ผมเป็นคนหนึ่งที่ชอบเล่นเกม ไม่ว่าจะเป็นบอร์ดเกม ปาร์ตี้เกมหรือเกมออนไลน์ ผมชอบเล่นทั้งหมด ไม่ใช่เพราะเป็นคนชอบเอาชนะหรือชอบแข่งขัน แต่ที่ชอบเกม เพราะเกมมีกลไกสำคัญอย่างหนึ่งคล้ายกับชีวิตของคนเรา นั่นคือ มี “กติกา”

คนจะเล่นเกมต้องเข้าใจกติกา ไม่งั้นจะเอาชนะเกมไม่ได้ ซึ่งเรื่องนี้ก็คล้ายกันกับการเงินนะครับ เพราะเงินก็มีกติกาของเขาอยู่เหมือนกัน เมื่อเข้าใจกติกา ก็จะได้วางแผนการเล่นได้ดีขึ้น และมีโอกาสประสบความสำเร็จทางการเงินได้มากขึ้น

โดยทั่วไปเกมจะมีลักษณะเป็นด่าน ผู้เล่นต้องเอาชนะไปทีละด่านเพื่อเพิ่มความสามารถหรือเลเวล (บ้างเรียก “เวล” เฉยๆ) ของตัวเองซึ่งถ้าหากเราเปรียบการเงินส่วนบุคคลเหมือนกับเกม ก็น่าจะมีด่าน หรือ Level ให้เก็บกันไปทีละขั้น ได้ดังนี้

Level 1: ใช้ชีวิตอยู่กับเงินเดือนให้พอ

อันนี้น่าจะเป็นด่านแรก เพราะถ้า 30 วัน เงินพอใช้ ไม่ต้องหยิบยืมใคร ก็น่าจะเป็นจุดเริ่มต้นที่ดีมาก  ในเลเวลนี้อาจยังไม่มีเงินเก็บเงินออมสักเท่าไหร่ ไม่เป็นไร เงินไม่หมดก่อนสิ้นเดือนถือเป็นอันใช้ได้ (ผ่าน Level 1)

Level 2: เริ่มทำงบรายรับรายจ่าย

เมื่อเงินพอใช้ในแต่ละเดือนแล้ว ก็ควรจะยกระดับขึ้นอีก เพื่อมองหาช่องทางลดค่าใช้จ่าย ทั้งนี้ให้เริ่มทำงบรายรับรายจ่ายล่วงหน้าในแต่ละเดือน ทำประมาณการใช้จ่ายให้ละเอียดที่สุดเท่าที่จะทำได้ (ผ่าน Level 2)

Level 3: เคลียร์หนี้บริโภค

ในช่องรายจ่าย (ของงบรายรับรายจ่าย) ตรวจดูภาระผ่อนหนี้สิว่ามีหนี้บริโภคคงค้างอยู่บ้างมั้ย เช่น หนี้บัตรเครดิต บัตรกดเงินสด สินเชื่อส่วนบุคคล หนี้นอกระบบ ฯลฯ

ถ้ามีหนี้กลุ่มนี้ให้วางแผนชำระหนี้กลุ่มนี้ให้หมดเร็วขึ้น โดยอาจรีไฟแนนซ์รวมหนี้เป็นก้อนเดียว นำเงินออมมาปิดหนี้ หรือผ่อนขั้นต่ำแต่ทยอยโปะเพิ่มกับหนี้ตัวดอกเบี้ยสูงสุด เพื่อจะได้ปิดจบหนี้ให้เร็วขึ้น วางแผนโปะหนี้แต่ละรายการให้เรียบร้อย ถ้าวางแผนและเริ่มทยอยโปะหนี้ โดยไม่สร้างหนี้เพิ่มได้ (ผ่าน Level 3)

Level 4: หาช่องทางออมเพิ่ม

เมื่อทำงบตาม Level 2 (ทำให้เห็นรายจ่ายที่ลดลงได้) และวางแผนเคลียร์หนี้ใน Level 3 (ลดเงินผ่อนต่อเดือนได้) ก็จะเหลือส่วนต่างของการใช้จ่ายเป็นเงินออม หรือเงินสะสมเพิ่มเติม

ให้เริ่มเก็บเงินออมเงินทีละน้อย ถ้าแตะ 10% ของรายได้แต่ละเดือนเมื่อไหร่ ถือว่าชนะ (ผ่าน Level 4)

Level 5: สร้างตะกร้าเงินสำรองเผื่อฉุกเฉิน

เมื่อเริ่มมีเงินเก็บเงินออม ให้กันเงินออมบางส่วนทยอยสะสมไว้เป็นเงินสำรองฉุกเฉิน กันไว้รับมือกับเหตุไม่คาดฝัน เช่น ตกงาน หรือมีความจำเป็นต้องใช้เงินกะทันหัน

ด่านนี้ต้องระวังให้ดี เพราะถ้าไม่สะสมเงินก้อนนี้ มองข้ามความสำคัญ หากโชคร้ายรายได้หดหายกะทันหัน มีสิทธิ์กลับไปเริ่มต้นที่ Level 0 ได้เลย (ถ้าขาดเงินแล้วต้องกู้ยืม มีหวังได้ติดลบ เงินไม่พอใช้แน่ๆ)

แบ่งเงินออมบางส่วน ทยอยสะสมเงินให้เท่ากับ 6 เท่าของค่าใช้จ่ายต่อเดือน สะสมครบได้เมื่อไหร่ ก็ข้ามไปด่านต่อไปได้ (ผ่าน Level 5)

Level 6: เริ่มต้นลงทุน

เลเวลนี้ไม่ได้บอกว่าให้เอาเงินไปลงทุนแบบระห่ำ ไม่มีความรู้ แต่กล้าเสี่ยง แบบนี้ไม่เอา ไร้สาระ ให้เริ่มต้นศึกษาการลงทุนที่สนใจให้จริงจัง จะหุ้นกู้ หุ้น กองทุนรวม ทองคำ อสังหาริมทรัพย์ อะไรก็ได้ แต่ต้องลงทุนเวลาให้เยอะ ศึกษาให้เข้าใจ ก่อนลงทุนด้วยตัวเงิน

วางแผนสร้างรายได้ทางที่สองจากช่องทางการลงทุน ให้ชีวิตมีดอกเบี้ยกิน มีเงินปันผลเข้ากระเป๋า เป็นรายได้ทางที่ 2

ถ้าเริ่มลงทุนแล้วได้ผลตอบแทนเป็นดอกเบี้ย เงินปันผล แล้วเอากำไรที่ได้ไปลงทุนต่อ (Re-invest) สะสมต่อเนื่อง ให้ผลตอบแทนทบต้น ไม่รีบเอามากินใช้ ถือว่าโอเค (ผ่าน Level 6)

Level 7: สร้างช่องทางรายได้ที่ 3 และ 4

ถ้าในแต่ละวันยังมีเวลาเหลือ เราสามารถเอาเวลาที่มี ไปค้นหาช่องทางทำรายได้เพิ่มอีกได้ โดยอาจใช้ทักษะ ความรู้ ประสบการณ์ หรือสายสัมพันธ์ที่มี สร้างโอกาสทางธุรกิจในเวลาว่างเพิ่มเติม เพื่อลดความเสี่ยงกรณีรายได้สูญหาย และช่วยเร่งความมั่งคั่งให้ตัวเอง

ถ้าเริ่มมีรายได้ทางที่ 3 และ 4 และนำเงินบางส่วนไปลงทุนเพิ่มใน Level 6 ช่วยให้เงินทำงานแทนเราเพิ่มไปอีก (Money work for you) แบบนี้ก็ได้เวลาลุยกับด่านสุดท้าย (ผ่าน Level 7)

Level 8: รักษาวินัย ใช้ชีวิตให้มีความสุข

ถ้าผ่านได้ทั้ง 7 Level ที่ว่ามา คุณน่าจะเป็นคนที่มีรายได้หลายทาง (Multi-Income Stream) มีเงินออมและลงทุนเพิ่มสม่ำเสมอ ไม่มีหนี้บริโภค มีเงินสำรองเพียงพอรับความเสี่ยงระยะสั้นและมีโอกาสที่จะมั่งคั่งได้ในอนาคตอย่างแน่นอน

ที่เหลืออย่าลืมแบ่งเงินใช้จ่ายเพื่อความสุขในชีวิตด้วย ถ้าการเงินดี รายได้ดี มีเงินเก็บสะสม ชีวิตไม่เดือดร้อน ยินดีด้วยคุณเล่นเกมการเงินเกมนี้เป็นแล้ว

YOU WON THE GAME! เย้ๆๆ

หมายเหตุ : ขณะอยู่ในเกมการเงินนี้ อย่าลืมสะสมการ์ดพิเศษ “ประกัน” ความเสี่ยงไว้ให้ทั้งเซต ทั้งประกันชีวิต สุขภาพ โรคร้ายแรง และอุบัติเหตุ เพื่อให้มั่นใจว่า คุณจะไม่ตกกลับมาเล่นเลเวลที่ต่ำกว่า อันเนื่องมาจากการปล่อยชีวิตให้ตกอยู่ในความประมาท