กาลครั้งหนึ่ง หลายร้อยปีมาแล้ว... ที่เมืองชินาโน๊ะ ประเทศญี่ปุ่น เกิดความแห้งแล้งอดอยาก โรคระบาด ทำให้อาหารไม่พอกินอย่างรุนแรง เจ้าเมืองมองว่าคนแก่สูงอายุคือคนที่ไร้ประโยชน์ ทำให้สิ้นเปลืองอาหารที่มีน้อยในหมู่บ้าน จึงออกกฎหมายที่โหดร้ายบังคับว่า "หากบ้านใดมีผู้สูงอายุอายุครบ 70 ปี จะต้องนำไปทิ้งไว้บนยอดเขาสูง เพื่อให้เสียชีวิตไปเองอย่างโดดเดี่ยว”

              วันหนึ่ง ถึงคราวที่ชายหนุ่มผู้กตัญญู  ต้องพาแม่ของตนซึ่งอายุครบ 70 ปีขึ้นไปทิ้งบนภูเขา เพราะไม่อาจขัดคำสั่งของเจ้าเมือง หัวใจของเขาหนักอึ้งและเต็มไปด้วยความเศร้า แต่ด้วยเกรงกลัวถูกลงโทษตามกฎหมาย เขาจึงจำใจแบกแม่ขึ้นหลัง แล้วเดินไปยังภูเขาชื่อ "อุบาสุเตะยามะ" (Ubasuteyama) หรือ "ภูเขาทิ้งแม่"

              ขณะที่ชายหนุ่มแบกแม่เดินเข้าไปในป่าลึก เขาได้ยินเสียงดัง เปรี๊ยะ... เปรี๊ยะ... เมื่อหันไปมองก็พบว่า แม่ที่ขี่หลังเขาอยู่นั้น เอื้อมมือไปหักกิ่งไม้เล็ก ๆ ตลอดทางที่เดินผ่าน ชายหนุ่มจึงถามด้วยความสงสัยว่า "หักกิ่งไม้ไปทำไมหรือแม่?"

              ผู้เป็นแม่ตอบด้วยแววตาที่เต็มไปด้วยความรักว่า “แม่กลัวว่าตอนเจ้าเดินกลับลงจากภูเขาไปคนเดียวจะหลงทาง แม่จึงหักกิ่งไม้ทำเครื่องหมายไว้ให้เจ้ากลับถึงบ้านอย่างปลอดภัยนะลูก”

              เมื่อได้ยินเช่นนั้น ชายหนุ่มก็ใจหาย หลั่งน้ำตาออกมา เขาตระหนักได้ว่าแม้ในนาทีที่แม่จะถูกทิ้งให้ตายบนภูเขา ก็ไม่ห่วงชีวิตตัวเอง แต่กลับห่วงความปลอดภัยของลูกชาย เขาตัดสินใจทันทีว่า "ข้าจะทิ้งแม่ผู้มีพระคุณขนาดนี้ไม่ได้!"

              ชายหนุ่มจึงแอบลักลอบพาแม่กลับมาที่บ้าน แล้วขุดห้องลับไว้ใต้ดินในยุ้งข้าว เพื่อซ่อนตัวแม่ไว้

              วันหนึ่ง เจ้าเมืองชินาโน๊ะ จอมโหด ได้รับคำขู่จากเจ้าเมืองใกล้เคียงที่ต้องการมายึดเมือง ด้วยปริศนา 3 ข้อ หากตอบไม่ได้จะถูกโจมตี:

จงร้อยด้ายผ่านรูในเปลือกหอยสังข์ที่คดเคี้ยว
จงทำกลองที่ตีแล้วดังเองได้ โดยไม่ต้องมีคนตี
จงทำเชือกที่ทำมาจากขี้เถ้า

               แต่ไม่มีใครในเมืองชินาโน๊ะ สามารถตอบคำถามปริศนาทั้ง3ข้อได้เลย ชายหนุ่มจึงแอบไปถามแม่ ในห้องลับใต้ดิน และแม่ก็ได้ให้คำตอบที่ชาญฉลาด:

ข้อแรก: ให้ทาน้ำผึ้งไว้ที่ปลายหอยสังข์ แล้วเอาด้ายเล็กๆผูกกับตัวมด มดจะเดินตามกลิ่นน้ำผึ้งพาด้ายผ่านรูที่คดเคี้ยวไปเอง
ข้อที่สอง: ให้ทำกลองกระดาษ แล้วใส่ "ผึ้งหรือแมลง" ไว้ข้างใน เมื่อบินชนหนังกลองก็จะเกิดเสียงดัง โดยไม่ต้องมีคนตีกลอง
ข้อที่สาม: ให้เอาเชือกฟางไปแช่น้ำเกลือแล้วตากให้แห้ง จากนั้นนำไปเผาไฟ ขี้เถ้าจะคงรูปเป็นเส้นเชือก 

                  เมื่อเจ้าเมืองชินาโน๊ะ นำคำตอบไปแก้ปริศนาของผู้รุกรานได้สำเร็จแล้ว จึงเรียกชายหนุ่มมาถามว่าใครเป็นคนบอกวิธีการ ชายหนุ่มตัดสินใจสารภาพความจริงว่า เขาแอบซ่อนตัวแม่ไว้ในห้องใต้ดิน เพราะความรู้และประสบการณ์ของแม่นั้นมีค่ามากกว่าถูกทอดทิ้ง

                  เจ้าเมืองจึงได้สติและสำนึกผิด เขาตระหนักว่า “ผู้สูงอายุนั้นไม่ได้ไร้ค่า แต่คือคลังแห่งปัญญาและประสบการณ์ที่มีค่ามหาศาล” เขาจึงประกาศยกเลิกกฎหมายอันโหดร้าย เรื่องการนำคนแก่ไปทิ้งที่ภูเขา ตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา

                  การกระทำของเคนจิเป็นการกระทำความดีตามหลักบุญกิริยาวัตถุ เรื่องการชวนขวายทำกิจการที่เหมาะสม (เวยยาวัจจมัย) คือ การดูแลแม่ที่แก่ชรา ในห้องใต้ดิน แทนที่จะนำไปทิ้งให้ตายบนภูเขา และการที่แม่ออกความคิดแก้ปริศนาช่วยบ้านเมือง

                  นิทานเรื่องนี้สอนให้รู้ว่า “การดูแลรับใช้พ่อแม่เป็นความดีที่น่าชื่นชม”       

                  เรียบเรียงจากนิทานพื้นบ้านโบราณของญี่ปุ่นชื่อ"ภูเขาทิ้งแม่" "อุบาสุเตะยามะ" (Ubasuteyama) ซึ่งเป็นเรื่องราวที่สอนใจคนญี่ปุ่น เรื่องความรักและความกตัญญู จนทำให้สังคมญี่ปุ่นให้เกียรติผู้สูงอายุอย่างมาก แต่ก็เป็นเพียงเรื่องเล่าในตำนาน ที่ไม่มีหลักฐานว่าเคยเกิดขึ้นจริงหรือไม่