คำถาม พันธุ์หญ้าเลี้ยงสัตว์ที่ดี มีอะไรบ้างครับ มีคุณลักษณะอย่างไร ขอทราบรายละเอียดด้วยครับ

นิติธรรม ชีวินสุนทร

อ.โพธาราม จ.ราชบุรี

คำตอบ

พันธุ์หญ้าเลี้ยงสัตว์ที่ดี ที่อยากแนะนำ มีดังนี้

การปลูกหญ้าเนเปียร์ หรือหญ้าบาน่า มีหลายสายพันธุ์ มีถิ่นกำเนิดในแอฟริกาเขตร้อน มีเหง้าอยู่ใต้ดิน เป็นหญ้าอายุหลายปี เจริญเติบโตได้ในดินหลายชนิด ตั้งแต่ดินร่วนปนทราย ถึงดินเหนียวที่มีการระบายน้ำค่อนข้างดี ตอบสนองต่อความอุดมสมบูรณ์ของดินและน้ำได้ดี ทนแล้งได้พอสมควร ติดเมล็ดน้อย และมีความงอกต่ำ จึงต้องปลูกขยายพันธุ์ด้วยท่อนพันธุ์ 2-3 ท่อน ต่อหลุม ระยะระหว่างหลุม 75x75 เซนติเมตร ปักท่อนพันธุ์ลงดินให้เอียง 45 องศา ให้ข้อจมลงดิน 1 ข้อ แล้วเหยียบดินให้แน่น ต้นพันธุ์หญ้าเนเปียร์ 1 ไร่ สามารถปลูกขยายพันธุ์ในพื้นที่ประมาณ 20 ไร่ ใส่ปุ๋ยยูเรียอัตรา 40 กิโลกรัม ต่อไร่ต่อปี เป็นหญ้าที่ไม่ชอบน้ำขัง ต้องปลูกบริเวณที่ดอน หรือทำร่องระบายน้ำไว้ด้วย ตัดลำต้นหญ้าเป็นท่อนๆ ให้มีข้อติดมาด้วย 2 ข้อ ต่อท่อน นำมาใส่ถุงปุ๋ยเก็บในที่ร่ม รดน้ำให้ชุ่ม ทิ้งไว้ค้างคืน รุ่งเช้านำไปปลูกในแปลง

การปลูกหญ้าแพงโกล่า เป็นหญ้าที่มีลำต้นเล็ก และทนน้ำท่วมขังได้ดี ให้เลือกปลูกได้ทั้งที่ลุ่มและที่ดอน ถ้าเป็นที่ลุ่ม ให้เตรียมดินแบบนาหว่านน้ำตม หว่านท่อนพันธุ์แล้ว ใช้ผ้าพลาสติกทาบให้ท่อนพันธุ์จมลงไปในน้ำ แช่น้ำทิ้งไว้ 1 สัปดาห์ แล้วปล่อยน้ำทิ้ง รากต้นหญ้าจะยึดดิน และแตกยอดอ่อนต่อไป ถ้าหากปลูกที่ดอน ให้ไถดะ เตรียมดินให้ละเอียด เลือกวันที่ดินมีความชื้นพอเหมาะ หรือหลังจากฝนตก ให้หว่านท่อนพันธุ์ให้ทั่วแปลง แล้วพรวนดินกลบ 

การปลูกหญ้ารูซี่ มีถิ่นกำเนิดในทวีปแอฟริกา เป็นหญ้าอายุหลายปี ต้นกึ่งเลื้อยกึ่งตั้ง ชอบดินที่มีการระบายน้ำดี เจริญเติบโตได้ในดินแทบทุกชนิด ปลูกด้วยเมล็ด โตเร็ว เหมาะสำหรับปล่อยวัวลงแทะเล็ม ให้ผลผลิตน้ำหนักแห้ง 2-2.5 ตันต่อไร่ต่อปี แตกกอดี ใบอ่อนนุ่มสัตว์ชอบกิน ลักษณะลำต้นกึ่งตั้งกึ่งเลื้อย มีรากตามข้อ ขยายพันธุ์ได้ด้วยเมล็ดและลำต้น เนื่องจากติดเมล็ดได้ดี มีความงอกสูงนิยมขยายพันธุ์ด้วยเมล็ด จัดเป็นพืชวันสั้น เจริญเติบโตได้ดีในดินหลายชนิด ทั้งดินอุดมสมบูรณ์ในที่ดอน น้ำไม่ขัง และในดินที่มีธาตุอาหารค่อนข้างต่ำ ชอบอากาศในเขตร้อนที่มีปริมาณน้ำฝนมาก หญ้ารูซี่ตอบสนองต่อปุ๋ยได้ดี ใส่ปุ๋ยสูตร 12-24-12 อัตรา 25 กิโลกรัมต่อไร่

การปลูกหญ้ากินนี มีถิ่นกำเนิดในเขตร้อนและกึ่งร้อนของทวีปแอฟริกา เป็นหญ้าที่มีอายุหลายปี ลักษณะลำต้นตั้งเป็นกอสูง ประมาณ 1.5 - 2.5 เมตร มีช่อดอกเป็นแบบ panicle ติดดอกและเมล็ดได้ดี แต่เมล็ดมีความงอกต่ำมาก ระบบรากเป็นรากฝอย แข็งแรงทนต่อสภาพแห้งแล้ง เจริญเติบโตได้ดีในที่มีปริมาณน้ำฝนตลอดปี ดินควรจะมีการระบายน้ำดี และมีความอุดมสมบูรณ์ปานกลาง ไม่ควรปล่อยให้สัตว์แทะเล็มหญ้าจนมากเกินไป สามารถปลูกร่วมกับถั่วเซนโตรซีมาและซีราโตรได้ สามารถปรับตัวได้ในสภาพร่มเงา จึงปลูกในสวนไม้ยืนต้นหรือสวนป่าได้ สามารถปลูกในสวนมะพร้าวได้ ให้ผลผลิตน้ำหนักแห้ง 2,000 กิโลกรัมต่อไร่ต่อปี

การปลูกหญ้ากินนีสีม่วง เป็นหญ้าที่นำเข้ามาจากประเทศไอเวอรี่โคสต์ ทวีปแอฟริกา มีอายุหลายปี ต้นตั้งตรง แตกกอได้ดี ใบใหญ่ อ่อนนุ่ม เหมาะสำหรับตัดให้สัตว์กิน ทนร่มเงาได้ดี ขยายพันธุ์ด้วยเมล็ด และแยกกอ ไม่ทนต่อน้ำท่วมขัง มีขนาดของใบและลำต้นใหญ่กว่า และสูงกว่าหญ้ากินนีธรรมดา ใบจะมีลักษณะอ่อนนุ่มกว่า สัตว์ชอบกิน จึงเป็นหญ้าที่ได้รับความสนใจจากเกษตรกรผู้เลี้ยงสัตว์มาก ให้ผลผลิตค่อนข้างสูง และตอบสนองต่อความอุดมสมบูรณ์ของดินและน้ำได้ดี ทนต่อสภาพที่มีร่มเงาได้ดี ขยายพันธุ์ได้ด้วยเมล็ด ใช้เมล็ดอัตรา 1-2 กิโลกรัมต่อไร่ หรือปลูกเป็นหลุม ระยะระหว่างหลุม 50 x 50 เซนติเมตร ส่วนการปลูกด้วยหน่อพันธุ์ ในพื้นที่ 1 ไร่ ใช้หน่อพันธุ์ประมาณ 300-400 กิโลกรัม ปลูกหลุมละ 3 ต้น ใช้ปุ๋ยรองพื้นสูตร 15-15-15 ในอัตรา 50-100 กิโลกรัมต่อไร่ และใส่ปุ๋ยไนโตรเจน หลังเก็บเกี่ยวทุกครั้ง ในอัตรา 10 กิโลกรัมต่อไร่ ควรตัดหญ้าเลี้ยงสัตว์ครั้งแรกหลังปลูก 70 วัน และหลังจากนั้น ควรตัดทุก 30-45 วัน ได้ผลผลิต 1.5-4 ตันต่อไร่

นาย รัตวิ