ในยุคที่ความเครียดจากการใช้ชีวิตสะสมได้ง่าย หลายท่านอาจกำลังมองหาวิธีการผ่อนคลายที่ทำได้ด้วยตนเองและใช้เวลาไม่นาน ล่าสุดมีคำแนะนำโดยจิตแพทย์และนักวิจัยสมอง Dr. Daniel G. Amen เพียงแค่เราทำสมาธิร่วมกับการขยับนิ้วมือตามจังหวะเสียง ก็สามารถกระตุ้นการทำงานของสมอง ลดความเครียด และป้องกันภาวะสมองเสื่อมได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยเทคนิคนี้เรียกว่า "กีรตัน กริยา" (Kirtan Kriya) ซึ่งเป็นวิธีที่เรียบง่ายแต่ทรงพลัง

ภาพจาก breath-therapy

เทคนิคการขยับนิ้วมือและออกเสียง

วิธีการปฏิบัตินั้นทำได้ง่าย โดยใช้การเปล่งเสียง 4 คำพื้นฐาน ไปพร้อมๆ กับการใช้นิ้วหัวแม่มือ (นิ้วโป้ง) สัมผัสกับปลายนิ้วอื่นๆ ทั้งสองมือพร้อมกันตามลำดับ ดังนี้ครับ:

• เสียง "ซา" – ให้นิ้วหัวแม่มือ สัมผัสกับ นิ้วชี้
• เสียง "ตา" – ให้นิ้วหัวแม่มือ สัมผัสกับ นิ้วกลาง
• เสียง "นา" – ให้นิ้วหัวแม่มือ สัมผัสกับ นิ้วนาง
• เสียง "มา" – ให้นิ้วหัวแม่มือ สัมผัสกับ นิ้วก้อย

ขั้นตอนการฝึกในแต่ละวัน (ใช้เวลา 10-12 นาที)

ให้ท่านขยับนิ้วมือวนไปตามลำดับข้างต้นอย่างต่อเนื่อง โดยแบ่งช่วงเวลาการออกเสียงดังนี้:

1. เริ่มต้นด้วยการสวดเปล่งเสียงออกมาเบาๆ เป็นเวลา 2 นาที
2. จากนั้นให้เปลี่ยนเป็นการสวดภาวนาในใจ เป็นเวลา 4 นาที
3. กลับมาสวดเปล่งเสียงเบาๆ อีกครั้ง เป็นเวลา 2 นาที
4. ปิดท้ายด้วยการสวดเปล่งเสียงออกมาดังๆ เป็นเวลา 2 นาที

ผลลัพธ์ทางการแพทย์ที่เกิดขึ้นกับสมอง

จากการทดลองสแกนสมองของผู้ที่ปฏิบัติด้วยวิธีนี้ พบว่ามีเลือดไหลเวียนไปเลี้ยงสมองส่วนหน้า (Prefrontal Cortex) สูงขึ้นอย่างชัดเจน ซึ่งแสดงให้เห็นว่าการทำสมาธิด้วยวิธีนี้ช่วยกระตุ้นการทำงานของสมองได้จริง นอกจากนี้ยังพบการไหลเวียนของเลือดเพิ่มขึ้นในสมองส่วนกลีบขมับข้างขวา ซึ่งเชื่อมโยงกับความสงบทางจิตวิญญาณอีกด้วย

ประโยชน์ต่อสุขภาพจิตและความจำ

การศึกษาหลายรายการยืนยันตรงกันว่า หากฝึกฝนเทคนิคนี้วันละ 10-15 นาที จะช่วยพัฒนาสมาธิ การจดจ่อ และการวางแผนระบบความคิดได้ดีขึ้น ทั้งยังช่วยบรรเทาอาการซึมเศร้า ลดความวิตกกังวล และที่สำคัญที่สุดคือ ช่วยป้องกันความเสื่อมถอยของระบบการรับรู้ของสมองเมื่อเรามีอายุเพิ่มมากขึ้นได้ครับ