เมื่อพูดถึงเรื่องโรคพิษสุนัขบ้าแล้ว ทุกท่านก็จะทราบกันดีว่าเป็นโรคสัตว์ติดต่อสู่คน (zoonosis) ที่เป็นอันตรายถึงชีวิต ซึ่งการป้องกันโรคพิษสุนัขบ้าที่สำคัญและตรงจุดที่สุด (แต่ไม่ง่ายที่สุด) คือ “การไม่ให้สัตว์เลี้ยงของเราไปสัมผัสกับสัตว์ที่ไม่ทราบประวัติและมีความเสี่ยงต่อโรค” และ “การทำให้สัตว์ของเรามีภูมิคุ้มกันด้วยการฉีดวัคซีนป้องกันโรคบ้า” นั่นเอง

หลายหน่วยงานทั้งภาครัฐและเอกชน ก็มีการรณรงค์และจัดโครงการเกี่ยวกับการป้องกันโรคพิษสุนัขบ้าให้กับสุนัขและแมว ทั้งในกลุ่มที่มีเจ้าของและกลุ่มจรจัด  ซึ่ง“ชมรมต่อต้านพิษสุนัขบ้า” ของคณะสัตวแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย” ก็เป็นอีกภาคส่วนหนึ่งที่ร่วมรณรงค์ป้องกันมาให้กับสังคมมาโดยตลอด เป็นเวลากว่า 20 ปี โดยจัดกิจกรรมจิตอาสา เป็นการออกหน่วยให้บริการฉีดวัคซีนป้องกันโรคพิษสุนัขบ้าให้แก่สุนัขและแมวตามชุมชนต่างๆ เป็นประจำ ปีละ 2 ครั้ง โดยในรอบนี้ เราได้เลือกจังหวัดชัยนาท  เนื่องจากทราบว่าเป็นอีกเขตที่ความเสี่ยงต่อการระบาดของโรคพิษสุนัขบ้า

เมื่อวันที่ 15-17 พฤศจิกายน 2562 พวกเรา คณาจารย์และนิสิตสัตวแพทย์จุฬาฯ จำนวนกว่า 100 คน ได้ออกให้บริการฉีดวัคซีนป้องกันโรคพิษสุนัขบ้าให้กับสุนัขและแมว ในเขตตำบลวังตะเคียน อำเภอหนองมะโมง จังหวัดชัยนาท โดยความร่วมมือของ “นายอรงกต โตแฉ่ง” ปศุสัตว์อำเภอ จังหวัดชัยนาท รวมถึงผู้ใหญ่บ้าน รองผู้ใหญ่บ้าน และทีมงานอาสาสมัครจากทั้ง 13 หมู่บ้าน

ตลอดโครงการ พวกเราเจอกับความร้อนและแดดจ้าอันร้อนอบอ้าว แต่เราทุกคนก็ได้รับรอยยิ้ม กำลังใจ การดูแลเป็นอย่างดีจากชาวบ้านและเจ้าของสัตว์ เราได้รับความอนุเคราะห์สถานที่พักและที่ประชุมหน่วยอันแสนสะดวกสบาย จากโรงเรียนวัดวังน้ำขาว และวัดวังน้ำขาว

การทำงานของนิสิตสัตวแพทย์ในแต่ละวัน แบ่งเป็น 4 หน่วย โดยออกให้บริการเดินเท้าฉีดวัคซีนไปตามบ้านต่างๆ จากการนำของทีมงานปศุสัตว์อำเภอ ผู้ใหญ่บ้าน และอาสาสมัครหมู่บ้านของแต่ละหมู่ ทั้ง 13 หมู่ ได้แก่หมู่บ้านทุ่งวัวแดง วังหัวเรือ วังน้ำขาว วังตะเคียน หนองหวาย บ่อลึก ใหม่หินเรียง ดงสวนหลวง ภิรมย์สุข หนองยาง ร่มโพธิ์ โคกม่วง และหนองรังนก

นอกจากนี้ เราได้รับการสนับสนุนเป็นเวชภัณฑ์ เงิน อาหาร เครื่องดื่ม และผลิตภัณฑ์ รวมถึงการอำนวยความสะดวกในหลายด้าน จากบริษัทและหน่วยงานต่างๆทั้งภาครัฐและเอกชนได้แก่ กรมปศุสัตว์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย บริษัทอินเตอร์เนชั่นแนลเพ็ทฟู้ด จำกัด โรงพยาบาลสัตว์สัตวแพทย์4  บริษัทแลคตาซอย กำจัด บริษัทอีแลนโค (ประเทศไทย) จำกัด บริษัทโซเอทิส (ประเทศไทย) จำกัด บริษัทไบเออร์ไทยจำกัด คุณศุภลักษณ์ อัศวานนท์ คุณพาณี อนรรฑบัณฑิตและคุณชนชาญ กาญจนประภาส รวมถึงผู้ที่ไม่ได้เอ่ยนามอีกเป็นจำนวนมาก

โครงการนี้  มี “นางสาวชนัญชิดา กิ่มแสง” นิสิตชั้นปีที่ 3 เป็นหัวหน้าโครงการมีผม “ผศ.น.สพ.ดร.ทิลดิสร์ รุ่งเรืองกิจไกร” เป็นอาจารย์ที่ปรึกษาชมรมและอาจารย์ที่ปรึกษาโครงการ  และมีคณาจารย์มาร่วมช่วยผมดูแลนิสิตอีกหลายท่าน ได้แก่ ผศ.สพ.ญ. ดร. เนาวรัตน์ สุธัมนาถพงษ์ รศ.สพ.ญ.ดร.อุตรา จามีกร รศ.น.สพ.ดร.ไพศาล เทียนไทย ผศ.น.สพ.ดร.ดำริ ดาราวิโรจน์ ผศ.น.สพ.ชาตรี คติวรเวช  ผศ.น.สพ.ดร. สว่าง เกษแดงสกลวุฒิ  อ.น.สพ. วชิรา หุ่นประสิทธิ์ อ.สพ.ญ.ดร. เพราพิลาส ภัคดีดินแดน และน.สพ.ฐิติพัฒน์ เลิศวิไลลักษณ์ ช่วยให้การดูแลนิสิตอย่างใกล้ชิด

ระหว่างเดินสาย จะมีรอยยิ้มและขนมอร่อยๆจากพ่อๆ แม่ๆ เอามาให้ชิมกันตลอดทาง และเมื่อสิ้นสุดโครงการแล้ว สิ่งที่ทำให้พวกเราหายเหนื่อยแถมมีพลังขึ้นมาอีก ก็คือ เราได้ฉีดวัคซีนป้องกันโรคพิษสุนัขบ้าให้กับสุนัขและแมวได้เกือบ 2,000 ตัว ซึ่งถือว่าเป็นการได้ร่วมสร้างภูมิคุ้มกันต่อโรคที่อันตรายให้แก่ทั้งสัตว์เลี้ยงและคนได้เป็นจำนวนที่น่าพอใจ

ปัญหาเรื่องโรคพิษสุนัขบ้านี้ ผมก็หวังว่า “กิจกรรมจิตอาสาเพื่อสังคมของนิสิตชมรมต่อต้านโรคพิษสุนัขบ้า คณะสัตวแพทยศาสตร์ จุฬาฯ” นี้ จะสามารถเป็นส่วนประกอบเล็กๆ ของภาพใหญ่ในการลดปัญหาการระบาดของโรคพิษสุนัขบ้าในประเทศไทย

ในฐานะที่เป็น “อาจารย์ที่ปรึกษา” ของ “ชมรมต่อต้านพิษสุนัขบ้า คณะสัตวแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย” พวกเรายืนยันว่า จะเราจะสืบสาน ถ่ายทอด และส่งต่อกิจกรรมที่เป็นประโยชน์ต่อสังคมเช่นนี้ ไปยังนิสิตสัตวแพทย์รุ่นต่อไปอย่างต่อเนื่อง จนกว่าโรคพิษสุนัขบ้าจะหมดไปจากสังคมเราครับ

ผู้ช่วยศาสตราจารย์ นายสัตวแพทย์ ดร. ทิลดิสร์ รุ่งเรืองกิจไกร

ฝ่ายประชาสัมพันธ์ คณะสัตวแพทยศาสตร์ 

จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย