ติน” ณ เมืองซานมิเกล เด ตูกูมัน โดยสภาครองเกรสแห่งตูกูมัน เป็นผู้ประกาศเอกราช

กอปรกับเวลานั้น พวกสเปน ยังติดสงครามคาบสมุทร(1808–1814)กับ ฝรั่งเศส ทำให้จำเป็นต้องให้ อาร์เจนติน่า หลุดมือไป

การปลดแอกของ อาร์เจนติน่า ออกจาก สเปน ครั้งนั้น นับเป็นส่วนสำคัญในการผลักดันการปลดปล่อยอาณานิคมต่าง ๆ ในลาตินอเมริกา เป็นจุดเริ่มต้นของเสรีภาพ และการกำเนิดรัฐเอกราช เป็นสัญลักษณ์แห่งอธิปไตยประจำทวีป

นาทีปัจจุบัน ทั้งสองชาตินี้ยังคงผูกพันกันอย่างชัดเจน เพราะ อาร์เจนติน่า ใช้ “ภาษาสเปน” เป็นภาษาราชการหลัก และธงชาติของพวกเขา ก็มีความหมายสื่อความถึง สเปน ด้วยเช่นกัน

ดวงอาทิตย์ที่อยู่ตรงกลางธงชาติ ที่มีใบหน้าของอินติ เทพแห่งดวงอาทิตย์ของอินคา หรือ Sun of May ได้รับแรงบันดาลใจจากเหตุการณ์ "การปฏิวัติเดือนพฤษภาคม" นั่นเอง

โดยมีตำนานเล่าว่า ระหว่างการแถลงประกาศเอกราช ได้มีดวงอาทิตย์โผล่เหนือเมฆปรากฎให้เห็นบนท้องฟ้า จึงนำมาประดับในธงชาติ ตั้งแต่ปี 1818

นี่คือเรื่องราวของ IS, AM, ARE ของคู่ชิงชนะเลิศปีนี้ ซึ่งถือว่าแปลกดี

เพราะเอาเข้าจริงแล้วทั้ง 4 ทีมที่ผ่านเข้าสู่รอบตัดเชือก

เกี่ยวดองหนองยุ่งทางการเมืองในคราเดียวกันอย่างเหลือเชื่อ เมื่อช่วงต้นของคริสตวรรษที่ 19 แบบไม่เคยปรากฎมาเก่าก่อนในตำนานฟุตบอลโลก.............

บี แหลมสิงห์