วงการภาพถ่ายไทยสูญเสียบุคลากรคนสำคัญ หลังเกิดเหตุเพลิงไหม้ภายในซอยสมเด็จพระเจ้าตากสิน 11 เขตธนบุรี กรุงเทพมหานคร เมื่อวันที่ 18 กรกฎาคม 2569 ส่งผลให้มีผู้เสียชีวิต 2 ราย โดยหนึ่งในนั้นคือ “อ.อนุชิต สุนทรกิติ” ช่างภาพศิลปะ นักออกแบบ นักการศึกษา และผู้ก่อตั้งชุมชนภาพถ่ายไทย พร้อมภรรยา

จากเหตุการณ์ดังกล่าว เจ้าหน้าที่เข้าตรวจสอบพื้นที่เกิดเหตุ พบผู้เสียชีวิตภายในบ้าน 2 ราย ขณะที่มีแมว 17 ตัวที่สามารถช่วยเหลือออกมาได้และรอดชีวิตจากเหตุเพลิงไหม้

ภายหลังทราบข่าว บรรดาลูกศิษย์และผู้คนในแวดวงศิลปะและการถ่ายภาพ ต่างออกมาโพสต์ข้อความแสดงความอาลัยต่อการจากไปของ อ.อนุชิต และภรรยา พร้อมระบุถึงคุณูปการที่มีต่อวงการภาพถ่ายไทย ทั้งในฐานะศิลปิน ครู และผู้สร้างพื้นที่ให้กับคนรักการถ่ายภาพ

ด้านศูนย์ควบคุมสุนัขกรุงเทพมหานคร (ประเวศ) ได้รับดูแลแมวทั้ง 17 ตัวจากเหตุการณ์ดังกล่าว โดยนำเข้าสู่การพักฟื้น ตรวจสุขภาพ และอยู่ภายใต้การดูแลของสัตวแพทย์และเจ้าหน้าที่อย่างใกล้ชิด เพื่อเตรียมความพร้อมสำหรับการหาบ้านใหม่ต่อไป

เปิดประวัติ “อ.อนุชิต” ผู้สร้างแรงบันดาลใจวงการภาพถ่ายไทย

สำหรับประวัติของ อนุชิต สุนทรกิติ เกิดเมื่อปี พ.ศ. 2507 ที่จังหวัดสระบุรี ก่อนเข้ามาศึกษาและเติบโตในกรุงเทพมหานคร โดยจบการศึกษาจากโรงเรียนกรุงเทพคริสเตียนวิทยาลัย จากนั้นศึกษาต่อด้านช่างเทคนิคสถาปัตยกรรม และสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรีด้านครุศาสตร์อุตสาหกรรม สาขาสถาปัตยกรรม ในปี พ.ศ. 2530

หลังจบการศึกษา เขาเริ่มต้นทำงานด้านการออกแบบ เขียนแบบสถาปัตยกรรม และงานออกแบบตกแต่งภายใน ก่อนเข้าสู่เส้นทางการเป็นอาจารย์ ถ่ายทอดความรู้ด้านสถาปัตยกรรม ประวัติศาสตร์ศิลปะ และการออกแบบให้กับนักศึกษาในช่วงปี พ.ศ. 2535-2543

นอกจากงานด้านการศึกษาแล้ว อนุชิตเริ่มศึกษาการถ่ายภาพด้วยตัวเองตั้งแต่ปี พ.ศ. 2528 โดยใช้กล้อง Pentax K1000 ผลงานในช่วงแรกเน้นการถ่ายทอดความสัมพันธ์ระหว่างธรรมชาติ สิ่งแวดล้อม และมนุษย์ โดยเฉพาะภาพนกและสิ่งมีชีวิตในธรรมชาติ

ต่อมาในปี พ.ศ. 2551 เขาเปลี่ยนเข้าสู่การถ่ายภาพระบบดิจิทัล และพัฒนากระบวนการสร้างสรรค์ผลงานผ่านคอมพิวเตอร์ ทำให้สามารถควบคุมรายละเอียดของภาพตั้งแต่การบันทึกจนถึงขั้นตอนการนำเสนอ

ผู้ถ่ายทอดเรื่องราวเมืองผ่านเลนส์

ในปี พ.ศ. 2552 อนุชิตเริ่มพัฒนาผลงานแนว “Dynamic in the City” ที่นำเสนอเรื่องราวของเมือง การเคลื่อนไหว และอารมณ์ของผู้คน ผ่านองค์ประกอบของพื้นที่ สี แสง และเวลา

ด้วยพื้นฐานด้านสถาปัตยกรรม ทำให้ผลงานของเขามีเอกลักษณ์ในการมองความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์กับพื้นที่ โดยเฉพาะภาพถ่ายสถานีรถไฟกรุงเทพ หรือ “หัวลำโพง” ซึ่งเป็นหนึ่งในสถานที่สำคัญที่เขาบันทึกภาพอย่างต่อเนื่อง

อนุชิตมองหัวลำโพงเป็นพื้นที่ที่เต็มไปด้วยเรื่องราวของเวลา การเดินทาง และชีวิตผู้คน โดยใช้การเคลื่อนไหวของรถไฟและผู้โดยสารเป็นเครื่องมือในการถ่ายทอดความรู้สึกผ่านภาพถ่าย

ผู้ก่อตั้งชุมชนภาพถ่ายไทย

ในปี พ.ศ. 2555 อนุชิตก่อตั้งกลุ่ม Thailand Creative Art Photography (TCAP) เพื่อสร้างพื้นที่สำหรับพัฒนาภาพถ่ายเชิงศิลปะ ทั้งด้านแนวคิด เทคนิค และมาตรฐานทางวิชาการ

กลุ่มดังกล่าวเติบโตเป็นชุมชนภาพถ่ายขนาดใหญ่ มีสมาชิกจำนวนมาก และจัดกิจกรรมแลกเปลี่ยนความรู้ด้านการถ่ายภาพอย่างต่อเนื่อง

เขาเชื่อว่าช่างภาพไม่ควรรอเพียงโอกาสถูกค้นพบ แต่ควรร่วมกันสร้างพื้นที่ในการนำเสนอผลงาน แบ่งปันความรู้ และสนับสนุนซึ่งกันและกัน เพื่อให้ภาพถ่ายได้รับการยอมรับในฐานะศิลปะ

ผลงานได้รับการยอมรับทั้งในไทยและต่างประเทศ

ผลงานของ อ.อนุชิต ได้รับการเผยแพร่ผ่านสื่อและแพลตฟอร์มภาพถ่ายระดับนานาชาติ อาทิ Fotoblur, National Geographic Traveler, 500px รวมถึงนิทรรศการและสิ่งพิมพ์ต่างประเทศ

หนึ่งในผลงานที่ได้รับความสนใจคือ “The Lost Train” ซึ่งได้รับการคัดเลือกให้อยู่ในรายชื่อภาพยอดนิยมของแพลตฟอร์ม 500px

นอกจากนี้ ในปี พ.ศ. 2559 ภาพถ่ายหญิงสาวกำลังเก็บขยะของเขา ยังได้รับเลือกเป็นหนึ่งใน “9 ภาพแห่งความจงรักภักดี” จากนิทรรศการ “ทรงสถิตในดวงใจไทยนิรันดร์” ซึ่งเป็นการรวบรวมภาพเหตุการณ์สำคัญภายหลังการสวรรคตของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช

ความทรงจำที่ฝากไว้กับวงการภาพถ่ายไทย

ตลอดเส้นทางการทำงาน อนุชิต สุนทรกิติ ไม่ได้เป็นเพียงช่างภาพ แต่ยังเป็นครู วิทยากร และผู้สร้างแรงบันดาลใจให้กับคนรุ่นใหม่ในวงการภาพถ่าย

เขาทำหน้าที่ถ่ายทอดความรู้ด้านศิลปะและการถ่ายภาพให้กับสถาบันการศึกษาและชุมชนต่าง ๆ รวมถึงทำงานด้านภาพถ่ายเชิงศิลปะ สถาปัตยกรรม และการออกแบบ

การจากไปของ อ.อนุชิต ถือเป็นความสูญเสียครั้งสำคัญของวงการภาพถ่ายไทย แต่ผลงาน ความรู้ และแนวคิดที่เขาสร้างไว้ จะยังคงเป็นแรงบันดาลใจให้กับคนรักการถ่ายภาพและศิลปินรุ่นต่อไป

ขอบคุณที่มา : Tom Potisit