nn ณ เวลานี้ตัวเลขผู้ติดเชื้อโควิด-19 ของไทย เพิ่มขึ้นต่อเนื่องทุกวัน และพบการติดต่อเป็นกลุ่มก้อนใหม่ๆ (คลัสเตอร์) ทุกวัน แต่ถึงกระนั้นผู้เชี่ยวชาญทางด้านสาธารณสุขก็ยังบอกว่ายังไม่ใช่ข้อสรุปที่แท้จริงของจำนวนผู้ติดเชื้อยังมีผู้ติดเชื้ออีกจำนวนมากที่ไม่แสดงอาการที่ยังไม่ปรากฏเป็นตัวเลขออกมา ทั้งนี้ก็เพราะว่า ปัจจุบัน การตรวจคัดกรองผู้ติดเชื้อโควิด-19 ในประเทศไทยในส่วนที่เป็นการตรวจยืนยันโดยสถานพยาบาลต่างๆ นั้น ยังทำได้ไม่รวดเร็วเพียงพอ เนื่องเพราะกำลังเจ้าหน้าที่มีไม่เพียงพอต่อความต้องการการตรวจคัดกรองเชื้อโควิด-19ของประชาชน ซึ่งในปัจจุบันนั้นโดยเฉลี่ยในแต่ละวันจะมีประชาชนที่ต้องการตรวจคัดกรองเชื้อโควิดมากถึงประมาณ 150,000 คน ขณะที่ขีดความสามารถในการตรวจคัดกรองสามารถจะทำได้เพียงประมาณ 70,000-100,000 คนต่อวัน

ทั้งนี้ จากข้อจำกัดทางด้านบุคลากร จากความจำเป็นที่ประเทศไทยยังต้องเร่งเสริมศักยภาพในการตรวจเชื้อโควิด-19 เพื่อให้เท่าทันต่อสถานการณ์การแพร่ระบาดของโควิด-19 ล่าสุดทาง โรงพยาบาลรามาธิบดี โดยการสนับสนุนจากบริษัท ออลล์ เวลเนส จำกัด ในกลุ่มบริษัท ซีพี ออลล์ จำกัด (มหาชน) ได้มีการเตรียมนำเข้าเครื่องตรวจ “Lumipulse G1200” ซึ่งเป็น “เครื่องตรวจหาเชื้อ SARS-CoV-2 จากตัวอย่างน้ำลาย” ที่สามารถ ตรวจคัดกรองเชื้อโควิด-19 ได้ครั้งละจำนวนมาก มีความแม่นยำสูงถึง 98% และสามารถทราบผลว่าเป็นลบหรือบวกได้รวดเร็วโดยใช้เวลาเพียงประมาณ 30-40 นาที สามารถตรวจพบเชื้อโควิดระยะฟักตัวได้เร็ว ทำให้ไม่ต้องตรวจซ้ำบ่อยๆ...นี่เป็นการเสริมศักยภาพการตรวจโควิดที่น่าตามดู

การ “ตรวจคัดกรองผู้ติดเชื้อโควิด-19”นั้น ทาง ดร.เอกวัฒน์ ผสมทรัพย์ หัวหน้าห้องปฏิบัติการไวรัสวิทยา คณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล ให้ความรู้ความเข้าใจว่า...ที่ผ่านมา วิธีการตรวจคัดกรองหาเชื้อไวรัสโควิด-19 ที่ใช้กันทั่วโลก รวมถึงในประเทศไทยด้วย มี 2 วิธีหลัก คือ... RT-PCR ที่ผลการตรวจจะมีความแม่นยำสูง แต่ต้องทำโดยบุคลากรที่ได้รับการฝึกฝนมาแล้วในทุกขั้นตอน ตั้งแต่การเก็บตัวอย่าง ไปจนถึงการอ่านค่า ต้องทำในแล็บ ต้องมีอุปกรณ์เครื่องมือหลายอย่าง อีกทั้งน้ำยาตรวจมีราคาสูง และใช้เวลารอผลนานราว 6-24 ชั่วโมง

อย่างไรก็ตาม ในสถานการณ์ที่“โควิด-19 ระบาดรุนแรง” อย่างในปัจจุบัน ซึ่งทำให้ความต้องการตรวจหาเชื้อของประชาชนมีจำนวนมาก ประกอบกับเจ้าหน้าที่ บุคลากรทางการแพทย์ โดยเฉพาะภาครัฐ มีไม่เพียงพอกับความต้องการ จึงทำให้ผลการตรวจหาเชื้อด้วยวิธี PCR นี้ล่าช้า ต้องใช้เวลา 2-3 วัน นี่จึงนำสู่วิธีการตรวจหาเชื้อโควิดแบบใช้ Rapid Antigen Test ที่เป็นชุดตรวจเร็ว ซึ่งก็ใช้การ เก็บตัวอย่างทางจมูก หรือ “swab” เช่นเดียวกับการตรวจด้วยวิธี PCR แต่การ swab ด้วยตนเองก็มีข้อจำกัด เช่น อาจทำไม่ถูกวิธี หรือบางคนอาจกังวลว่าถ้ามีผลตรวจเป็นบวก คือติดเชื้อ แล้วจะมีปัญหาเรื่องการทำงาน ก็อาจหลีกเลี่ยงการเก็บตัวอย่างของตนเองอย่างถูกวิธี ทำให้ผลตรวจคลาดเคลื่อน

“ข้อจำกัด-ผลคลาดเคลื่อน!!” เรื่องนี้ก็ “น่าคิด??”

สำหรับ “Lumipulse G1200” ที่จะเสริมศักยภาพการตรวจโควิดที่โรงพยาบาลรามาธิบดี โดยการสนับสนุนจาก ออลล์ เวลเนส ในกลุ่ม ซีพี ออลล์ นั้น จากข้อมูลจำเพาะ ข้อดีการใช้ตัวอย่างน้ำลายเมื่อเทียบกับการใช้สารคัดหลั่งจากโพรงจมูกส่วนหลังจากการ swab คือ สะดวก ลดความเสี่ยงบาดเจ็บโพรงจมูก ไม่เสียเวลารอคิว เพียงบ้วนน้ำลายใส่ภาชนะที่กำหนดตามวิธีที่แนะนำก็ส่งตรวจได้ ลดความเสี่ยงแพร่เชื้อ-ติดเชื้อโควิด ระหว่างตรวจ บุคลากรการแพทย์ก็ลดความเสี่ยงเพราะไม่ต้องใกล้ชิดผู้รับการตรวจ โดยเครื่องนี้ใน 1 ชั่วโมง สามารถตรวจได้ถึงประมาณ 100 ตัวอย่าง

ทั้งนี้ ดร.เอกวัฒน์ เสริมข้อมูลว่า... เครื่องตรวจคัดกรองด้วยตัวอย่างน้ำลาย เหมาะกับการตรวจเชื้อโควิดกลุ่มคนจำนวนมากๆ อย่างสถานการณ์ในไทยในปัจจุบัน เช่น ตรวจตามโรงงาน โดยให้ผู้รับการตรวจเตรียมตัวอย่างน้ำลายไว้ และส่งเจ้าหน้าที่เข้าไปเก็บรวบรวมนำมาตรวจสอบด้วยเครื่องรูปแบบนี้ โดยอาจจะเสียเวลาก็เฉพาะการขนส่ง

“เรื่องค่าใช้จ่ายการตรวจ ต่อ 1 ตัวอย่างอยู่ที่ 500-600 บาท แม้จะสูงกว่าแบบ Rapid Antigen Test ประมาณ 1.5-1.8 เท่า แต่ก็ไม่ต้องตรวจบ่อย และแม่นยำสูง เครื่องตรวจนี้ตรวจหาเชื้อได้กว้าง อย่าง Rapid Antigen Test จะพบเชื้อก็ต่อเมื่อมีการฟักตัวแล้ว 3-5 วัน ทำให้อาจต้องตรวจซ้ำบ่อย สัปดาห์ละ 2 ครั้ง และขณะยังไม่พบเชื้อแต่มีเชื้อในร่างกายก็สามารถไปแพร่ให้ผู้อื่นได้ ส่วนเครื่องดังกล่าวนี้จะตรวจพบเชื้อโควิดได้เมื่อมีการฟักตัวเพียง 1-2 วัน จึงไม่ต้องตรวจบ่อย อาจตรวจเพียงสัปดาห์ละ 1 ครั้ง”...ทาง ดร.เอกวัฒน์ ระบุ พร้อมทั้งเผยด้วยว่า... การนำเข้า “เครื่องตรวจเชื้อโควิดจากตัวอย่างน้ำลาย” นี้กำลังอยู่ระหว่างขออนุญาต อย. คาดว่าจะนำเข้ามาใช้งานได้ประมาณกลางเดือน ส.ค.นี้

โลกการค้า...อยากจะสรุปไว้ตรงนี้ว่า ไม่ว่าปัญหาใดก็ตาม หากไม่ทราบต้นตอปัญหาที่แท้จริงก็อยากที่จะแก้ไข การดำเนินการใดถ้าขาดข้อมูลที่ถูกต้องและครบถ้วนก็ยากที่จะทำการนั้นให้ได้ผลสำเร็จและได้ทีมงานที่มีประสิทธิภาพ การแก้ไขปัญหาการระบาดของโควิด-19 ขณะนี้ก็เช่นกันหากยังไม่คัดกรองผู้ป่วยได้ไม่ครบถ้วนและรวดเร็วเพียงพอ ก็ยากที่จะวางมาตรการเพื่อการสกัดกั้นการระบาด เพราะผู้ติดเชื้อที่ไม่ได้รับการตรวจก็ยังเป็นพาหะนำโรคกระจายไปทั่ว และเมื่อตัวเลขผู้ป่วยยังคงมีต่อเนื่อง ก็ยากที่จะบอกได้ว่ามาตรการการสกัดกั้นการติดเชื้อหรือการล็อกดาวน์จะจบลงเมื่อใด และเมื่อใด กิจกรรมทางเศรษฐกิจจะกลับมาดำเนินการได้ และหากยังแก้ปัญหาได้ไม่ตรงจุดความเสียหายและความสูญเสียต่อชีวิตของประชาชนและเศรษฐกิจ ก็จะมากมายมหาศาล

กระบองเพชร